Duveltjes confessies uit Sinterklaasland

Duveltje in Normandië 2

2010-09-19T16:26:00.007+02:00

Foto: het graf van Jaques Prévert in Omonville-la-Petite, ©Duveltje, 2010

Ik gooi mijn racefiets achter in de auto en rijd naar Omonville-la-Rogue. De kust ten westen van Cherbourg is geen hooggebergte, maar de heuveltjes zijn aardige kuitenbijters. Ik heb geen geschikt bergverzet op mijn fiets en moet af en toe aardig afzien. Het prachtige kustlandschap maakt veel goed.
Ik volg de D45 en kom langs een bordje dat Maison Prévert aangeeft. Even aarzel ik, dan besluit ik dat ik er wel langs moet fietsen. Het is tenslotte een van mijn favorieten.
De dichter Jaques Prévert raakt de laatste tijd misschien wat in vergetelheid. Hij was bevriend met André Breton, Pablo Picasso, Man Ray en andere grote kunstenaars. Zelf werd hij pas in 1946 bekend toen zijn bundel Paroles werd uitgegeven.

Het stukje van de D45 naar het huisje is weer een steile klim. Ik fiets tot aan het kerkhof van Omonville-la-Petite, stap af en ga te voet verder. Daar ligt Jaques Prévert samen met zijn vrouw en zijn dochter begraven. Zijn goede vriend Alexandre Tauner ligt er vlakbij. Langs de weg van het kerkhof naar het huis loopt een stroompje en zijn rozen geplant. Het witte huisje ligt wat tussen de bomen verscholen en de tocht doet sprookjesachtig aan.

Een van zijn gedichten:

Trois allumettes

Trois allumettes, une à une allumées dans la nuit
La première pour voir ton visage tout entier
La seconde pour voir tes yeux
La dernière pour voir ta bouche
Et l'obscurité toute entière pour me rappeler tout cela
En te serrant dans mes bras.

Duveltje in Normandië

2010-08-26T08:47:00.005+02:00

Afbeelding: Un semeur (1850) - Jean-François Millet

Voordat ik in de auto stap smeer ik me flink in met Solar Expertise van L’Oreal, factor 30. De zon schijnt hier nu weliswaar niet uitbundig, maar ik heb gemerkt hoe verraderlijk de Normandische hemel kan zijn. Ik rijd van Querqueville naar Cherbourg en met moeite raak ik de auto kwijt op de parkeerplaats aan de Avenue de la Ville.

Ik breng een bezoek aan het musée d'art Thomas-Henry. De man aan de ingang is blij met de komst van een geïnteresseerde buitenlandse toerist en overstelpt me met folders. De toegang is gratis. Dat is toch aardig van Sarkozy, bedenk ik met een glimlach. Het doel van mijn bezoek is de tentoonstelling over Jean-François Millet (1814-1875). Millet werd geboren in Gréville-Hague, een klein plaatsje, ongeveer 15 kilometer ten westen van Cherbourg in Normandië.
Eerder deze week wandelde ik al met zus J. en vriend R. naar het gehucht Landemer, waar je een prachtig uitzicht hebt over de kust en waar Millet enkele landschappen schetste en schilderde. Millet is een van de eerste Franse Impressionisten en bleef bekend omdat hij beroemdere schilders als Vincent van Gogh, Monet en Pissarro beïnvloed zou hebben.

Het museum Thomas-Henry ging in 1836 open en Millet heeft het zelf bezocht om de doeken van anderen te bestuderen en na tekenen. Hij schilderde, net zoals Van Gogh later zou doen, de gewone mensen die op het land werkten, boeren en hun knechten. Ook schilderde hij een semeur, een zaaier, die hier helaas niet te zien is omdat het doek in het Museum of Fine Arts in Boston hangt.

De tentoonstelling “Millet : A l'aube de l'Impressionnisme” geeft een overzicht van zijn hele werk, maar vooral van het impressionistische deel. In het overige deel van het museum hangen ook portretten, waaronder die van de familie Ono.

Na het bezoek aan het museum koop ik een krant en vind een tafeltje in het chique Café du Theatre. Le Monde besteedt veel aandacht aan het schandaal rondom Sarkozy. De Franse president zou 150.000 euro hebben gekregen van de multimiljonair Liliane Bettencourt om zijn verkiezingscampagne mee te financieren. In ruil daarvoor zou er belastingfraude door de vingers zijn gezien.
Bettencourt erfde destijds het cosmeticabedrijf L’Oreal. Ik kijk naar het flesje zonnebrand dat uit mijn tas steekt en bedenk dat ik in mee heb geholpen aan de verkiezingsoverwinning van de Franse president. Maar ik moet niet zeuren, Liliane beschermt me tegen huidkanker en Nicolas laat me gratis het museum in.

Silly Putty

2010-05-22T09:47:00.004+02:00

Afbeelding: Silly Putty in de originele verpakking.

Zo’n crisis gaat zelfs een Duveltje niet in de kouwe kleren zitten. Het blog verkeert ook in crisis. De schrijflust is minmaal, de inspiratie nul, maar af en toe komt een verhaaltje je gelukkig zomaar aanwaaien.

In een poging om mijn buikje eraf te krijgen raas ik op mijn racefietsje over het platteland. Het gaat lekker, met 29 kilometer per uur tegen de wind in. Ook al is het maar windkracht 3 of 4, toch vind ik het een topprestatie voor een man die zijn top al ver gepasseerd is.
Plotseling ruik ik een eigenaardige kunststof. Mijn hersenen beginnen driftig te draaien. Wat is dit ook wat weer, die typische lucht, het is iets van vroeger. Het schiet me te binnen: Silly Putty.

Silly Putty was een rage toen ik op de lagere school zat. We hebben er nogal wat mee gemaakt: de Skippybal, de Jo-Jo’s, knikkeren, touwtje springen, diabolo, rolschaatsen, voetbalplaatjes, batmanplaatjes, er was elk jaar wel weer wat.
Waar het vandaan kwam was een mysterie, maar plotseling moest je Silly Putty hebben. Er was echte Silly Putty en nep-Silly Putty in de handel. De echte kon stuiteren en het namaakspul kon dat niet. Mijn moeder kocht natuurlijk de namaak, de sufferd. Die geur blijft blijkbaar 40 jaar lang in je hersens opgeslagen. Misschien was het wel verslavend of kankerverwekkend.
Een rage is in ieder geval wel een goed antwoord op de crisis. Ik ga maar eens wat bedenken.

Spaanse popmuziek

2010-03-27T12:50:00.006+01:00

Het is sinds mensenheugenis triest gesteld met de Spaanse popmuziek. Van de meeste Spaanse popgroepen gaan er 13 in een dozijn. Als zanger mag je best vals zingen en de tekst is niet erg belangrijk, als het publiek maar een beetje mee kan gillen.
Het liefst is een lied romantisch, of swingend en is de tekst een beetje tragikomisch. Wie deze drie factoren weet te combineren in één song heeft zeker een hit.

Muziek is een belangrijk element in een oorlog. Met een pakkend lied vecht je een stuk beter. Terwijl wij Nederlanders in de Tachtigjarige Oorlog konden bogen op populaire liederen zoals Piet Hein (zijn naam is klein), stonden de Spanjaarden met hun mond vol tanden voor de muren.

Deze week nummer 1 (bij het populaire radiostation 40 Principales) : Run Run, een gezamenlijke productie van de groep Estopa en de zangeres Rosario. Met de Spaanse videoclips is het al even treurig gesteld.

Slechte popmuziek is een van de 80 redenen waarom de Spanjaarden ons in de Tachtigjarige Oorlog niet eronder kregen.

In de serie "80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft" verschenen eerder:

1. Gebrek aan eensgezindheid
2. El desayuno
3. La comida
4. La siesta
5. La merienda
6. La cena
7. Gebrek aan kennis van de eigen taal
8. Gebrek aan leuke creatieve ideeën
9. Corruptie
10. Geen beslissingen durven nemen
11. Ondeskundig liegen
12. Grootheidswaanzin
13. Luiheid
14. Domheid
15. Bedriegen
16. De Barbeknoei
17. Slecht mikken
18. Traagheid in besluitvorming
19. Geen Sinterklaas
20. Bijgeloof
21. Slechte rekenkennis
22. Gebrek aan humor
23. Geen gevoel voor afstand
24. Overdreven aandacht voor Iberische ham
25. Niets in de Spaanse schoen
26. Vissalade van zeeduivel

Elisa en Marcela

2010-03-20T09:47:00.005+01:00

El Pais besteedde de afgelopen week aandacht aan een boek dat al in 2008 verscheen, Alén dos Homes, van Narciso de Gabriel.

Het boek vertelt het verhaal van de liefde tussen twee vrouwen, Elisa en Marcela. Doordat Elisa zich voordeed als man wisten de vrouwen zich op 8 juni 1901 in de kerk van San Jorge in A Coruña te laten trouwen. De twee hadden hun plan goed voorbereid. Elisa kleedde zich in mannenkleren en liet zich onder de naam Mario dopen.

Pas enkele weken na de bruiloft werd Mario ontmaskerd. De pers dook bovenop het verhaal en de vrouwen vluchtten naar Porto in Portugal. Daar werden ze gearresteerd, maar na korte tijd weer vrijgelaten.
Marcela was zwanger en beviel op 6 januari 1902, Driekoningen, van een dochter. Het schandaal was nu compleet en opnieuw stortte de pers zich op het paar. Daarop reisden de vrouwen naar Argentinië. Uiteindelijk wisten ze in het drukke gewoel van Buenos Aires te verdwijnen.

Na publicatie van het artikel in El País blijken verschillende regisseurs geïnteresseerd in de verfilming van het verhaal, waaronder Isabel Coixet.
Er zou geen betere regisseur voor dit project te vinden zijn. Coixet liet al eerder prachtige films het licht zien, zoals La vida secreta de las palabras en Paris, je t'aime. Allebei biografieën van vrouwen.

Boekenweek

2010-03-14T21:14:00.003+01:00

Laat u zich verleiden tot het kopen van prulliteratuur door een foto van een knappe glimlachende auteur op de achteromslag? Of durft u eens wat meer?

Probeer dan eens iets Gallicisch, bijvoorbeeld Manuel Rivas:
“Er waren driehonderd raven, gekamd door de wind. En er was een meisje en een kerk.
Op een dag merkte het meisje, dat daar altijd in de buurt speelde, dat alle dieren en de bomen zwegen. Sterker nog, ze zaten roerloos te luisteren, de verstilde raven, als met vreemd glanzend stuifmeel gepenseeld.
Het licht verbleekte opeens en uit het niets van de Buitenzee brak een onweer los dat de hele hemel van Nemancos in glassplinters uiteen deed spatten.”

Manuel Rivas, In wild gezelschap, uitgeverij Ambo Anthos 2002, ISBN 90 263 1739 5, vertaling door Elly Bovée.Originele titel: En salvaje compañía (En salvaxe compaña) (1994).

Lecto II

2010-02-26T17:58:00.010+01:00

Toen ik in het Casa del Libro in La Coruña de Wooden Reading Rest tegenkwam besloot ik onmiddellijk mijzelf deze prachtige standaard cadeau te doen. De Reading Rest is gemaakt van fraai Canadees elzenhout en kostte 37,44 euro.

Het viel niet mee mijn zelfgemaakte Lecto I bij de vuilnis te zetten. Maar de Lecto I voldeed niet helemaal en begon ook al wat uit elkaar te vallen.

De standaard wordt verkocht door That company called if. Ze hebben er trouwens nog veel meer: kijk maar op www.thatcompanycalledif.com

Ik noem hem trouwens Lecto II, want als ik tegen hem praat dan is Wooden Reading Rest veel te lang.

Fabada Asturiana, bonenschotel uit Asturië

2010-02-18T09:20:00.004+01:00

Afbeelding: Fabada Asturiana

Nu het nog even koud blijft, nog maar een Spaans winterrecept. Ook in Spanje kan het ’s winters flink koud zijn en wordt er stevig gegeten. Een voorbeeld van een typische Spaanse winterschotel is de fabada asturiana, een bonenschotel.

Ingrediënten:

# 1 kilo fabes of witte bonen
# 3 spaanse morcilla’s (soort bloedworstjes)
# 2 of 3 kleine chorizoworstjes van ca. 200 gram elk
# 500 gram spek in blokken van 5 x 5 cm gesneden
# 1 grote ui
# 2 teentjes knoflook
# paprikapoeder , safraan en zout naar smaak (let op het spek is ook al zout).

De fabe is een grote witte boon. Waarschijnlijk kunt u de fabes wel ergens in een Spaans winkeltje op de kop tikken, en anders zult u het met de ordinaire Nederlandse witte boon moeten doen.

Was de bonen. Week ze daarna tenminste 12 uur in koud water. Giet het water daarna niet af maar gebruik het juist om de bonen in te koken.

Neem een grote kookpan. Leg de worsten en het spek op de bodem. Gooi de bonen daarboven op met het water en zorg dat ze tijdens het koken ook telkens net onder water blijven staan. Breng het geheel aan de kook. U moet nu tijdens het koken het water twee à drie keer goed afschuimen, dat wil zeggen het schuim dat tijdens het koken boven komt drijven eraf scheppen.
Af en toe doorroeren en zorgen dat de bonen niet aan de bodem van de pan vast koeken. Af en toe koud water bijvoegen en een beetje paprikapoeder naar smaak. Als de bonen gaar zijn haalt u de pan van het vuur.

U kunt nu nog een beetje olijfolie of boter toevoegen om de smaak iets te verzachten. Dit gerecht wordt in een restaurant meestal geserveerd in de typische aardewerken schotels of diepe borden.

Valentijn

2010-02-06T19:24:00.008+01:00

Valentijnsdag was de dag van de anonieme liefde. Sinds de jaren negentig is de Amerikaanse Valentijnhysterie ook naar Europa overgeslagen. Je moet het die yanks nageven, ze weten overal geld uit te slaan. Het anonieme is er wel af tegenwoordig. Niet-anoniem levert namelijk meer geld op.

Een paar jaar geleden kreeg ik een bos bloemen opgestuurd. Per post, uit Den Bosch. Anoniem. Ik heb het niemand verteld, want ik voelde mezelf belachelijk. Ik ken niemand in Den Bosch. Nog steeds ben ik er niet achter wie de dader is. Het was wel echte verliefdheid, want verliefdheid is tijdelijk. Het jaar daarop kreeg ik dus niets.

Mijn verlanglijstje:

- een broodrooster (niet uit China)
- Boek, "Graan" van Ruben van Dijk
- CD, 'Deleted Scenes From The Cutting Room Floor' Caro Emerald
- Boek, "Kafka on the Beach", Haruki Marukami
- Een I-Phone, zonder SIM-lock
- een blocnote met lijntjes

(mag anoniem)

Spontaan Spanje

2010-01-19T17:04:00.008+01:00

Vorige week. In het vliegtuig naar Nederland zat ik naast Willem, een ex-commando met een heuse commandopet in camouflagekleuren op zijn hoofd en een goed plat Amsterdams accent. Hij dronk twee flesjes Iberia-wijn na elkaar op en kon zich daarna voor niets meer schamen.
“Weet je wat so leuk is an die Spanjaarden?”, zei hij, en gaf zelf meteen antwoord: ”dat spontane. As je hier in Nederland bij iemand langsgaat om etenstijd, dan komt het niet uit. En in Spanje mag je aanschuiven en is het meteen feest”.

Hij heb gelijk. Spanje is spontaner.

Oogopener 2

2010-01-04T18:45:00.002+01:00

Afbeelding: voorbeeld D.N.I. (Documento Nacional de Identidad)

Een dag na het incident met de rapportcijfers (zie het vorige blogje) melde de Opzetzoon dat hij zijn DNI, de Spaanse nationale identiteitskaart, en zijn buskaart was verloren. De Opzetzoon was in paniek. Niet omdat hij een belangrijk identiteitsbewijs was kwijtgeraakt. Het probleem was dat hij zonder DNI met geboortedatum op Oudejaarsavond geen bar of disco binnen zou komen. Vanaf 16 jaar is het gebruik van alcohol in Spanje toegestaan en die leeftijd heeft onze adolescent pas een half jaar geleden bereikt.

Totaalmamma toog naar de politie, vergezeld door de Bijzetvader. Er moest een formulier worden ingevuld, daarna kon de Opzetzoon zijn nieuwe identiteitskaart na betaling van 18 euro meteen meenemen. De Opzetzoon nam de bus naar het politiebureau waar Totaalmamma een hand op zijn schouder legde terwijl hij het formulier invulde. Daarna trok ze haar portemonnee en de Opzetzoon stak zijn nieuwe DNI in zijn zak.

Het alternatief: De Opzetzoon moet het probleem zelf oplossen. Laat hem het hele flatgebouw doorzoeken. Zorg dat hij het telefoonnummer van het politiebureau vindt en laat hem zelf uitzoeken hoe hij een nieuwe identiteitskaart kan krijgen. Haal geld uit zijn spaarpot en stuur hem naar het politiebureau. Wees er zeker van dat hij de poen onderweg niet verliest. Zorg dat hij niet naar het verkeerde bureau reist. Zorg ervoor dat hij de bus terug op tijd neemt zodat hij niet terug is en te laat komt voor zijn huiswerkbegeleiding. De kans dat hij het DNI een dag later opnieuw verliest is niet gering.

Oogopener

2010-01-02T08:39:00.006+01:00

Op 22 december kwam de Opzetzoon thuis zonder rapportcijfers. In plaats daarvan bracht hij een brief mee van school waarin stond: “Uw zoon heeft ondanks herhaalde aanmaningen het boek (…) dat hij op 10 juni jl. uit de schoolbibliotheek leende niet teruggebracht. Daarom zullen de rapportcijfers pas worden verstrekt bij het terugbrengen van het boek.”

Wat volgde was een lunch met discussie. Daarna kreeg Opzetzoonlief een paar biljetten in zijn hand gedrukt. Bijzetvader speelde voor taxi en bracht hem naar het dichtstbijzijnde warenhuis. De Opzetzoon moest van de auto naar het warenhuis en terug nog 50 meter op en neer lopen. Daarna bracht de Bijzettaxi hem naar de school die inmiddels haar deuren had gesloten. De volgende dag trok Totaalmama met het boek opnieuw naar school en kreeg als ruil daarvoor het kerstrapport. Het bestond voornamelijk uit vieren en vijven.

Een Totaalmama is een gescheiden vrouw die haar talenten, zoals haar organisatie- en communicatievermogen, optimaal inzet om haar kinderen zo goed mogelijk op te voeden. Daarnaast heeft ze nog een parttimebaan en probeert ze voor zichzelf zoveel mogelijk "vrijheid" te creëren.

Het alternatief: De Opzetzoon moet het probleem zelf oplossen. Laat hem zijn hele kamer doorzoeken. Zoek het telefoonnummer van de school op, zorg dat hij belt en dat hij de juiste persoon aan de lijn krijgt. Let op dat hij de juiste vragen stelt en de juiste antwoorden krijgt. Haal geld uit zijn spaarpot en zorg dat hij de bus op tijd neemt. Wees er zeker van dat hij de poen onderweg niet verliest. Zorg dat hij niet het verkeerde boek koopt. Zorg ervoor dat hij de bus terug op tijd neemt zodat hij niet te laat komt voor de huiswerkbegeleiding. De kans bestaat dat hij de rapportcijfers alsnog onderweg verliest.

Vissalade van Zeeduivel

2009-12-26T18:06:00.007+01:00

Afbeelding: De zeeduivel is niet moeders mooiste.

Het recept voor salpicon de rape, vissalade van zeeduivel

Ingrediënten voor 10 personen:

-1 zeeduivel van 4,5 kilo
-½ kilo ongepelde grote gambas of langoustines
-1 of 2 grote uien, heel fijn gesnipperd
-1 rode paprika, fijn gesnipperd,
-2 grote tomaten, in kleine stukjes gesneden
-Voor de vinaigrette: azijn, citroensap en olijfolie, zout en peper.

Kook de grote garnalen gedurende één minuut en gooi ze daarna in een pan met koud water, ijsklontjes en zout. Door ze te laten schrikken zijn ze makkelijker te pellen.

Kook de zeeduivel totdat hij gaar is en laat hem koud worden. Pel de garnalen en snij de zeeduivel in stukjes en verwijder de graten.

Snij de garnalen in kleine stukjes. Gooi alles bij elkaar in een kom en roer het goed door elkaar.
Maak een vinaigrette van de azijn, citroensap en olijfolie, zout en peper, eventueel aangevuld met wat gehakte peterselie. De salade kan hiermee in de keuken, of op het bord worden aangemaakt.

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 26 "Verstrooidheid":

Het kerstmaal op 25 december is in Spanje de belangrijkste maaltijd. Kosten nog moeite worden gespaard om er een feest van te maken. De prijzen van vooral de vis en de schaal- en schelpdieren, de marisco, stijgen in de week voor kerstmis tot grote hoogte. Daarom werd de zeeduivel door mijn vrouw Plof, en haar zus, die we voor het gemak maar Ploef zullen noemen, al een week van te voren op de vismarkt van La Coruña gekocht en diepgevroren. Van de vis zou een salpicon, een vissalade worden gemaakt, die als voorgerecht moest dienen. Voor ons zeeduveltje betaalden we 22 euro per kilo, hij woog ongeveer 4,5 kilo, en kwam op totaal 96 euro.

Zeeduivel is een van mijn lievelingsgerechten, niet als salpicon, maar gewoon gebakken in olijfolie. Het vlees is stevig en heeft veel smaak. Salpicon is eigenlijk een restgerecht. Het wordt gemaakt van resten vis en garnalen die zijn over is gebleven. Ik vond het daarom geen goede keuze, maar wilde niet met Plof en Ploef in discussie.

Van de 4,5 kilo vis hielden we na het schoonmaken misschien nog 1 kilo vlees over. De lever schijnt in Japan een delicatesse te zijn, maar die werd door ons viswijf in de vuilnisbak gemieterd.

Toen de salpicon gisteren op tafel kwam waren de verwachtingen hoog gespannen. Gelukkig is daar oom Alberto die nooit een blad voor de mond neemt. "Deze salpicon is veel te droog", riep hij meteen. Heb je azijn en olijfolie, Ploef? Ach, Ploef liep rood aan, ze was de dressing vergeten.
Het is mij een raadsel hoe dat kan als je zoveel geld voor een vis uitgeeft. Die Ploef was flink in de war.

Zouden de Spaanse soldaten bij het laden van de kanonnen in de Tachtigjarige Oorlog ook niet eens het buskruit zijn vergeten? Vast!

Sinterklaas mag blijven

2009-12-15T18:26:00.007+01:00

Foto: mijn Sinterklaascadeautjes liggen nog steeds feestelijk op een stapel in de kamer.

-“Je laatste blogje was een beetje melig”, zo vertrouwde mevrouw V. mij toe. “Bovendien heeft zo’n Sinterklaasblogje als nadeel dat er meteen weer een ander blogje over heen moet, … als Sint Nicolaas weer weg is”, zei ze..

Nou moe, dacht ik, “er over heen moeten”, dat vind ik een ongepaste uitdrukking. Bovendien, ik ben toch geen kruidenier die op maandag 7 december meteen alle Sinterklaasversiering uit de etalage haalt en daar meteen de kerstdecoratie voor in de plaats doet.

Moet ik soms rekening te houden met de Nederlandse autistische kinderen, die in onbalans raken als Sinterklaas niet precies op 6 december om 17:00 uur vertrekt? Lezen autistische kinderen blogs?

Ik wil graag nog even nagenieten van dat grote Klaasorgasme. De Sint mag best even in Nederland blijven. De Spaanse situatie is op het ogenblik ook niet zo rooskleurig. De werkloosheid bedraagt nog steeds 18 procent en Zapatero ziet de goedheiligman liever niet terugkomen. Iedereen in Spanje weet dat het leger Zwarte Pieten inmiddels voor 95 procent bestaat uit illegale bootvluchtelingen. Hoe langer deze vanuit de Nederlandse portemonnees gevoed worden, hoe beter.

Ondertussen vindt mevrouw V. mijn blog wel te moeilijk voor de gemiddelde Nederlander. Dan weer te moeilijk dan weer te melig, wat wil ze nou?

Ik kijk uit het raam. Ja hoor, daar zie ik hem, de ouwe man, licht vooroverleunend op zijn schimmel, handig manoeuvrerend op het dak van de overburen. Hij zwaait naar mij. Zijn wijsvinger gaat eerst naar zijn borst, dan naar de grond. “Ik blijf”, zo gebaart hij. Ik steek mijn duim omhoog. Hij glimlacht en verdwijnt vervolgens in de nacht.

Sinterklaas blijft nog even. Het paard staat meest op stal met een heleboel hooi. De Pieten zijn in de deeltijd-WW. De Kerstman is er al, maar die komt niet overdag aan met een boot, maar 's nachts in een slee. Het afscheid van de Kerstman wordt gevierd op 6 januari om 18:00 uur. Dan zetten we Sint er gewoon naast. Die krijgt een lift. De Pieten gaan precies om dezelfde tijd in de TGV. Alles in één keer opgelost.

Niets in de Spaanse schoen

2009-12-04T23:09:00.005+01:00

Afbeelding: Modieuze Spaanse soldaten op 5 december. De militairen gingen zelfs in de winterkou gekleed in een legging over straat.

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 25: "Niets in de Spaanse schoen".

Ook tijdens de Tachtigjarige Oorlog werd in Nederland het Sinterklaasfeest gevierd. De Spaanse soldaten zetten tachtig jaar lang vol verwachting op Sinterklaasavond hun schoen. Natuurlijk waren hun schoenen op 5 december nog net zo leeg als de dag tevoren.

De Spanjaarden hadden het hier maar moeilijk mee. Ver van huis en dan ook nog geen cadeautje van Sint Nicolaas, die nota bene net als zij, uit Spanje was gekomen. In de winterkou vochten ze zich suf voor het katholieke geloof, maar werden door hun eigen heiligen vergeten. Dat had natuurlijk een demoraliserend effect. Na tachtig jaar hielden ze het voor gezien en lieten zich in de zak van Sinterklaas terug vervoeren naar Spanje.

In de serie "80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft" verschenen eerder:

1. Gebrek aan eensgezindheid
2. El desayuno
3. La comida
4. La siesta
5. La merienda
6. La cena
7. Gebrek aan kennis van de eigen taal
8. Gebrek aan leuke creatieve ideeën
9. Corruptie
10. Geen beslissingen durven nemen
11. Ondeskundig liegen
12. Grootheidswaanzin
13. Luiheid
14. Domheid
15. Bedriegen
16. De Barbeknoei
17. Slecht mikken
18. Traagheid in besluitvorming
19. Geen Sinterklaas
20. Bijgeloof
21. Slechte rekenkennis
22. Gebrek aan humor
23. Geen gevoel voor afstand
24. Overdreven aandacht voor Iberische ham

De waaier - les 8

2009-11-17T18:03:00.006+01:00

Afbeelding: koningin Emma doet een beetje brutaal met een waaier

Het was wel weer eens tijd voor een uitstapje en een ongebreidelde flirtation met De Utrechtse. Natuurlijk had ze een out-of-the-box-idee klaar: een uitstapje naar Paleis het Loo, alwaar de tentoonstelling "Ontvouwen Schoonheid" te zien was. Die titel slaat natuurlijk niet op ons koningshuis, want wees nou eerlijk, Emma, Wilhelmina, Juliana waren allemaal het ontvouwen niet waard.

Nee, de titel slaat op de koninklijke waaiers. Dat paste natuurlijk heel mooi in Duveltjes serie waaierlessen. Onze koninklijke familie heeft nogal wat waaiers in bezit. Van koningin Sophie (1818-1877) zijn zes waaiers bewaard gebleven, er zijn er ook van Wilhelmina en van Juliana, maar het merendeel is van koningin Emma.

Nu rijst onmiddellijk de vraag: beheerste Emma de waaiertaal, die taal van geheimzinnige, mysterieuze codes, van erotiek doorspekt? Zo ja, welke gebruikte zij dan. Misschien wel de volgende:

Gebaar 14 – Estoy sola, ik ben alleen - de waaier volledig openen en voor de mond houden
Gebaar 15 - Eres un osado, je bent brutaal – de waaier van de linkerhand naar de rechterhand brengen

Na de waaiertentoonstelling brachten we een bezoekje aan het paleis en kwamen tot de conclusie dat we nooit daar zouden willen wonen. De kamers zijn klein, ze staan vol met oude prullen en de verlichting is niet in orde. Tenslotte maakten we een wandeling door de paleistuinen waar de Utrechtse nog even haar ongeëvenaarde schoonheid ontvouwde. Háár zou ik wel eens met een waaier in de weer willen zien.

De Mexicaanse

2009-11-10T17:15:00.003+01:00

Je kan de Duivel ook teveel tarten. Vier keer kort achter elkaar over een internationaal vliegveld heen. Twee keer Amsterdam, twee keer Madrid, waarbij het laatste natuurlijk hèt transferpunt is voor Mexicanen.

Plotseling stond ze daar tegenover me, die lelijke, dikke, geblondeerde vrouw met haar grote gouden oorbellen in. Terwijl ze me lachend aankeek, hoestte ze, zonder haar hand voor haar mond te houden, recht in mijn gezicht. Onontkoombaar. Als ik de griep moet krijgen, dan is het nu, dacht ik. Het was op maandag. En, ja hoor. Zo was het.

Vrijdagavond zit de Mexicaanse plotseling naast me.
-"Ha één en één", lacht ze.
-"Wabblief", zeg ik, "das toch twee?"
-"Dacht jij nou écht dat jij twintig jaar lang zonder griep rond zou kunnen lopen?", vroeg ze.
-"Dacht het niet", antwoordde ik verlegen.

Nu zit die Mexicaanse al een week bij me. Het is een echte zeur. Ze veroorzaakt vooral veel hoofdpijn. De rest valt wel mee. Allemaal (Mexicaanse) indianenverhalen.

Bestel hier de agenda Mexicana 2010.

Niet doen, Joop!

2009-10-30T18:06:00.007+01:00

Foto: Luma Gómez als Carmen Polo y Martínez-Valdés

Afgelopen zondag hadden we de keus tussen een avondwandeling, Agora, de nieuwe film van Amenábar, en het theater.

Die week hadden Plof en ik al de films Whatever Works van Woody Allen en Paris van Jacques Audiard gezien, en we hadden ook al aardig wat gewandeld dus we kozen voor het theater.
We wisten niet wat er in theater Rosalía de Castro zou worden opgevoerd, dus het was een gok. Bij de kassa aangekomen bleek het om een musical te gaan.

"Ik heb het je nooit verteld", mompelde ik tegen Plof, "maar ik haat musicals".
"Ik geloof niet dat er veel wordt gezongen", zei Plof.
"Bovendien gaat het over La Coruña ten tijde van Franco," dat vind je vast wel interessant en het is helemaal in het Galicisch".
Mmm, daar kan Joop van den Ende nog een punt aan zuigen, dacht ik. Een politieke musical uitgevoerd in een minderheidstaal.

Het stuk heet Cidade de Cristal, wordt uitgevoerd door Teatro do Noroeste en speelt eind jaren vijftig. De Glazen Stad is de ook bijnaam voor La Coruña. Het verhaal: een sympathieke Spaanse Elvis raakt verwikkeld in een poging tot een aanslag op Carmen Polo, de vrouw van Franco.
Het werd een lange zit want het verhaal sleepte zich voort. De plot is flauw, ontdaan van enige realiteitszin, er lopen nog wat slappe liefdesaffaires tussendoor. De muziek, rock & roll, was prima. Helaas werd de aandacht daarvan afgeleid door de danseresjes die in tule rokjes een semi-klassiek ballet uitvoeren. Eigenlijk te triest voor woorden. Ik heb er dus alleen dit stukkie aan gewijd om Joop te waarschuwen dat hij het beter niet kan doen, qua musical. Florrie Rost van Tonningen, in Leeuwarden, en dan in het Fries, niet doen Joop!

Het hele stuk was in het Gallicisch, nogal vreemd. Soldaten spraken ten tijde van Franco geen minderheidstaal, want dat was verboden. Dat Carmen Polo Gallicisch spreekt is natuurlijk ook eigenaardig. Misschien is die greep gezegend op het moment dat er een goed toneelstuk staat. Nu werd het er alleen maar slechter van.

De zaak Gordel

2009-10-21T21:24:00.004+02:00

Foto: Esperanza Aguirre in gesprek met José Maria Aznar

Corruptie blijft in Spanje de gewoonste zaak van de wereld. Op het ogenblik is het land in de ban van de “Trama Gürtel”, oftwel “de zaak Gordel”. Het is niet duidelijk waarom de zaak een Duitse naam heeft gekregen, misschien kijkt een van de leden van het onderzoeksteam graag naar Duitse Krimis. In ieder geval is “Gürtel” de vertaling van de achternaam van de hoofdrolspeler, Francisco Correa.

Francisco beheert een keten van bedrijven die op verschillende manieren bij malversaties zijn betrokken. Zo werden ambtenaren en bestuurders omgekocht om contracten en vergunningen te verkrijgen. Alle betrokken personen zijn lid van, of hebben banden met, de centrumrechtse Partido Popular (PP).

De afgelopen dagen kwam de ex-minister Esperanza Aguirre (ook PP) in de schijnwerpers te staan in verband met de zaak Gürtel. Sinds 2003 is ze president van de provincie Madrid. In deze functie smeet ze een beetje met geld. Een bezoekje aan het bedrijvenpark La Carpetiana in Getafe kostte 34.748 euro, te betalen aan het Gürtelbedrijf Diseño Asimétrico, een van de betrokken ondernemingen in de zaak Gürtel. De catering was trouwens nog niet eens in deze factuur inbegrepen. De opening van een nieuwe school in november 2006 kostte 9.549 euro, opnieuw te betalen aan Diseño Asimétrico.
De bloemendecoratie voor de Dia de la Constitución op 6 december 2004, kostte 12.000 euro. De bloemen werden verzorgd door het bedrijf Easy Concept. De opening van een sociaal woningbouwproject kostte 23.803 euro. Aangezien bedragen boven de 12.000 eigenlijk officieel moeten worden aanbesteed, stuurde het bedrijf Good and Better een factuur van 11.992 euro en Easy Concept een rekening voor 11.811 euro.

De drie bedrijfjes werden gerund door Francisco Correa.

Zoals gezegd is men in Spanje wel gewend aan corruptie. De reacties variëren
- Schandalig
- Alle politici zijn corrupt
- Dom om zo gesnapt te worden
- Dom om zo openlijk de zaak te bedriegen
- Het is allemaal niet waar
- Het is wel waar, maar het maakt niet uit
> want het zorgt voor werkgelegenheid
> want in andere landen gebeurt het ook, maar komt het niet aan het licht
> want er is altijd corruptie overal
> want de schuldigen worden toch niet gestraft
- Het is verzonnen door de regering Zapatero om de oppositie zwart te maken.

Voorlopig duurt het onderzoek nog voort: wordt vervolgd.

Vacature bankdirecteur

2009-10-02T16:54:00.007+02:00

Foto: José is blij!

Ook in Spanje is de verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd een hot issue, daarom geven de bankdirecteuren, lichtende voorbeelden in deze tijden van crisis, ons aan hoe het ook kan:

“Dertig jaar voor dezelfde baas werken is nogal een verdienste bij de Spaanse bank BBVA, de op een na grootste van het land. José Ignacio Goirigolzarri begon al op zijn vijfentwintigste en klom op tot de raad van bestuur. Nu is het welletjes. Hij is welbeschouwd al 55 jaar. De hoogste tijd voor een vervroegd pensioen. De bank heeft ruim 52 miljoen euro voor José klaarliggen.” (bron: weblog Rop Zoutberg, 30-09-‘09).

In heel Europa willen conservatieven de pensioengerechtigde leeftijd verhogen naar 67 jaar. De vergrijzing is een smoes om de maatregel er door te drukken. De verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd doet het aanbod van arbeidskrachten op de arbeidsmarkt stijgen en daardoor zullen de lonen dalen. De lager opgeleiden zijn de dupe. Zij werken in de fysiek zwaarste beroepen en hebben gedurende hun arbeidsleven het minste pensioen opgebouwd. Bij een lager inkomen kan immers ook een kleiner deel worden gespaard. Lager opgeleiden zijn eerder het slachtoffer van een ontslagronde bij bijvoorbeeld een economische crisis. Ze hebben daardoor vaker een pensioengat en minder spaargeld.
In het slechtste geval heb je als stratenmaker 51 jaar op je knieën gezeten om vanaf je 67e een AOW van minder dan 1000 euro per maand op te strijken. Maar dan had je maar bankdirecteur moeten worden. Tip: bij de BBVA staat momenteel een vacature open.

De waaier - les 7

2009-09-27T10:45:00.006+02:00

Foto: de waaier van Plof (© Duveltje 2009)

In La Coruña organiseerde Galerie Atlántica onlangs een tentoonstelling van waaiers. Ze waren bewerkt door bekende en minder bekende kunstenaars en moesten tenminste 50 euro per stuk opbrengen. De opbrengst kwam ten goede aan de Fundación Vicente Ferrer.

Ook mijn vrouw Plof had een waaiertje gemaakt. Ze was er een beetje bezorgd over, want zou hij wel verkocht worden? Toen ze hoorde dat iemand haar kunstwerkje gekocht had sprong ze een gat in de lucht. Ze had al bedacht dat ze de waaier zelf zou kopen als hij nog aan de muur zou hangen, maar dit was natuurlijk veel leuker.

Gebaar 10 – Esperame, wacht op mij: de waaier langzaam openen
Gebaar 11 – Eres cruel, je bent wreed: de waaier langzaam openen en weer dicht doen.

Luidspreker pictogram verdwenen in Vista.

2009-09-22T21:59:00.001+02:00

De best gelezen blogjes van Duveltje zijn die over computerproblemen en visrecepten. Als het onderstaande u uit de brand helpt wilt u dan misschien zo aardig zijn om ook nog een ander blogje te lezen?

Af en toe verdwijnt plotseling het systeempictogram van de luidspreker in Windows Vista. Een vervelend probleempje want zo kan je het volume niet meer even snel aanpassen. Een tijdelijke oplossing:

Klik rechtsonder met de rechtermuisknop op de taakbalk en kies Taakbeheer, kies vervolgens de tab Processen en beëindig het proces explorer.exe.

Vervolgens verdwijnen alle vensters en de taakbalk van uw scherm. Alleen het bureaubladvenster blijft nog staan. Druk de toetsen Control+Alt+Delete tegelijktijdig in en het venster voor taakbeheer verschijnt opnieuw. Kies nu de tab Toepassingen en klik rechts onderaan op de button Nieuwe Taak, typ in het pop-up venstertje explorer.exe. De taakbalk start nu opnieuw op met de iconen.

Dezelfde oplossing kunt u ook gebruiken als het pictogram voor het netwerk of netwerkcentrum plotseling is verdwenen. U kunt ook de computer opnieuw opstarten, dit is omslachtiger maar helpt in de meeste gevallen ook.

Als uw speakertje weer terug is kunt u het nog even testen door te kijken en te luisteren naar Nils Lofgrens auditie voor So you think you can dance (even doorbijten, na ongeveer 30 seconden barst Nils echt los).

De troonrede 2009

2009-09-15T20:22:00.005+02:00

Foto: Koningin Beatrix tijdens de troonrede op 15 september 2009.

Ik kon het niet helpen. In de rij voor de kassa ving ik vandaag de volgende conversatie op:

Antje: "Nou wat vond je ervan?"
Lieuwke: "Van de troonrede?"
Antje: "Nee, van de hoed, de hoed natuurlijk"
Lieuwke: "Nou, ’t was wel weer een geval, toch!"
Antje: "En dan denk ik: zou ze die zelf uitkiezen, die hoed?".
Lieuwke: "Ik denk het toch wel".
Antje: "Beatrix lijkt mij niet degene om haar hoed door een ander te laten kiezen".
Lieuwke: "Nee, … nou ja, het zou kunnen dat het haar niets kan schelen".
Antje: "Dat het eigenlijk een slonzig type is, bedoel je?".
Lieuwke: "Nee, ze lijkt me niet slonzig, Beatrix".
Antje: "Sowieso, welke vrouw laat nou zo’n hoed door iemand anders uitkiezen?".
Lieuwke: "Je hebt gelijk".
Antje: "De crisis was van haar gezicht af te lezen".
Lieuwke: "Welnee, ze wordt gewoon ouder".
Antje: "Ze versprak zich, hoorde je dat?".
Lieuwke: "Echt waar?".
Antje:"Ja, ze stotterde."
Lieuwke: "Ik neem aan dat ze dat toch oefent, zo’n troonrede".
Antje: "Oh ja, ongetwijfeld, met iemand erbij, misschien wel met Willem-Alexander tegenover zich en dat ze dan af en toe vraagt: “Hoe doe ik het?” Moet het iets sneller, of iets langzamer?".
Lieuwke: "Ja, en dan zegt Willem-Alexander: “Wat denk je zelf, moe?”.
Antje: "Ha ha ha, die is goed!".
Lieuwke: "Nee, maar serieus, ik denk dat ze er dagenlang op oefent."
Antje: "Ik dacht ook, ja dát is het. Dát is de maatstaf hoe lang ze nog op die troon blijft zitten".
Lieuwke: "Hoe bedoel je?".
Antje: "Nou ja, zo lang ze het nog vloeiend door haar strot krijgt blijft ze gewoon nog koningin".
Lieuwke: "Ja, vast."
Antje: "Ik doe het haar niet na, hoor".
Lieuwke: "Nee, ik ook niet".
Antje:"Maar ik zou wel es 'n keer zo'n hoed op willen!".
Lieuwke: "Nou!?"

De waaier - les 6

2009-09-04T22:16:00.006+02:00

Linksboven in dit plaatje: Gebaar 12: Abajo, naar beneden en gebaar 13: Arriba, naar boven

Gelooft u in toeval? Nee, zegt u? Maar toeval bestaat! Natuurlijk bestaat toeval. Het is immers een kwestie van kansberekening. Als de kans bestaat, dan bestaat het toeval. De kans dat de maan en de aarde op elkaar botsen bestaat. Het is toeval als het gebeurt, maar het kan gebeuren. Dus bestaat het toeval.

Mijn leven bestaat uit toeval. In augustus vond voor de achtendertigste keer de Feria do Libro da Coruña plaats. In de Jardínes de Méndez Nuñez stonden 10 dagen lang tientallen kraampjes opgesteld, er was muziek, koek en zopie, er waren lezingen en voordrachten. Langs tienduizenden boeken liep ik. Was het toeval dat ik van al die boeken juist dit boekje oppakte en het opensloeg op de bladzijde waarop stond: lenguaje internacional del abanico? Natuurlijk was het toeval. Heel mooi toeval, want hoe was ik niet met waaiers bezig de laatste weken!

Princesas olvidadas o desconocidas is een prachtig boekje. Het is geschreven en getekend door Philippe Lechermeier en Rébecca Dautremer, vertaald uit het Frans naar het Spaans door P.Rozarena, hetgeen ook wel even genoemd mag worden, want dat vertalen moet een klus geweest zijn. In de originele titel heet het Princesses oubliées ou inconnus, Vergeten of onbekende prinsessen.

De schrijvers presenteren in dit hoofdstukje een parodie op de waaiertaal. Het gaat over prinses Locuacilla de Babel, die spreekt moedertaal, vreemde talen, dode en levende talen, gebarentaal en ze spreekt natuurlijk ook de taal van de waaier.

Gebaar nummer 12: Abajo,naar beneden.
Gebaar nummer 13: Arriba, naar boven.

(Gebaar 10 en 11 houdt u nog tegoed)

Spookdorp Costa Anacara

2009-09-01T20:19:00.006+02:00

Foto: Costa Anacara, pueblo fantasma (spookdorp) ©Duveltje 2009

Ik schreef al eerder een paar blogjes over het project Costa Anacara, nu overgenomen door Martinsa. Het is juist door dit soort speculatieprojecten dat de markt in onroerend goed in Spanje volslagen is ingestort.
De woningen moesten worden verkocht aan rijke Madrilenen, Engelsen en Fransen, misschien een enkele Duitser, als beleggingsobject en als tweede woning. Toen stortte de markt in. Wat overblijft is dit spookdorp van 1500 woningen waarvan er misschien 200 zijn verkocht. De meeste huizen zijn niet afgebouwd. Ik heb tot nu toe maar enkele bewoonde woningen kunnen ontdekken. Toen ik er op de late avond langs reed brandde er in deze troosteloze betonjungle maar licht achter één enkel raam.

De hoge werkloosheid in Spanje wordt mede veroorzaakt door de crisis in de bouwsector. In Spanje wordt het aantal werklozen in juli 2009 geschat op tussen de 5 en 6,5 miljoen, 18,5% van de beroepsbevolking. Dat is het hoogste cijfer van landen uit de Europese gemeenschap. Letland volgt met 17,2 %, Litouwen met 15,8% ( cijfers van Eurostat).

Helaas blijven de schuldigen ook hier buiten schot.

Zie ook: Wereldberoemd in Galicia en De Corrupte Slager.

De waaier - les 5

2009-08-27T21:48:00.005+02:00

Foto: waaier-beeld door Carmen Silva in galerie Atlántica.

19 juni jongstleden overleed Vicente Ferrer. Ferrer was een Catalaanse filantroop die veel goed werk verrichtte voor de boerenbevolking in Anantapur in India. Samen met zijn vrouw richtte hij een stichting op die zich bezighoudt met de bouw van o.a. huizen, scholen en irrigatiesystemen.

In La Coruña organiseerde men begin augustus in Galerie Atlántica een ludieke tentoonstelling van waaiers. De waaiers werden beschilderd door bekende en minder bekende kunstenaars en moesten per stuk tenminste 50 euro opbrengen. De opbrengst kwam ten goede aan de Fundación Vicente Ferrer. Uiteindelijk leverde de ca. 150 waaiers ongeveer 7000 euro op, genoeg voor de bouw van drie huizen in India.

Gebaar 8 – Ik hou van je. Te quiero. De waaier langs de wang strijken.

Gebaar 9 - Ik denk de hele tijd aan jou, pienso en tí todo el tiempo. Naar de gesloten waaier blijven kijken.

Más jamón

2009-08-19T23:43:00.005+02:00

Foto: Hamsnijder Nico Jiménez in restaurant O Secreto. (bron La Voz de Galicia)

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 24: "Overdreven aandacht voor Iberische ham".

Op 11 augustus jongstleden deed de nationale held en hamsnijder Nico Jiménez in restaurant O Secreto in La Coruña een aanval op het record langste plak Iberische ham snijden. Hij vestigde een nieuw record met een plak ham van 16 meter lang. Het oude record stond ook op zijn naam met een plakje van 13,90 meter.
De kampioen sneed eerder plakjes ham voor beroemdheden zoals de tennisser Rafa Nadal en de Spaanse koninklijke familie. Voor veganisten is dit soort prestaties een nachtmerrie, zo stel ik me voor.

In 1625 deed Ambrogio Spinola maar liefst 52 weken over de verovering van Breda, terwijl Frederik Hendrik er in 1637 maar 52 dagen voor nodig had. Dat de belegering van Spinola zoveel tijd in beslag nam kwam onder meer door een discussie tussen Ambrogio en Filips III over hoeveel gras, kruiden en eikels men een Iberisch zwijn moet voeren om de beste kwaliteit ham te kunnen produceren.
Aangezien de discussie per koerier moest verlopen liep het een en ander nogal uit. Tegelijkertijd werd het moraal van de Spaanse belegerende troepen ernstig ondermijnd door de beperkte aanvoer van de ham zelf, de pata negra.

Al die overdreven aandacht voor de Iberische ham is één van de redenen dat Spanje de Tachtigjarige Oorlog wel moest verliezen.

In de serie "80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft" verschenen eerder:

1. Gebrek aan eensgezindheid
2. El desayuno
3. La comida
4. La siesta
5. La merienda
6. La cena
7. Gebrek aan kennis van de eigen taal
8. Gebrek aan leuke creatieve ideeën
9. Corruptie
10. Geen beslissingen durven nemen
11. Ondeskundig liegen
12. Grootheidswaanzin
13. Luiheid
14. Domheid
15. Bedriegen
16. De Barbeknoei
17. Slecht mikken
18. Traagheid in besluitvorming
19. Geen Sinterklaas
20. Bijgeloof
21. Slechte rekenkennis
22. Gebrek aan humor
23. Geen gevoel voor afstand

De waaier – les 4

2009-08-17T10:01:00.004+02:00

Afbeeldingen: Twee schilderijen van Picasso van vrouwen met een waaier

Het probleem met de waaier is dat de bewegingen goed uit het hoofd geleerd moeten worden. Daarbij komt nog dat de dame haar waaier veelal gebruikt om zichzelf koelte toe te wuiven. Een en ander kan leiden tot akelige misverstanden.

Picasso heeft nogal wat vrouwen met waaier afgebeeld. In het eerste schilderij houdt de vrouw de waaier gesloten in de linkerhand en lijkt ze iemand vaarwel te wuiven. In het tweede schilderij vormt de waaier een driehoek die wijst op de driehoek daaronder, gevormd door benen en onderbuik. De schilder verzint hier zijn eigen waaiercode.

Gebaar 6 – Vaarwel, tot ziens, Adios. De waaier dichtgevouwen in de rechterhand houden.

Gebaar 7 – Ik hou van een ander, Quiero a otro. De waaier met de rechterhand heen en weer bewegen.

Zie ook:

De waaier - les 1

De waaier - les 2

De waaier - les 3

Mijn buurman José

2009-08-16T12:41:00.006+02:00

Tekening van mijn buurman José, klik voor een groter formaat.

Mijn kleine buurman José is acht jaar oud en erg aardig. Hij groet me altijd als ik hem tegenkom in de lift of op de galerij van de flat. Eerder deze week vroeg ik hem de planten die bij de lift staan water te geven die weken dat ik er niet ben. Ik vertelde erbij dat mijn zoon A. er geen tijd meer voor had omdat hij nu een vriendin heeft. José snapte mijn probleem en verwerkte het in zijn tekening.

Rechts ziet u Duveltje die de planten water geeft. In het midden is José op de galerij van de flat aan het knutselen aan een van zijn favoriete science-fiction-speelgoedrobots. Verder naar links ons hondje Trufa en helemaal links ligt de Opzetzoon A. te snurken. Mijn kleine buurman heeft een geweldig waarnemingsvermogen.

Gefrituurde pieterman met courgette

2009-08-15T01:29:00.004+02:00

Foto: De Trachinus (pieterman) loerend op voeten van argeloze badgasten.

Het is 30 graden in La Coruña. Op zoek naar een beetje koelte liepen we vanochtend naar Bastiagueiro en namen een verfrissende duik in zee. Helaas stapte ik op een pieterman, in Galicië bekend als escarapote, een visje dat giftige stekels op zijn rug heeft. Dat deed akelig pijn, maar gelukkig wist de strandwacht raad. Snel mijn voet in heet water en een watje met een zalfje erop. Daarna over heet zand of hete stenen wandelen. Later lees ik in de Wikipedia dat het gif bestaat uit eiwitten die boven de 40 graden Celsius instabiel zijn en bij die temperatuur snel afgebroken worden.

De kans dat u de dadervis te pakken krijgt is zeer klein, zeker nadat u gestoken bent. Het kan echter zijn dat u hem bij toeval aantreft op een lokale vismarkt, uit het water gehaald als bijvangst of door een sportvisser. U kunt hem dan als volgt bereiden:

Ingrediënten:
-1 of meerdere pietermannen
-1 geklopt ei
-bloem of fijn paneermeel
-1 grote tomaat
-1 middelgrote ui
-citroen
-1 courgette

Was de courgette en snijd haar in plakjes van ca. ½ cm.
Maak de vis schoon: wees er zeker van dat u de giftige vinnen verwijderd! Paneer de vis door hem door geklopt ei en daarna door bloem of fijn paneermeel te halen. Doe hetzelfde met de schijfjes courgette.
Maak een bodempje olijfolie warm in een pan en bak de vis enkele minuten aan beide kanten. Bak daarna de courgette. Laat de vis en de courgette uitlekken op wat velletjes keukenpapier.
Garneer met schijfjes tomaat en ui en sprenkel eventueel wat citroen over de vis.

Eventueel combineren met gefrituurde inktvisringen.

Een nieuw leven!

2009-08-12T09:04:00.002+02:00

Video: Onze nieuwe iRobot besluit om een deel van ons computer-thuis-netwerk los te koppelen.

Vandaag heeft ons leven in Spanje plotseling een andere wending genomen. Dit vanwege de aanschaf van de iRobot Roomba. Dankzij de iRobot Roomba 530 hebben we voortaan meer tijd voor onszelf. Tijd om leukere of belangrijker dingen te doen. Een stap in de toekomst.

Volgens Plof is het een van de beste aankopen die ze ooit gedaan heeft. Ik ben nog niet geheel overtuigd. Onze flat is niet al te groot en kent nogal wat obstakels.
-“Kijk eens hoe hij tekeer gaat!”, zegt Plof enthousiast. Blijkbaar is het een mannetje. De Roomba schuift heen en weer en laat af en toe wat slierten stof liggen. Plof stormt er achteraan en raapt ze op.
“Samenwerking, dat vind ik niet erg”, roept ze, “dit is altijd nog veel beter dan zelf stofzuigen”. Ze tilt stoelen op en schuift met tafels en andere meubels zodat de Roomba overal bijkan. Terloops neemt hij een snoertje mee, maar hij heeft een automatisch ontwarsysteem, dus dat komt goed.
Over een gemiddelde kamer moet hij 25 minuten doen voordat hij alle stof heeft opgezogen.

We hebben de Roomba een maand op proef. Bevalt hij niet dan mogen we hem inruilen voor een gewone stofzuiger. Ik houd u op de hoogte.

Spartelen op het droge 2009

2009-08-11T10:52:00.003+02:00

Foto: Het zwembad. Het blauw is geen water maar een plastic zeil.

Ik schreef vorig jaar een stukje over het zwembad van de bewonersvereniging. Een jaar later: buiten is het 25 graden en nog steeds ligt het zwembad er ongebruikt bij. De eigenaar van de woningen en de bewonersvereniging kunnen het nog steeds niet eens worden over de kosten van het onderhoud. Degene die profiteren zijn de tuinman en het onderhoudsbedrijf, die worden blijkbaar wel betaald. De tientallen kinderen uit de buurt kunnen er nog steeds geen duik in nemen.

De waaier - les 3

2009-08-08T10:21:00.004+02:00

Afbeelding: Gustav Klimt, dame met waaier (1918)

Door de prestigieuze waaierfabrikant Jean-Pierre Duvelleroy (let op de achternaam!), werd in 1830 een boek uitgegeven met de titel Le langage de l’eventail, waarin maar liefst 33 verschillende codes uit de doeken werden gedaan.

Gebaar 4 – Ik ben verloofd, estoy prometida

De waaier snel heen en weer bewegen.

Gebaar 5 – Ik ben getrouwd

De waaier langzaam heen en weer bewegen.

De waaier - les 2

2009-08-07T12:29:00.005+02:00

Links: gebaar 2 – Ik wil een kus, quiero un beso. Rechts: gebaar 3 – Kus me, bésame.

De waaier is uitermate geschikt voor het maken van suggestieve gebaren. Deze serie over het gebruik van de waaier, in het Spaans abanico, is natuurlijk ook bedoeld voor mannen. Wat heeft het immers voor zin om te kijken naar al die gebaren van de dame die u interesseert als u niet snapt wat ze bedoelt.

Gebaar 2 – Ik wil een kus, quiero un beso. De waaier wordt half geopend en onder de mond tegen de kin gelegd.

Gebaar 3 – Kus me, bésame. Bijna hetzelfde als gebaar 2, maar nu in gebiedende wijs. De waaier wordt op de lippen gedrukt. Hier is geen ontkomen aan.

De waaier - les 1

2009-08-06T18:12:00.003+02:00

Afbeelding: de Spaanse abanico, de waaier is opnieuw in opkomst. Gebaar 1 – Quiero conocerte, ik wil je leren kennen.

Nederland is inmiddels wel bekend met de Spaanse keuken. Bijna iedereen kent de tapas en de paella. Nu de klimaatverandering in Nederland lekker doorzet is het misschien tijd om naast de culinaire geneugten enkele interessante Spaanse zeden en gewoonten te introduceren.

De waaier bijvoorbeeld. De abanico dient niet alleen om jezelf koelte toe te wuiven. Er schuilt een wereld van symbolen en gebaren achter het gebruik van de waaier.
In de 19e en het begin van de 20e eeuw werden Spaanse jonge meisjes en vrouwen als ze uitgingen vergezeld door hun moeder of een gezelschapsdame. De waaier was een manier om aan dit toezicht te ontsnappen en eventueel geïnteresseerde mannen boodschappen en signalen te kunnen geven.

SMS, Twitter en email zijn misschien een stuk minder romantisch en met je mobieltje kun je jezelf geen koelte toewuiven. In Spanje is de waaier nooit weggeweest. Het lijkt alsof hij de laatste tijd in Spanje als code-instrument weer in de mode komt.

Gebaar 1 – Quiero conocerte, ik wil je leren kennen
De waaier wordt gespreid en met de linkerhand vastgehouden zodat alleen het bovenste deel van de neus en de ogen zichtbaar zijn. In de expressie van de ogen schuilt de nieuwsgierigheid. Het is daarom beter de ogen niet dicht te knijpen, maar deze juist wijd open te sperren.

Rosarío Endrinal Petit en Het diner

2009-08-05T18:13:00.004+02:00

Foto: Rosarío Endrinal Petit voordat ze haar zwerversbestaan begon.

Onlangs kreeg ik het boek “Het diner” van Herman Koch cadeau. Het verhaal is deels geïnspireerd door de moord op de Spaanse María del Rosarío Endrinal Petit in Barcelona in 2005.

In oktober 2008 schreef ik hierover al in dit blog.

Op 16 december om 01.40 ’s nachts betraden Oriol Plana en Ricard Pinilla, twee achttienjarige jongens, een halletje waarin een geldautomaat stond. Ze troffen daar de zwerfster Rosarío Endrinal, die in de cajero een slaapplaats had gezocht, sloegen haar met hardkartonnen kokers en bekogelden haar met verkeerskegels en vuilnis. De jongens vertrokken en de zwerfster deed de deur van de hal van binnenuit op slot. Later keerden de twee jongens terug samen met een derde jongen, de minderjarige Juan José Mena, die de zwerfster er toe bracht de deur weer openen. De jongens waren vervolgens ruim een half uur in het halletje. Het is onduidelijk wat ze in die tijd met de vrouw uithaalden maar uiteindelijk goot de jongste een jerrycan met een zeer brandbaar oplosmiddel over Rosarío heen. Daarna staken ze dit met een sigarettenpeuk aan en namen de benen. De vrouw overleed 24 uur later, 68% van haar lichaam was door 3e graads verbranding verminkt. De aanslag werd opgenomen via de beveiligingscamera’s van de bank.

De minderjarige werd veroordeeld tot 8 jaar in een jeugdgevangenis. Plana en Pinilla werden op 11 november 2008 tot 17 jaar gevangenis veroordeeld, 16 jaar voor asesinato con alevosía, moord in koele bloede, en 1 jaar voor schade aan de ruimte en de geldautomaat.

Het volledige verhaal (in het Spaans) is terug te vinden op http://www.almendron.com/tribuna/1467/matar-vuelve-a-ser-divertido/

De jongens kwamen niet uit probleemfamilies. Ze zaten op de middelbare school en vulden hun vrije tijd met feesten en videospelletjes.
“Mij viel op hoe keurig die jongens waren. Jongens die je op het eerste gezicht niet in een donker steegje zou tegenkomen, maar veel eerder bij de voetbal- of de hockeyclub.” (interview 10 februari 2009 door Sebastiaan Kort met Herman Koch voor NRC). Koch besloot er een verhaal om heen te schrijven. Hij woont in Spanje met een Spaanse vrouw en hun adolescente zoon. Het knappe van het boek van Koch is dat er voortdurend een beroep wordt gedaan op het geweten van de lezer. Sympathiek wordt onsympathiek, normaal wordt abnormaal, dingen worden omgedraaid en op hun kop gezet. Uiteindelijk krijgt de lezer wel nog een oplossing gepresenteerd, maar in het boek loopt het anders af met de daders. Ik beschrijf het maar wat cryptisch, want het zou jammer zijn het plot te verklappen. Lezen!

Dorada al horno / goudbrasem uit de oven

2009-08-05T00:05:00.008+02:00

Foto: viskraam op de markt in Pontedeume (Galicië).

Op de markt van Pontedeume verdringen de mensen zich voor de verse, nog spartelende visjes. "Dat is nog eens wat anders dan die Tilapia- en Pangasiusfilet van jullie", zegt vrouw Plof. Ze heeft het over de vis uit de buurtsuper die we vorige maand in Nederland aten.
Nee, deze vis is net gevangen, daar is geen twijfel mogelijk, dit is pas vis! Vanmiddag ligt een schitterende goudbrasem op onze borden.

Het recept van Plof:

Dorada al horno / goudbrasem uit de oven

Ingrediënten:

- 2 goudbrasems
- 4 aardappelen
- olijfolie
- 1 grote ui

Verwarm de oven voor op 180-200 graden. Kook de aardappels in 5 minuten half gaar, haal ze uit het water en laat ze afkoelen. Snijd ze daarna in plakjes. Snijd de ui in ringen.

Vet een ovenvaste schaal in met olijfolie. Leg daarin goudbrasem, daarboven op de aardappelschijven en de ui. Giet er wat olijfolie over de vis, de aardappels en de ui.
Eventueel kunt u een mengseltje maken van tomaat, groene olijven, knoflook en verse basilicum en dit over de vis sprenkelen. Laat de vis in ca. 15-20 minuten gaar worden.

Serveer met een koele witte wijn, bijvoorbeeld een Albariño of een Ribeira Sacra.

Het Pasotismo

2009-08-03T21:15:00.008+02:00

Afbeelding: Strip van Horacio Altuna

Mijn opzetzoon begint binnenkort aan de laatste 2 jaar van de middelbare school. Het Spaanse voortgezet onderwijs kent een soort van middenschoolsysteem waarbij de slechtere leerlingen afvallen en doorstromen naar een beroepsopleiding. Degenen die overblijven doen bachillerato, de 5e en 6e klas van de middelbare school, en kunnen daarna een universitaire opleiding volgen.

Opzetzoon A. is voor mij een heerlijk experiment. Hij interesseert zich voor werkelijk niets dan feesten, playstation, MSN en voetbal (op televisie). Tot nu toe is hij elk jaar met de hakken over de sloot overgegaan en heeft daarbij ook nog eens flink gespiekt. Naar mijn inschatting is hij gedoemd te mislukken, maar mocht hij over twee jaar zijn eindexamen halen, dan is wat mij betreft het succes van het Spaanse onderwijssysteem absoluut aangetoond.

De jeugdwerkloosheid in Nederland bedraagt zo’n 6 %, in Spanje ongeveer 33%.
Steeds meer Spaanse jongeren vallen ten prooi aan wat het pasotismo genoemd wordt, letterlijk “het voorbij laten gaan”. Ze spannen zich nauwelijks nog ergens voor in, blijven zo lang mogelijk thuis wonen en profiteren graag van alle voorzieningen die hun ouders hen bieden. Een beoefenaar van het pasotismo wordt pasota genoemd. Omdat de jongeren niet meer werken is ook hun bijdrage aan de financiering van de sociale voorzieningen gering. Net als in Nederland worden voorzieningen voor werklozen en bejaarden betaald uit sociale premies geheven over loon uit arbeid.

Het enige wat mijn zoon over de verkiezingen te melden had was dat hij graag zijn stem zo duur mogelijk wilde verkopen aan de meest biedende. Zijn moeder was er boos om, maar mij kreeg hij met deze uitspraak niet eens meer op de kast. Ik had eigenlijk niet anders verwacht. Er gloort hoop voor dictators achter de horizon; zet in op gamen, feesten en beesten.

Meer over pasotismo.

Nieuwe groeten uit Nederland

2009-07-31T20:27:00.003+02:00

Deze foto siert vandaag de voorkant van de bijlage van de Leeuwarder Courant. Er staat helaas niet bij wie hem gemaakt heeft. Hoewel ik denk dat in het algemeen de hoofddoek een symbool van onderdrukking is vind ik dit een prachtige foto. Voor meer informatie: www.nieuwegroetenuit.nl/

Hebberitis in de Nederlandse horeca

2009-07-28T09:09:00.004+02:00

Afbeelding: Caffe macchiato, bron Wikipedia.

Dezer dagen had ik visite uit Spanje op bezoek. Tijdens onze uitstapjes bezochten we nog al wat cafés en restaurants. Helaas lijdt de Nederlandse horeca aan hebberitis. Veel horeca-ondernemers willen met zo min mogelijk moeite zo veel mogelijk geld willen verdienen. Dat leidt tot slechte service en te hoge prijzen.

In Spanje bestaat de hoja de reclamaciones, een klachtenformulier voor de consument, verplicht bij de wet. Iedere ondernemer moet het altijd klaar hebben liggen. De Spaanse ondernemer is niet zo blij als een klant om deze hoja vraagt, want het kan hem narigheid in de vorm van controles van allerlei aard opleveren. Zo’n systeem zou in Nederland niet misstaan. Inmiddels lijkt het alsof de Nederlandse horecaondernemer overal mee wegkomt. Vergelijkbaar met Belgische wielrenners die op cocaïnegebruik worden betrapt.

Grand café Brinkmann op de Grote Markt in Haarlem. De Spaanse dames willen graag een cortado. Een cortado is een espresso met een beetje melk. De cortado bestaat helaas niet in Nederland. Inmiddels kennen veel bars en cafés wel een Italiaanse equivalent, de macchiato, espresso met een vlekje melk. In de Wikipedia staat een bijdrage met de fraaie foto die ik hierboven heb overgenomen.

Ik probeerde drie macchiato te bestellen, maar onze serveerster wist niet wat dat was. Ik legde het uit. Een espresso met een beetje melk, kan dat? “Dat kan niet, want het zit niet in mijn computer", was het antwoord.
Drie espresso met een kannetje melk ernaast, was dat misschien mogelijk? Ja, dat kon wel.
Even later bracht een andere serveerster toch drie macchiato, de koffie was bijna zwart. Dat was niet de bedoeling. We vroegen aan een derde bediende een kannetje melk, maar toen dat niet kwam stond ik op en liep ik naar de man die achter de bar stond. Hij zag eruit als de bedrijfsleider. Ik zei: "Sorry maar onze koffie is bijna zwart, heeft u misschien nog een kannetje melk erbij?"
- “U heeft een macchiato besteld”, zei hij pinnig. "Weet u wel wat dat betekent in het Italiaans? Een vlek melk, .. u heeft een vlek melk in uw koffie gekregen. U heeft dus een macchiato gekregen!”.
Hij maakte in het geheel geen aanstalten om nog wat extra melk te serveren. Zijn vervelende reactie schoot me in het verkeerde keelgat en ik zei: “Mijnheer, deze koffie is vrijwel zwart. Ik weet heel goed wat een macchiato is, maar ik wil graag nog een kannetje melk erbij.
-“Waarom zegt u dat dan niet gewoon”, riep de man kwaad.
De schade inclusief onbeschofte behandeling door de bedrijfsleider bedroeg 6 euro, de melk kregen we gratis. Er gaat ongeveer 10 gram koffie in een kopje espresso, reken uit de winst.

De bovenstaande gebeurtenis lijkt een futiliteit, maar de realiteit is dat je in veel horecagelegenheden niet wegkomt zonder ergernis.

Misschien een idee voor een internetsite: een klachtenformulier online waarvan een kopie rechtstreeks naar het Ministerie voor Toerisme, een tweede naar de betroffen onderneming, een derde naar de consument wordt gestuurd.

Geen gevoel voor afstand

2009-07-03T19:27:00.003+02:00

afbeelding: het plan van Filips II voor een olijfoliepijpleiding naar Zuid-Nederland

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 23: "Geen gevoel voor afstand".

Spanjaarden zijn uitgesproken luiaards, dat mag de vaste bezoekers van dit blog zo ondertussen wel bekend zijn. Te lui om op te staan, te lui om een beetje te werken, te lui om naar de stembus te gaan. Omdat ze de laatste jaren ook te lui zijn om huizen te kopen verkeert Spanje nu in een grotere crisis dan welk land ook in West-Europa. Vraag een Spanjaard hoe ver het is naar dichtstbijzijnde toeristeninformatie en hij zal u waarschijnlijk antwoorden dat u tenminste vijftien minuten moet lopen. Daar zal hij dan onmiddellijk aan toevoegen dat u beter met de auto kunt gaan.
Vanzelfsprekend zijn Spanjaarden ook te lui om te lopen. Deel daarom het aantal minuten door drie. In de meeste gevallen kunt u uw auto laten staan en bent u binnen vijf minuten bij de Spaanse VVV.

Maar behalve luiheid schuilt er nog iets anders achter die verkeerde raadgevingen aan verdwaalde toeristen. Spanjaarden hebben geen gevoel voor afstand. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog dacht menig soldaat dat die Lage Landen ergens lagen waar de Spaanse hoogvlakten op hielden. Daar verslikten ze zich ernstig in. De Nederlanden bleken ver weg in het koude hoge Noorden te liggen. Dit maakte de Tachtigjarige Oorlog voor de Spanjaarden niet alleen een koud, maar ook een heel duur avontuur. Voorraden voor de Spaanse troepen moesten duizenden kilometers afleggen, met alle gevolgen van dien. Tomaatjes en sinaasappeltjes bedorven onderweg, de wijn klotste teveel in de vaten en de Spaanse vis bedierf. De paella en zarzuela met smaakten naar niets met Hollandse kabeljauw en garnalen.
Filips II overwoog nog even een olijfolie-pijpleiding aan te leggen vanuit Catalunya, maar dit idee werd al weer snel losgelaten omdat de Fransen natuurlijk niet te vertrouwen waren en een leiding over de zeebodem net zo ambitieus als het aanleggen van een metro in het centrum van Amsterdam.

Als u deze zomer in Amsterdam een Spaanse automobilist tegen het lijf loopt die u de weg vraagt, vermenigvuldig dan de afstand met drie en zeg hem dat hij beter kan gaan lopen. Waarschijnlijk heeft u nog gelijk ook.

Chaim Potok namens Picasso

2009-06-16T19:26:00.009+02:00

afbeelding Pablo Picasso - Stier, 1945/1946

Uit het boek "De gave van Asjer Lev". Chaim Potok verzint een conversatie tussen Pablo Picasso en de hoofdpersoon:

Picasso: “Vertel de mensen dat God een moordenaar is en ze kunnen het niet verwerken, ze worden kwaad en maken je af alsof je een stier bent. Wat sta je nou je hoofd te schudden? Geloof je niet dat God een moordenaar is? Wat weet jij van God af? Denk je dat je in Brooklyn werkelijk iets over God hebt geleerd? In Spanje leer je iets over God. God vermoordde mijn kleine zusje. Zo is het, Lev. Een klein meisje, plotseling ziek en dood. Alles wat Hij aanraakt wordt verwoest. Casagemas, Appolinaire, Eva, Max Jacob. Hoe kun je Hem aanbidden, Lev? Hij is de ware verwoester. Satan gaat openlijk te werk, met de kaarten op tafel. Hij neemt je rechtstreeks te grazen, zonder geintjes. God speelt op lievigheid en goedheid en vermoordt je. Wie is er erger, Satan of God? Satan is in ieder geval nog zo fatsoenlijk om ons zijn ware gezicht te tonen. Daarom zet ik het God betaald met mijn schilderijen. Ik vertel de waarheid in mijn schilderijen, maar ik verberg die. Hij weet dat die er is en Hij moet zwetend afwachten hoe mensen die ontcijferen en in zich opnemen. Zo maak ik mijn schilderijen en de mensen komen langs en leren ze langzaam te ontcijferen. Zo zet ik Hem zijn lievigheid betaald.”

New York Free Beats

2009-06-12T13:21:00.006+02:00

Free Beats from Chris "Shockwave" Sullivan on Vimeo.

New York staat al heel lang op Duveltjes verlanglijstje.

Duveltje in Venetië (2)

2009-06-01T20:20:00.006+02:00

Foto: Venetian Baroque Orchestra

(vervolg van het vorige blogje)

Het Italiaanse orkest zette wat onzeker in. Ook de stemmen van de solisten waren in de allereerste delen nog niet echt op gang. Manuela Custer haperde even, maar dit bleek gelukkig alleen een aanloopje naar een groots optreden. Custer heeft de meest speciale vocaal, heel gevoelig, wat vooral sterk naar voren komt in delen met minder volume waar ze een ongewoon sentiment in weet te leggen. Romina Basso valt vooral op door haar donkere, warme stem.

Karina Gauvin steeg boven haar eigen kunnen uit. Deze zangeres heeft een perfecte stembeheersing, ook in de stukken met veel volume en in het hoog. In het laatste deel kreeg ze na haar laatste aria een flink applaus. Romina Basso klapte het hardst en trappelde wild met haar voeten uit enthousiasme over de topprestatie van haar collega. Dat was leuk om te zien.

Mary-Ellen Nesi heeft een solide stem, ze zong haar partijen met passie en perfectie.
Marina Comparato bleef wat achter bij haar collega’s. Het was storend dat ze steeds in een lichte spreidstand stond, haar ene been wat verder naar voren dan het andere, om houvast te krijgen. Hierdoor leek het alsof ze bezig was een spoorwegwissel om te zetten. Ondanks deze lichaamsbeweging bleef haar stem in body en volume tekort schieten. Zuiver en ritmisch correct was het wel, daar was niets op aan te merken.

Tussen de Custer en Comparato aan de ene kant en Gauvin en Nesi aan de andere kant leek wat na-ijver te bestaan. Er waren af en toe wat scheve blikken. In het programmaboekje was te lezen dat deze oratoria in de tijd van Vivaldi juist werden gebruikt voor teambuilding onder de vocalisten. Het succes en de ovatie na afloop leken de afgunst tussen de diva’s geheel weg te vagen.

De teambuilding was zeker in orde bij het Nationaal Jeugdkoor, de 19 dames zongen van begin tot eind vlekkeloos en het enthousiaste applaus na afloop was zeker ook voor hen bedoeld.
Tussen de aria’s door werd vele malen geapplaudisseerd.

De stadsfreules naast mij bleven de hele voorstelling flink tekeer gaan. “Wauw”, riepen ze herhaaldelijk, hetgeen voor een stadsfreule wel een ludieke kreet is. Verder, “Ongelooflijk”, “Fantastisch”, “Nou, nou!” en dat alles met een zeer deftig accent.

Ik weet zeker dat ze dat in de namiddag ook nog een keer hebben geroepen vanaf hun balkon in Amsterdam Zuid. De stadsfreules en het stralende weer maakten mijn zaterdagmatinee compleet.

Duveltje in Venetië (1)

2009-05-31T17:45:00.011+02:00

v.l.n.r. (boven) Manuela Custer, Mary-Ellen Nesi, (onder) Karina Gauvin, Marina Comparato, Romina Basso.

Duveltje mocht vorige week de ZaterdagMatinee van Radio 4 in het Amsterdamse Concertgebouw bijwonen. Op het programma stond Juditha triumphans devicta Holofernis barbarie; sacrum militare oratorium RV 644, een opera van Antonio Vivaldi (1678-1741) uit 1716, uitgevoerd door het Venice Baroque Orchestra en het Nationaal Jeugdkoor. Vijf vrouwelijke solisten stonden op het podium, allen met geheel verschillende stemmen en kwaliteiten. Manuela Custer (mezzosopraan), had de hoofdrol van Juditha, Mary-Ellen Nesi (mezzosopraan) zong Holofernes. Karina Gauvin (sopraan) vertolkte de partij van Vagaus. Marina Comparato (mezzosopraan) zong Abra en Romina Basso (mezzosopraan) de rol van Ozias.

Het verhaal in het kort: Het koninkrijk Juda wordt aangevallen door de Assyriërs onder leiding van generaal Holofernes. De mooie Hebreeuwse Juditha zoekt de generaal op. Deze laat zich door de schoonheid betoveren en kijkt vervolgens te diep in het glaasje. Judith hakt zijn hoofd af terwijl hij ligt te slapen. Juda is gered, de Assyriërs worden verslagen.

Het thema van het stuk is niet echt opwindend te noemen. Het inzetten van mooie dames als tactisch wapen lijkt sinds Mati Hari buiten gebruik geraakt en het afhakken van hoofden is in onze Westerse wereld al lang uit de mode.
Juditha triumphans is een religieus oratorium met een politiek karakter, bedoeld om de Venetianen te motiveren in de oorlog tegen de Turken. Mogelijkerwijs is het gebruikt om de overwinning van Venetië op de Turken op het eiland Corfu te vieren, maar dat is niet bewezen.
Dit oratorium is om een andere reden interessant. Vivaldi componeerde het voor de vrouwelijke leerlingen van de Ospedale della Pietà. Het wordt door alleen vrouwen uitgevoerd, ook de partijen van de lagere stemmen, tenoren en bassen worden dus door vrouwen gezongen.
Bovendien was het concert van zaterdag een primeur: dit oratorium was nog nooit eerder in Nederland uitgevoerd.

Naast mij namen twee stadsfreules plaats. Dames van goede stand die voor de gelegenheid zelfs maar een mantelpakje hadden aangetrokken. Hun eerste gilletjes “Fantastisch!”en “Spectaculair”, betroffen de kleding van Manuela Custer die met een fraaie zwarte jurk met split en bijzonder laag uitgesneden decolleté haar rol van de verleidelijke Juditha kracht bijzette.
Ik heb het belang van de kleding in oratoria tot afgelopen zaterdag zeker onderschat. De fraaie rode jurk van Marina Comparato en het mooie witte jasje van Mary-Ellen Nesi mochten er volgens de dames ook wezen.

(wordt vervolgd)

Tentoonstelling Alberto Datas

2009-05-23T08:04:00.006+02:00

foto: schilderij-collage van Alberto Datas

In de Fundación Luis Seoane in La Coruña is tot 28 juni as. een expositie van te zien van Alberto Datas. Deze kunstenaar werd in 1935 in La Coruña geboren en stierf in december 2007 in Madrid.

Deze tentoonstelling laat voornamelijk werken zien uit zijn laatste levensjaar. De indrukwekkende collages, mengsel van vele technieken en materialen, olieverf, knipsels uit kranten en tijdschriften, potlood, inkt hebben vaak een politiek thema.

Alberto Datas had een huis in Oleiros, hier vlakbij, waar hij 's zomers altijd een paar maanden doorbracht.

Op naar het roze plein !

2009-05-14T00:02:00.006+02:00

De Spaanse bijdrage voor het Eurovisie Songfestival 2009 in Moskou: La noche es para mi, (vert. De nacht is voor mij) een kwaliteitsproductie met zangeres Soraya Arnelas in de hoofdrol. Daar kunnen De Toppers nog een puntje aan zuigen!

Gordon laat ons weten dat hij mogelijk de finale van het Eurovisie Songfestival zal boycotten. Als er tijdens zijn verblijf in Moskou met geweld tegen homo’s wordt opgetreden doet hij niet meer mee. “Het zijn mijn mensen”, zei Gordon gisteren op de radio. De publieke opinie schaart zich meteen voluit achter de Amsterdamse kapsoneslijer. Zelfs Minister Plasterk vond het nodig om zich alvast solidair te verklaren met “geef haar een nekschot”-Gordon. Bij de Olympische Spelen durfde geen regeringslid het woord boycot in de mond te nemen (Hoe zit het trouwens met homo’s in de Volksrepubliek China?).

“Met hun meezingliedjes verleiden ze honderdduizenden mensen tot een on-Hollandse uitbundigheid”, schreef Peter de Waard gisteren enthousiast in de Volkskrant. Wat nou on-Hollands, zo Hollands als de pleuris, denk ik. Bekende Nederlanders gaan naar de concerten van de Toppers, zo zegt de Waard, “VVD-leider Mark Rutten zong vorig jaar uit volle borst met hen mee”. De kouwe rillingen lopen me over de rug. Ik denk even aan de Lullo’s van Jiskefet, want die waren ook heel populair bij VVD-publiek.

Jerney Kaagman wordt ook geciteerd in het Volkskrantartikel “Hier hebben we zo lang naar gestreefd: de popularisering van de Nederlandstalige muziek. Het is een nieuwe vorm van massacommunicatie”. Ach, Jerney, wat een slecht geheugen. Hoe zat dat ook alweer met André van Duyn, het Goede Doel, Doe maar, Vader Abraham en de Zangeres zonder naam? Bah, wat een ellende. Treurig dat de Volkskrant dit Telegraaf-artikel publiceert.

Vriendje Froger heeft een half miljoen euro in de songfestival-onderneming geïnvesteerd. Let op mijn woorden, die Gordon loopt heus niet weg.

Ik heb niets tegen homo's, maar laat deze kwal alsjeblieft niet het gezicht van het liberale, tolerante Nederland in het buitenland zijn.

Tenslotte een tip voor de Russen: verander één keer per jaar het Rode Plein in een Roze plein.

Cursusdrang (3)

2009-05-10T18:47:00.007+02:00

Foto: La Coruña, charmante yogalerares prijst zichzelf aan via uithangbord.
© Duveltje 2009

Ook in Spanje zijn veel vrouwen bezig met hun wellness. Een beetje Spaanse vrouw van de wereld doet aan zelfontplooiing.

Mijn vrouw Plof volgde het afgelopen jaar een cursus literair schrijven en daarna deed ze Pilates. Pilates is een systeem voor fysieke training ontwikkeld in jaren 20 en 30 van de vorige eeuw door de boxer, circusartiest en leraar zelfverdediging Joseph Pilates. Hij schreef een paar boeken waaronder Return to Life through Contrology. Bij Pilates ben je net als met yoga met zowel je geest als met je lichaam bezig.
Volgens Plof was Pilates dè ontdekking. Ze voelde zich beter dan ooit. Pijntjes verdwenen, ze was tevreden en meer ontspannen. Door twee à drie keer Pilates in de week was er natuurlijk geen tijd meer voor onze gezamenlijke avondwandelingen of een bioscoopje tussendoor. Dat moest ik toch begrijpen vond ze en dat deed ik ook. Als man ben ik gebaat met een tevreden en gezonde vrouw.

Nu is Pilates weer voorbij. Het was een gedoe, zei Plof. Na het werk weer in de auto stappen, het drukke La Coruña inrijden, je auto zien kwijt te raken, zware oefeningen doen en dan weer door dat drukke verkeer heen terug naar huis. Dat begrijp ik ook. Al die cursussen zorgen bij mij voor veel inzicht in de denkwijze van vrouwen die hun leven proberen te verbeteren.

Cursusdrang (2)

2009-05-06T20:41:00.005+02:00

Afbeelding: Channeling zorgt ervoor dat u nooit meer alleen bent

Vervolg van mijn blogje van 24 april

Het hoogtepunt van het cursusleven van mijn ex-vrouw A. was de meditatiecursus. De meditatie werd gecombineerd met koekjesverkoop volgens een piramidesysteem. Via een of andere new-age-groep kwam A. in de coockies-club terecht. De dames die het hadden opgezet opereerden vanuit een leuk 18e-eeuws pand binnen de Amsterdamse grachtengordel. A. sleurde me mee naar een kennismakingsbijeenkomst waarop de koekverkoop met veel bombarie zou worden aangeprezen.
Bij aankomst stelde ze mij gelijk voor aan twee grijze dames gekleed in paarsroze gewaden die de negotie dreven. Het paar glimlachte mij vriendelijk toe. Eigenlijk glimlachten ze de hele avond onophoudelijk tegen iedereen. Volgens mijn ex-vrouw was dat het beste bewijs dat de koekverkoop de poorten naar de hemel opende.

Zelf at A. graag van de fiber cookies, maar dat was eigenlijk niet de bedoeling. Er moest vooral veel verkocht worden. Ik kocht meteen een of twee dozen koekjes om er van af te wezen. Het lukte A. niet om de nodige wederverkopers te vinden. De piramideverkoop sloeg toen al snel om in een piramideopslag. Mijn ex kreeg er pas genoeg van toen er thuis in de gang wel zeven dozen stonden wachtten op potentiële afnemers. Gelukkig vond ze op dat moment afleiding in een cursus channeling. De koekjes mocht ik weggeven. Ze vonden hun weg naar kantoor en andere outlets. Ik moet toegeven dat dit mij uiteindelijk wel een hele hoop goodwill heeft opgeleverd.

De merels

2009-05-04T00:16:00.005+02:00

Vier mei, acht uur ’s avonds. Vader, moeder, ik en mijn zus. We stonden voor het raam en keken uit op het kruispunt dat tegenover ons lag. Het Zuiderbad, de brandweerkazerne, het water, de brug. In mijn herinnering was het altijd prachtig weer, die vierde mei.
Wat ging er om in de hoofden van mijn ouders? Zij hadden de oorlog meegemaakt.
Mijn vader wilde er niet graag over praten. Teveel ellende meegemaakt en gezien. Een paar keer voor de Arbeitseinsatz opgepakt en in Duitsland tewerk gesteld. Mijn moeder was enkele malen aangehouden vanwege haar Joodse uiterlijk. Ook zij zweeg meestal over de oorlog.

We keken naar buiten. Een enkele auto kwam aanrijden. De straatverlichting ging aan, de auto stopte en de bestuurder zette de motor uit. Ik dacht en denk nog steeds aan die doden, al die miljoenen mensen. Gesneuveld, gestorven, weggerukt uit hun families, slachtoffers van het machtspel der groten. Een spel om geld en macht, waarin holle begrippen als eer, trots en vaderland weerklinken.

De stilte wordt hoorbaar dankzij de merels. De merels, die zich nergens wat van aantrekken. Het vrolijke gefluit galmt door de straten, over de gracht, over het kruispunt. De stilte doorbroken door het geluid van de hoop.

Het duurt maar twee minuten. Twee hele lange minuten.

4 mei 2009

Cursusdrang (1)

2009-04-24T20:44:00.004+02:00

Afbeelding: Vipassana meditatie in de Tihar gevangenis in India.

Mijn zus kwam vorige week gebroken terug van een cursus Vipassana in België. Het fijnste van de cursus was om daarna weer thuis te komen, beweerde zij.

Vrouwen hebben een veel grotere cursusdrang dan mannen. Dat is geen wonder, want ze hebben ook veel meer onvolkomenheden. Mijn ex-vrouw A. stortte zich elk halfjaar in een nieuw cursusavontuur. A. volgde cursussen handopleggen, magnetiseren en Reiki. Wat is er tegen als iemand zichzelf wil ontwikkelen? Ik had er geen bezwaar tegen zolang ik het maar niet leuk hoefde te vinden. Maar dat moest ik wel.

Altijd maakte ik deel uit van haar kortstondige cursustrajecten. Mijn opofferingsgezindheid was groot. In het weekend bezochten we paranormale beurzen, new-age winkels en ik ging ‘s maandags naar kantoor met een lapis lazuli om mijn nek. Op een dag vond ik onder mijn hoofdkussen door A. getekende pentagrammen.

Vanzelfsprekend was ik ook de aangewezen proefpersoon bij het huiswerk voor de cursus magnetiseren.

- “Heb je dan nergens pijn?“, vroeg ze smekend?
- “Nee“, zei ik.
- “Echt niet?“.
- “Nou, wacht, misschien een beetje hier, in mijn schouder.“
- “Kom hier op die stoel zitten!”, zo luidde het onmiddellijke bevel. Zeer geconcentreerd begon ze met haar behandeling.
- “Merk je al wat“?
Nee ik merkte eigenlijk niets.
- “Jij bent niet serieus”, zei ze teleurgesteld en ze was zelfs een beetje boos. “Je moet er wel in geloven, anders dan helpt het niet!”.

Teleurgesteld in mijn inzet probeerde ze daarna handoplegging uit op de katten. Volgens haar met geweldige resultaten. De katten zagen er beter uit dan vroeger en leken zich ook prettiger te voelen.
Ik zag geen verschil, ze spinden net zo hard als voordat mijn ex met haar new-age poespas begon. Maar dat zal mijn verbeelding zijn geweest.

Playing for a change

2009-04-16T23:37:00.004+02:00

Ik vind dit zo'n fantastische mooie video, ik moet hem wel in mijn blog plakken. Met dank aan Brancalúa:

Playing For Change | Song Around The World "Stand By Me" from Concord Music Group on Vimeo.

Weg met Franco!

2009-04-14T21:05:00.003+02:00

foto: beeld van Franco in Melilla (bron www.20minutos.es)

In Melilla wordt binnenkort het laatste standbeeld van Francisco Franco weggehaald. In heel Spanje waren er tot voor kort nog standbeelden van de dictator in de openbare ruimte aanwezig. Het laatste op het Iberisch schiereiland was een ruiterstandbeeld dat op 18 december 2008 uit het centrum van Santander werd verwijderd.

Het beeld in Melilla wordt voorlopig niet vernietigd. De president van Melilla, Juan José Imbroda Ortiz, wil dat het op een andere plaats tentoongesteld wordt. Franco was in 1921 commandant van het legioen dat Melilla verdedigde tijdens de belegering door Marokkaanse Jif- en Jibalastammen. Dankzij het legioen onder leiding van Franco bleef Melilla Spaans en daar moeten de Spanjaarden dankbaar hem voor zijn, vindt Juan José.

Tijdens de dictatuur eigende de familie Franco zich vele bezittingen toe. Als het laatste standbeeld is gesneuveld wordt het misschien eens tijd om te gaan praten over al het geld en onroerend goed dat de dievenbende aan het Spaanse volk heeft ontstolen. Het vermogen van de familie bedraagt volgens ingewijden tussen de 500 en 600 miljoen euro. Dat geld zou de Spaanse regering goed kunnen gebruiken voor hulp aan de slachtoffers van het regime.

Fris en helder Salamanca (4)

2009-04-09T10:50:00.005+02:00

Foto: Casa de las Conchas, met op de achtergrond een van de torens van de Universiteit van Salamanca. © Duveltje 2009

We slapen de siësta. Daarna lopen we verder door de stad. Er zijn zoveel mooie gebouwen, binnenplaatsen, torens, kerken. Jammer dat die ijzige wind maar blijft blazen. Het is te koud om op een terrasje te gaan zitten.

Het Casa de las Conchas ( het Schelpenhuis) wordt zo genoemd vanwege de sint-jakobsschelpen die als ornament op de gevel zijn aangebracht. Het is gebouwd tussen 1493 en 1512 en is een voorbeeld van laatgotische civiele bouwkunst (gótico civil), waarin bovendien nog Moorse invloeden terug te vinden zijn. De legende gaat dat onder een van de schelpen een schat verborgen ligt.

De sint-jakobsschelp is het symbool van de pelgrimage naar Santiago de Compostela. Vroeger liepen de pelgrims nog een stuk door. De route eindigde in Finisterre dat 100 kilometer meer naar het westen ligt, aan de Atlantische Oceaan.
In Finisterre aangekomen zochten de pelgrims een schelp op het strand en namen die mee als bewijs van hun tocht. Er zijn nog steeds pelgrims die het extra stuk van Santiago naar Finisterre afleggen en veel van hen dragen de hele tocht een sint-jakobsschelp met zich mee.

Het huis behoorde oorspronkelijk toe aan Rodrigo Maldonado de Talavera, rechtsgeleerde, professor aan de universiteit en ridder in de Orde van Santiago, vandaar de schelpen.

Die sint-jakobsschelpen zijn trouwens een ware lekkernij. Ik moet daar binnenkort maar eens een receptje aan wijden.

Fris en helder Salamanca (3)

2009-04-07T10:18:00.007+02:00

Foto: kamer in het Centro Documental de la Memoria Histórica in Salamanca, ingericht als vrijmetselaarsloge.

Na ons bezoek aan het Casa Lis maken we een wandelingetje over de Romeinse brug over de rivier de Tormes. Daarna wandelen we het centrum weer in. Salamanca is een stad van ooievaars en kikkers. Als ik omhoog kijk naar de torens van de kathedraal zie ik daar wel zeven ooievaars tegelijk rondcirkelen. De kikker is tot symbool geworden omdat hij staat afgebeeld op de 16e-eeuwse gevel van de Universiteit van Salamanca, de oudste universiteit van Spanje.

We bezoeken het Centro Documental de la Memoria Histórica, een historisch documentatiecentrum.
Het centrum huisvest een archief voor documenten die met de Spaanse Burgeroorlog te maken hebben. De fascisten brachten de documenten tijdens de Burgeroorlog bijeen en gebruikten ze bij de vervolging van hun tegenstanders. Het is open voor publiek en er is een permanente expositie van onder andere propaganda van republikeinen, falangisten, fascisten en communisten. Door de fascisten werden voorwerpen verzameld waarmee hier een vrijmetselaarsloge is ingericht. Net als Hitler rekende Franco de vrijmetselaars tot zijn vijanden.

Door een glazen wand kunnen we de kamer bekijken. Aan het andere einde zitten drie poppen gehuld in zwarte lakens die ons vreemd aanstaren. Het is een sinistere voorstelling.

Als we buiten komen blaast gelukkig nog steeds die frisse wind die de macabere beelden weer snel wegvaagt.

Fris en helder Salamanca (2)

2009-04-06T19:47:00.005+02:00

links: beeldje van Demetre H. Chiparus, rechts: poppen van Kestner met afschroefbare hoofdjes.

De volgende ochtend bezoeken we eerst Casa Lis, het museum voor Art Deco en Art Nouveau. Het museum herbergt een imposante verzameling beeldjes van art-deco-kunstenaars als Demetre H. Chiparus, Claire Colinet en Ferdinand Preiss. Ik was niet bekend met deze kunstenaars en dit is een leuke verrassing. De beeldjes uit ivoor, brons en marmer zijn juweeltjes. Het museum zelf is een Jugendstilpaleisje, ontworpen door de architect Joaquín de Vargas en gebouwd tussen 1904 en 1905. Het blauwe glas in lood zorgt voor een speciale lichtval en een heel bijzondere sfeer. Je waant je zo in het begin van de 20e eeuw.

Op de eerste etage bevindt zich een even indrukwekkende poppenverzameling met antieke poppen van Kammer & Reinhardt, Kestner en Simon & Halbig. Vooral de poppetjes met afschroefbaar hoofdje in een doosje maken op ons een lugubere indruk.
We stellen ons voor dat die honderden poppen met hun bleke gezichten en vreemde opengesperde glazen ogen ‘s nachts uit hun kabinetten komen om een dansje te maken.

Fris en helder Salamanca

2009-04-03T23:21:00.010+02:00

foto: toren van het klooster der Ursulinen, Salamanca

Plof en ik komen ’s avonds aan en lopen door de stad met het laatste licht van de dag. Het centrum van Salamanca is in zijn geheel gerestaureerd. Gevelreclame en -verlichting zijn minimaal. Een groot deel van de gebouwen is in gotische, romaanse, renaissance- en barokstijl bewaard gebleven en de stad straalt een sfeer uit vergelijkbaar met die van Florence of Brugge. Salamanca's stadscentrum staat sinds 1988 op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. De cafécrème-kleurige steen waar de gebouwen uit zijn opgetrokken domineert. Een koude wind blaast de straten schoon en de stad is helder, zuiver alsof de heiligen die op de gevels staan afgebeeld een spoor van purificatie hebben achtergelaten.

De straten worden gevuld door grote groepen pubers. Een invasie van scholieren, vooral uit Frankrijk en Spanje. Blijkbaar is de week voor Pasen het uitgewezen tijdstip voor stedentrips. De leerlingen worden vergezeld door een of twee docenten, vaak met een vermoeide, wanhopige, soms ongelukkige blik in hun ogen.
”Rechts de kerk van San Marcos”, roept de docent. Een enkeling werpt een vluchtige blik naar rechts, maar de meesten zijn te druk met elkaar bezig. Ze lopen met hun mobieltje in de hand, maken foto’s van elkaar, lachen, giechelen, flirten.

De ijzige wind duwt ons tenslotte een restaurant in. Casa Paca is ons zeer aanbevolen door autochtonen. Het personeel is weggelopen uit een aflevering van de Addams Family. Een lang type met een kaal hoofd en een sacherijnig smoelwerk buigt bij het naderen van onze tafel telkens als een knipmes. Alleen de barst in zijn schedel ontbreekt. Verder worden we bediend door een korte dikke ober met een vals glimlachje en een bleke magere jongen met een droeve, vermoeide uitdrukking op zijn gezicht. Nee, twee keer voorgerecht en een hoofdgerecht is niet mogelijk. In dit deel van het restaurant moet u elk een hoofdgerecht verorberen, laat het knipmes ons weten.
Dat is wel wat vreemd, op een maandagavond, met nog geen kwart van de tafels in het restaurant bezet. Plof fluistert me toe dat ze dit nog nooit eerder heeft meegemaakt.
Dan maar twee keer vis.
"Toch geen kweekvis?”, vraagt Plof voorzichtig, als echte Gallega.
“Alleen de dorada (goudbrasem) is kweekvis”, verzekert ons het knipmes. Ik bestel lubina (zeebaars), Plof kiest de rodaballo (tarbot).

Een kwartiertje later ligt de vis op ons bord. Die van Plof is rauw. Het knipmes neemt de vis mee terug naar de keuken. Ook mijn vis blijkt voor de helft rauw en de kleine dikke grijpt mijn bord en huppelt er mee weg. “Het ligt te ver van zee”, mompelt Plof.
Een kwartier later ligt dezelfde vis weer voor onze neus, maar nu gaar. Geen excuses van ober of kok, geen blikken of blozen. De vis is trouwens uitstekend, dat moet wel even vermeld worden. Daarom niet geklaagd, voor 40 euro p.p. namen we een heerlijke, unieke, macabere restaurantervaring mee naar huis.

Wereldmars voor de vrede

2009-03-23T07:44:00.005+01:00

Op de IDEX '09, de internationale wapenbeurs die onlangs in Dubai gehouden werd, was de omzet ongeveer 4 miljard, vijf keer hoger dan in 2007. De crisis gaat niet op voor de wapenindustrie want de internationale wapenhandel bloeit.

Ben je net zo naïef als ik en denk je ook dat het zin heeft om voor de vrede de straat op te gaan? Dan is er goed nieuws. In oktober van dit jaar begint een wereldmars voor de vrede in 90 verschillende landen in 6 verschillende werelddelen. Het initiatief komt van de organisatie Mundo sin guerras. Zowel individuen als organisaties kunnen deelnemen.

Meer informatie is te vinden op de site van een club naïevelingen:
http://www.samenvoorvrede.nl/svv120.html
en op
http://www.marchamundial.org/en

Knettergek in Beetsterzwaag (2)

2009-03-18T19:14:00.001+01:00

Foto: scene uit Ien fleach oer it koekoesnêst door het gezelschap Op ny feriene.

In november plaatste ik een blogje over de mooie voorstelling van het toneelstuk Ien fleach oer it koekoesnêst, (One flew over the cuckoo’s nest) door het gezelschap Op ny feriene.

Zuster Flin stuurde een berichtje om te laten weten dat het stuk nog eens wordt uitgevoerd. Op vrijdag 24 april is Ien fleach oer it koekoesnêst opnieuw te zien in De Skans te Gorredijk.

Kaartverkoop via de website van de Skans http://www.skans.nl/. Grijp uw kans!

Cubaanse rijst

2009-03-14T13:44:00.008+01:00

Foto: Arroz a la cubana, © Duveltje, 2009

De vader van Fidel Castro werd geboren in Galicië in het dorpje Lancara, provincie Lugo. Tijdens de Spaans-Amerikaanse oorlog van 1898 werd hij uitgeloot voor militaire dienst. Maar zoals wel vaker gebeurde in die tijd werd hij voor veel geld “geruild” met een zoon uit een rijke familie. Ángel Castro werd soldaat en vertrok naar Cuba. Toen de oorlog afgelopen was keerde hij terug naar Spanje.

In 1899 besloot hij opnieuw naar Cuba te reizen om daar als boer zijn geluk te beproeven. Dat lukte, Ángel was een harde werker en schopte het tot grootgrondbezitter. Hij trouwde met Lidia Argote en kreeg met haar twee dochters. Fidel Castro was een van de zeven kinderen die hij kreeg met zijn kokkin en minnares Lina Ruz. Toen Lidia stierf trouwde Ángel met Lina.

In dit gerecht Arroz a la cubana ligt een hoop symboliek. Vlees is moeilijk te krijgen op het eiland. De Cubanen zijn blij als ze af en toe eens een stukje kip kunnen eten. Rijst met wat tomatensaus en een gebakken banaan is een makkelijk en goedkoop gerecht. Misschien had Ángel die negen kinderen wel te danken aan het eten van veel eieren. Bovendien heb je bij het zien van het plaatje ook weinig fantasie nodig om er iets anders in te zien.

Arroz a la cubana / Cubaanse rijst

Ingrediënten (4 personen)

- 400 gram rijst
- 1 of 2 eieren per persoon
- olijfolie
- 1 rijpe banaan per persoon

Voor de tomatensaus:
- 10 tomaten, 1 teentje knoflook, 1 fijngesneden ui, Spaans zeezout

Bereiding
Kook de rijst gaar en droog volgens de aanwijzingen op de verpakking.

Maak een tomatensaus: Kook de tomaten een paar minuten in ruim kokend water tot het vel rimpelt, dan kunt u het eraf halen. Fruit de ui en de knoflook glazig in 1 of 2 eetlepels olijfolie, voeg de kleingesneden tomaten erbij en laat 5-10 minuten doorpruttelen. Voeg eventueel wat water bij als de saus te dik wordt.

Doe de saus in een kom, maak glad met de mixer. Maak de saus af met de peper en het Spaanse zout.

Bak de spiegeleieren in een koekenpan.

Leg de rijst op een bord, daarnaast de eieren, en giet de saus erover heen.
Snijd de banaan in de lengte door tweeën en bak deze snel aan beide kanten goudbruin .
Leg de banaan op het bord.

Serveer met een glimlach.

Crisis II

2009-03-09T23:43:00.003+01:00

Afbeelding: En dit wordt hem dan: onze nieuwe JSF. Mooi hè!

XLMS-je van Jan-Willem van der Kraeyenbaert aan Jan-Lodewijk

Jan-Lodewijk, jongen! Ik moest wel haertelijk lachen om jouw XLMS-je. Wij hebben het bij defensie wat makkelijker met de crisis. Het klootjesvolk protesteert niet tegen de aenschaf van de nieuwe JSF-straeljaegers. 6 miljard euro is natuurlijk een habbekrats om mee te mogen doen op het hoogste geweldsniveau. Gelukkig heeft die Jack de Vries hart voor de zaek.
Nu maar hopen dat we die kisten straks ook een keertje in het echt kunnen gebruiken.
By the way, wanneer zien we je weer op de court?

Jan-Willem

Zakken aardappelen

2009-03-04T08:38:00.008+01:00

Tekst: "nummertje trekken om zich aan te melden voor een uitkering"

Vorig jaar verscheen in de Voz de Galicia, het grootste regionale dagblad, een opvallend artikeltje. Het ging over een boer die weigerde zakken aardappelen aan de kerk van de lokale parochie af te dragen. Volgens de parochie was de boer volgens een oud feodaal leenrecht hiertoe verplicht. De kerk stond erop dat de boer zijn feudum, leengoed, zou betalen. Ik weet niet hoe dit is afgelopen. Het ging in ieder geval niet om een grap, helaas.

Vanaf de Middeleeuwen is het grootgrondbezit in Galicië in handen van adel en hogere en lagere geestelijkheid. Dit feodale stelsel bleef tot in de 20e eeuw ongewijzigd en heeft hele families aan de bedelstaf geholpen. Terwijl het leengoed gelijk bleef werden de families steeds groter en werk was er niet voorhanden. Omdat de werkloosheid en de armoede toenamen emigreerden tot in de vijftiger en zestiger jaren grote bevolkingsgroepen, veelal naar Zuid-Amerika.

De strijd tussen de conservatieve Partido Popular aan de ene kant en de coalitie van de PSOE, de socialisten en het BNG, het Bloque Nacionalista de Galicia aan de andere kant is behalve een strijd tussen links en rechts ook een strijd tussen zelfbeslissingsrecht en het centralisme. Afgelopen zondag 1 maart behaalde de Partido Popular een krappe overwinning. Met een nieuwe rechtse regering bestaat de kans dat Galicië terugvalt in het passieve verdeel- en heerssysteem van de baronnen en hun vriendjes.

De overwinning was te voorspellen. Na een conservatieve regeerperiode van 14 jaar kwamen BNG en PSOE in 2004 aan de macht. Dit kwam vooral door de nasleep van de aanslagen in Madrid en de fysieke instorting van de PP-leider Manuel Fraga. Nu kreeg de progressief-nationalistische coalitie de schuld van de economische neergang.

Spanje werd al in 2006 getroffen door een economische depressie, dankzij een crisis in de onroerend goed sector.
Op het ogenblik (februari 2009) staan er 206.570 werklozen geregistreerd bij de sociale dienst, op een beroepsbevolking van ongeveer 1,3 miljoen mensen, dat is een werkloosheid van bijna 16 procent, en een toename met 27,65 procent ten opzichte van februari 2008. In Spanje is het totale aantal werklozen nu 3.481.859 tegen 1.166.528 personen vorig jaar. Een stijging van 50,38 procent ten opzichte van vorig jaar februari.

Een vaakgehoorde uitspraak in Galicië: "de armoede is groot is maar er is altijd wel een vriend of familielid die nog een zak aardappelen over heeft". Mijnheer pastoor wil natuurlijk ook graag aardappelen uitdelen.

Crisis

2009-03-01T14:46:00.006+01:00

Afbeelding: Dit wordt hem dan, mijn nieuwe GL 420 CDI!

XLMS-je van Jan-Lodewijk van Uylenstaert:

Helaas heb ik de aanschaf van mijn nieuwe 4-wheel-drive even moeten uitstellen. De Mercedes GL 420 CDI komt er nu pas volgende maand. De crisis gaat ook mij niet in de koude kleren zitten. Ik heb in januari 20 man moeten ontslaan en hoewel niemand onvervangbaar is, was dat sans doute toch wel vervelend. We hadden nogal wat geld uitgegeven om geschikt personeel te vinden.

Gelukkig heeft mijn zoon Jan-Joris, bankdirecteur, gewoon zijn tantièmes uitgekeerd gekregen. Dankzij Wouter Bos, haha. We kunnen dus wel met Pasen op vakantie naar de Galapagos, maar de zeilweekendjes Monaco zullen er de komende maanden wel bij inschieten.

Salut, mes amis!

Jan-Lodewijk

Zouteloos

2009-02-17T23:18:00.005+01:00

María Adanez (in het roze) en Laura Pamplona(in het paars) in Aquí no hay quien viva

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 22: "Gebrek aan humor".

Het enige echte leuke programma dat de afgelopen jaren op de Spaanse televisie te zien was, was Aqui no hay quien viva! in het Nederlands Niemand die hier kan leven. Het verhaal speelt in een denkbeeldig apartementengebouw in Madrid waarvan de bewoners constant met elkaar overhoop liggen.

De serie was een enorm succes, waardoor de hoofdrolspelers en de programmamakers het heel hoog in de bol kregen. De eerste hoogvlieger was Loles León, die meteen de serie uitgesodemieterd werd na een absurde salariseis. Uit wraak liet de scriptwriter haar zogenaamd uit het raam vallen. Hierna kreeg de producer kapsones. Hij legde het aan met María Adánez, die de rol van Lucia speelde in de serie, hetgeen Duveltje zich goed kan voorstellen, want María is echt een schatje. Maar daarna liet de producer María Adánez vallen en legde hij het aan met Vanessa Romero, een absolute barbiebop, die in de serie notabene de rol van de lesbische Ana speelde.

Vanessa mocht alleen het 3e seizoen meedoen en tegen die tijd was het succes zodanig uit de hand gelopen dat de acteurs niet meer veilig over straat konden. De omroep Antena 3 probeerde het zootje in de hand te houden, maar de chaos was zo groot dat men nooit van te voren wist wie er op de set zouden verschijnen. Vandaar het programma soms helemaal niet werd uitgezonden terwijl het de avond daarvoor nog was aangekondigd en er maar snel een andere serie tussendoor werd gedouwd. De reclamezendtijd van Aquí no hay quien viva werd gevuld met reclames waarin de hoofdrolspelers zelf te zien waren met pakken havermout, worsten en wasmiddelen. Dat kon niet goed gaan, in 2006 kwam er een einde aan de serie.

Op het ogenblik moet de Spaanse televisiekijker het doen met het programma van de komiek Andreu Buenafuente, een soort van standup-comedian-programma waarin Andreu 75 minuten lang de onbetwiste hoofdrol speelt. Daarbij passeert de ene na de andere aangever, soms een bekende gast, om Andreu nog meer in het voetlicht te zetten.

Verder is de spoeling erg dun. Er is nog één ander programma dat een beetje leuk is: Caiga quien Caiga, waarbij een trio onafgebroken grappen vertelt, meestal met een politiek tintje. Het belangrijkste onderdeel van het programma bestaat uit het stalken van bekende politici. Over het algemeen is Spaanse humor zouteloos.

Het nieuws dat er een grote lading zout onderweg was naar Engeland omdat ze er daar vanwege de vorst doorheen zaten verbaasde me daarom geenszins. In de Tachtigjarige oorlog verdienden Nederlanders dik op het Spaanse zout, dat ondanks de oorlog toch zijn weg naar het noorden van Europa vond. Gebrek aan humor is ongetwijfeld een reden waarom de Spanjaarden de Tachtigjarige Oorlog hebben verloren.

In de serie "80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft" verschenen eerder:

1. Gebrek aan eensgezindheid
2. El desayuno
3. La comida
4. La siesta
5. La merienda
6. La cena
7. Gebrek aan kennis van de eigen taal
8. Gebrek aan leuke creatieve ideeën
9. Corruptie
10. Geen beslissingen durven nemen
11. Ondeskundig liegen
12. Grootheidswaanzin
13. Luiheid
14. Domheid
15. Bedriegen
16. De Barbeknoei
17. Slecht mikken
18. Traagheid in besluitvorming

19. Geen Sinterklaas
20. Bijgeloof
21. Slechte rekenkennis

Carnavalslied

2009-02-04T20:32:00.009+01:00

Bestel nu dit opblaasbare swaffelbandje à € 5,95 verkrijgbaar in vleeskleurig, zalm en hardroze. (afgebeeld zalm) .

In 2007 en 2008 schreef ik voor mijn blog een carnavalsgedicht. Dit keer was ik zo op dreef, dat het een echt lied (in G-majeur) is geworden. De akkoorden staan boven de tekst.

Het Schwaffellied (Nederlands: het swaffellied)

Dmaj

intro
(Dmaj)
Ik heb nu voor de pret
In ploats van ’t noodpakket
De feestneus en de pet
Fis F E Es D
En de - schwa-ffel - op –ge –zet (vertragend)

(kreet: Daar goat ie daan …)

(refrein)
(Gmaj) (Dmaj)
Schwaffel hier, swaffel daar, schwaffel o-ve-ral
(Dmaj) (Gmaj)
Het is – tenslo- tte Car- naval,
(Gmaj) (Cmaj)
Schwaffel hier, schwaffel daar, Schwaffel ie-dereen,
(Gmaj) (Dmaj) (Gmaj)
Joa, sa-men of al- leen

couplet
(Gmaj) (Dmaj)
Toen ik nog maar net geboren was
(Dmaj) (Gmaj)
Mijn moe - die had me net gebaard
(Gmaj) (Cmaj)
Toen zei de dokter he, das vreemd
(Amaj) (Dmaj)
Het jong - dat heeft - een staart
(Gmaj) (Dmaj)
Mijn moe die zei: het moakt niet oet, ech neet,
(Dmaj) (Gmaj)
Het is tenslotte toch mien zoon
(Gmaj) (Cmaj)
Maar als ie straks wat groeter is,
(Amaj) (Dmaj)
Wat gaat ie met die stoart dan doon?

(kreet: Daar goat ie … allemoal metschwaffelen …)

(refrein)
Schwaffel hier, schwaffel daar, schwaffel overal
Het is tenslotte Carnaval,
Schwaffel hier schwaffel daar,
Schwaffel iedereen,
Joa, van de top, tot aan de teen

(couplet)
Mijn eerste vriendin, die heette Katarien
Die schrok eerst wel een beetje van de staart
Maar toen ze even over de schrik heen was
Zei ze, gelukkig is die niet behaard

Ik schwaffelde een beetje op de bonnefooi
Tot ik dat meisje tegenkwaam
We trouwden en nu is alles mooi
We schwaffelen nu lekker saam,..

(kreet: Daar goat ie … iedereen metschwaffelen …)

(refrein)

Schwaffel hier, schwaffel daar, schwaffel overal
Het is tenslotte Carnaval,
Schwaffel hier schwaffel daar,
Op school en aan zee,
En iedereen die schwaffelen wil,
Die schwaffelt even mee
(blijven hangen in Dmaj)

Ook op de wc
Holadijee
Ook de boze fee
In do en mi en re
Oom Wil en tante Gé
De tafel reservée

(kreet: Daar goat ie weer …)

(refreinen herhalen)
Schwaffel hier, schwaffel daar, schwaffel overal
Het is tenslotte Carnaval,
Schwaffel hier schwaffel daar,
Op de hele planeet
En als je dan geen schwaffel hebt
Dan pak de mijne beet

Schwaffel hier, schwaffel daar, schwaffel overal
Het is tenslotte Carnaval,
Schwaffel hier schwaffel daar,
Schwaffel iedereen,
Joa, van de top, tot aan de teen

(herhalen zovoak ge wilt)

Aangespoeld (5)

2009-02-02T20:11:00.005+01:00

(vervolg van blogjes 13-01, 18-01, 22-1 en 26-1)

Opdracht:

Lees de vier blogjes onder de titel Aangespoeld - de linkjes staan hierboven - nogmaals goed door:

Verzin naar aanleiding van de foto hierboven zelf een nieuw blogje, waarbij jouw nieuwe verhaal een rode draad weeft door de andere vier verhaaltjes. Onder de winnaars wordt een goede fles Rioja (Crianza) verloot. Inzendingen moeten binnen zijn voor 28 februari 2009.

Aangespoeld (4)

2009-01-26T20:25:00.005+01:00

(vervolg van blogjes 13-01, 18-01, en 22-1)

Een jaar of vier geleden ontmoette ik binnen een tijdsbestek van drie weken negen verschillende mensen die allen beweerden dat ze me ergens van kenden, maar niet wisten waarvan. En dat terwijl ik zeker wist dat ik ze alle negen nog nooit ontmoet had.

Het was niet leuk. Ik begreep niet waarom deze mensen dit opmerkten en ze zeiden er niet bij of hun déja vu nu een positieve of een negatieve ervaring was. Bovendien is het impertinent. Stelt u zich eens voor dat ik u morgen tegenkom, u kent mij niet, wij stellen ons aan elkaar voor, en ik zeg dan plotseling tegen u: “ik zag vorige week iemand die had net zo’n groene broek aan als u”.

Ik weet ook niet waarom mensen denken dat ze zich juist tegenover mij dit soort uitspraken kunnen veroorloven, terwijl ze me niet kennen. Gaan ze dan af op mijn goedmoedige, domme gelaatsuitdrukking, zo van: tegen die kan ik wel eens wat raars zeggen?

Bij de negende ontmoeting was ik het zó zat dat ik antwoordde: “Het is niet vreemd dat ik u bekend voorkom, hoor. Ik ben namelijk de broer van Michael Jackson”. Waarna deze negende onverlaat mij eerst onbegrijpend en daarna beledigd aankeek. Hij moest de tol voor de vorige acht grensoverschrijdingen betalen. Ik was ondertussen al op het punt aangekomen dat ik hem net zo goed een klap had kunnen geven, dus in feite kwam hij er nog goed van af.

Het was een griezelige ervaring, dat kan ik u wel vertellen. Zaken die toeval lijken, maar plotseling geen toeval meer lijken als ze zich te vaak herhalen.

Ik was een damessandaal, een schoen, en een strandslipper tegengekomen en het toevalsgevoel was eigenlijk al verdwenen. Een paar passen verder lag deze laars. Kijk eens wat een krachtig design! Het zou me niets verbazen als een Chinese of Japanse ontwerper hier een paar Oosterse uren aan besteed zou hebben. Ongetwijfeld heeft de laars aan de voet van een zeeman gezeten. Was het een visser die op een zonnige dag naar huis voer en dacht: de makrelen zijn binnen, laat ik mijn voeten eens even wat lucht geven? Een plotselinge golf, een onverwachte slinger, en hup, daar koos de laars het ruime sop.

Nee. Ho! Stop!

Het waren de dochters van Phorcys die met hun zoete gezang de stoere schipper verleidden die langs van Syracuse naar Genova voer. “Ach wat”, sprak Giovanni Aquatriste tot zichzelf, “eerst stijgen de brandstofprijzen en nu is het weer crisis. Ik kies nu maar voor zingende meiden”. Hij trok zijn laarzen uit, sloeg een kruis, en dook in het frisse Mediterrane water. Men dregde de hele golf van Napels uit, maar nooit werd hij meer teruggevonden. (wordt vervolgd)

Aangespoeld (3)

2009-01-22T23:53:00.005+01:00

(vervolg van blogje 13-01 en 18-01)

Nog wat onthutst vervolgde ik mijn weg langs het strand. Wéér schoeisel! Maar deze keer zag ik er wat in.

1."Tralalie, tralala", zong de bouwvakker en hij goot het derde biertje naar binnen. Even verstrooid liep hij naar de branding en nam nog een duik in het volle sop. Toen hij terugkwam had de opkomende vloed zijn sandaal opgeslokt. "Ik haal nog een biertje", sprak hij met dubbele Spaanse tong en hij hinkte op de rechter naar het dichtstbijzijnde strandtentje.

2. De dokter had Álvaro Gonzalez-de la Torre nog zó gewaarschuwd. "Uw hart is in orde, maar gaat u problemen uit de weg". Helaas. De koppige bejaarde kreeg een toeval nadat hij zes uur lang in de brandende zon had gelegen. Door de ambulancedienst werd hij op een brancard het strand afgedragen. Een sandaal gleed van zijn voet af op de grond.
"Laat maar", zei de ene ambulancewerker tegen de ander, "die heeft ie toch niet meer nodig".

3. Vrolijk holde dikke José de branding tegemoet. Helaas struikelde hij over het kasteel dat zijn zesjarige zoontje daar net in een uur of anderhalf uit het zand had geschept. De band van zijn rechtersandaal brak, met een KLAK!
"Krijg nou de Torremolinos", zei José. Hij pakte de sandalen en gooide ze met een grote boog in zee.

(wordt vervolgd)

Aangespoeld (2)

2009-01-18T17:21:00.006+01:00

(vervolg van blogje van 13-01)

Na de confrontatie met de sandaal wandelde ik verder over het strand. Daar vond ik deze gestrande damesschoen. Dit beeld heeft iets onheilspellends. Bekijk de foto eens goed en denk alsjeblieft samen met mij na. Dit soort schoenen raak je niet zo snel kwijt op het strand. Hierbij hoort een ander, tragischer verhaal dan bij de sandaal. De schoen ziet er wat goedkoop uit en een beetje ouderwets. Je verwacht hem aan de voet van een vrouw van middelbare leeftijd. De hak is breed, maar net iets te hoog voor iemand die wat ouder is en moeilijker begint te lopen. Zo te zien is het geen dure schoen. Een plastic zool doet vermoeden dat het schoeisel uit een goedkope schoenenzaak komt, of van een markt.

De schoen ligt ondersteboven, dat is natuurlijk toeval, maar wellicht stond de vrouw ook ergens van op haar kop of was zij aan lager wal geraakt. Is hier sprake van een misdrijf, een ongeval? Even denk ik na over een carrière als misdaadjournalist in Spanje, maar uiteindelijk laat ik hem toch maar liggen. De hond die er eerder langs liep gaf mij het goede voorbeeld. (wordt vervolgd...)

Concerning Choice

2009-01-16T10:38:00.003+01:00

'concerning choice' from Nic Askew on Vimeo.

Crisis in El País

2009-01-15T08:02:00.007+01:00

foto: Almudena Grandes, de Spaanse schrijfster die niet kan rekenen (maar wèl kan schrijven).

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 21: "slechte rekenkennis".

Afgelopen weekend was Barrajas, het vliegveld van Madrid, één grote chaos. Door hevige sneeuwval was de luchthaven vrijdag vijf uur lang dicht en vervolgens gooiden de piloten van Iberia er nog eens een stiptheidsactie bovenop. De wachttijden en vertragingen liepen op tot 48 uur, de Spaanse televisie toonde beelden van lange rijen gefrustreerde passagiers en mensen liggend in slaapzakken in de vertrekhallen.

Mijn vlucht vertrok afgelopen maandag gelukkig gewoon op tijd. Net toen ik mijn veiligheidsriem had vastgemaakt besefte ik dat mijn boek boven mij in de bagageruimte zat. Ik had geen zin om me weer overeind te hijsen en de jassen en tassen van anderen opzij te schuiven. Daarom nam ik met graagte de krant aan uit de handen van de steward.
Sinds de crisis is losgebarsten staan prominenten, al dan niet expert, in de rij om uit te leggen wat de oorzaken zijn van de huidige economische crisis. Liefst dragen ze daarbij een paar slimme oplossingen aan. Met zoveel wijsneuzen op deze wereld vraag ik me af hoe het mogelijk is dat we in een crisis zijn beland. Waar waren al deze mensen, die voorop staan om te bekennen dat zij de narigheid vaak al lang van te voren zagen aankomen, voordat de crisis losbarstte?

El País doet driftig mee. Wetende dat Spanje inmiddels 3 miljoen werklozen telt is de crisis hier geen ver-van-mijn-bed-show meer.
Ik lees eerst een paginagroot stuk van Ramon Marimon, professor in de economie van de universiteit Pompeu Fabra in Barcelona. Hij vergelijkt de crisis met die van 1929, heeft het over de werkelijke waarde van aandelen, het gebrek aan koopkracht op de aandelenmarkt als de beurzen kelderen, de verwevenheid van de financiële markt met de rest van het economische systeem en de globalisering. De oplossing ligt volgens Marimon in het beschikbaar maken van kredieten voor het bedrijfsleven en belastingverlagingen. Het creëren van werkgelegenheid moet gebeuren door particuliere bedrijven en niet door de overheid want dat is "stenen gooien naar een tsunami".

Op de achterpagina de vaste column: Ontbijten met ... door Francesco Manetto.
De Italiaanse uitvinder van de ventilerende schoen met membranen, Mario Moretti Polegato, op de bijgaande foto sjiek in het pak, modieus brilletje op, een paar van zijn eigen dure schoenen aan zijn fijne voeten, heeft de oplossing voor de economische teruggang al klaar: meer innovatie en uitvinden. Maar wèl oppassen dat anderen er niet met je ideeën vandoor gaan. Uitvinders moeten net doen als hij: een patent vastleggen over de hele wereld, dan komt het allemaal dik in orde.

Het derde crisis verhaal komt van de columniste en schrijfster Almudena Grandes, prijswinnaar met haar boek El corazón helado, die vertelt dat we allemaal voor de gek worden gehouden. Ze legt ook uit waarom. Het reddingsplan van Obama kost 775 miljard. Op de wereld zijn we met 6,7 miljard mensen. Een eenvoudig rekensommetje leert volgens haar dat iedere wereldburger 115 miljoen euro zou kunnen krijgen als dat geld naar de mensen zou gaan in plaats van de banken.
Ik lees het drie keer over. Het staat er echt! Op de achterpagina van de grootste krant van Spanje. Niemand die de moeite heeft genomen om het artikel goed te lezen voordat de krant werd gedrukt. Geen redacteur die het even heeft nagerekend en tot de ontdekking is gekomen dat de uitkomst van het rekensommetje 115 euro per wereldburger zou moeten zijn.

Het is waarschijnlijk dat de adviseurs van Filips II van Spanje over een even slechte rekenkennis beschikten.
” Ja hoor, Majesteit, die oorlog met de Lage Landen kan er makkelijk uit, zelfs al duurt hij een jaartje of tachtig”, riepen ze. De hertog van Alva kreeg van Filips II de opdracht mee om de Nederlanden zelfvoorzienend te maken. Wij Nederlanders konden wèl rekenen. Dankzij de hervormingen werden de Nederlanden inderdaad financieel zelfstandig, maar de Tiende Penning lieten we ons niet door de Spanjaarden in de strot douwen.

Aangespoeld

2009-01-13T18:38:00.004+01:00

De aanblik van een los kledingstuk op straat heeft iets onwezenlijks, iets dramatisch. Het duidt op de voorbije aanwezigheid van een voorbijganger, een medemens. Op een of andere manier heeft deze zich ontdaan van een stuk kleding, een stuk van zijn identiteit. Het gebeurde gewild of ongewild, maar ongetwijfeld met een reden.

Welke tragiek schuilt er achter die losse schoen op straat? Een ongeluk, een nachtelijke zwalkpartij? Het meest fascinerend is wel het damesondergoed, waarvan men zich in grotere hoeveelheden lijkt te ontdoen dan van andere kledingstukken. Is die damesslip misschien haastig uitgetrokken en waarom? Waait damesondergoed gemakkelijker van de waslijn, zijn het misschien mannen die deze souvenirs laten slingeren, of kinderen die het ondergoed van hun moeder hebben ontvreemd?

Op mijn tocht langs het strand van Santa Cristina werd mijn oog getroffen door deze aangespoelde damessandaal. De toevallige ontmoeting met de kapotte emmer, de plastic beker en het palmblad volgde waarschijnlijk pas op het strand. Ik maak mij snel een voorstelling van het drama: een wilde nacht, zwaaiend loopt ze over het strand, luid lachend slaat ze haar hoofd met het lange blonde haar achterover, beschonken, een fles champagne in haar hand, een glas in het andere. Ze struikelt, giechelt, mompelt: "Verdomme, mijn sandaal", kijkt even met troebele blik naar de grond en wandelt dan op één sandaaltje verder.

Het vreemde is dat ik hierna nog meer van dit soort voorstellingen op het strand aantrof (wordt vervolgd …)

Oudejaarsavond in La Coruña (2)

2009-01-03T19:30:00.006+01:00

foto: Las supremas de Móstoles

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 20: “bijgeloof”.

Het Oudejaarsfeest werd in familiekring gevierd. Geweldige hoeveelheden oesters, krab en grote gambas vormden het voorgerecht. Daarna volgde de zeeduivel, met kleine garnalen en venusschelpen in wittewijnsaus. Toen een varkensgebraad met rode pepers. Het eten werd vergezeld van goede wijnen, een fijne Albariňo en een even uitstekende Rioja.
En terwijl de grootouders fluisterden , de ouders smoesden, de kinderen praatten en de kleinkinderen gilden stond de televisie aan. Dat is in Spanje traditie op Oudejaarsavond, want het is de beste manier om de klok in de gaten te houden.

Iedere televisiezender heeft zo zijn eigen gala met bekende artiesten. Bij ons stond de Gallega aan, dat is de regionale TVG, voluit Televisión de Galicia en we werden onthaald op talloze showorkesten en sterartiesten zoals Las supremas de Móstoles, Marta Sánchez, en Los Vivancos. Dit alles gepresenteerd door Xosé Ramón Gayoso. Gayoso is het gezicht van TVG, een presentator die al jarenlang zowat elke avond op de Gallega te zien is. Waarschijnlijk zal hij ook na zijn dood nog in een transparante lijkkist bij elk showprogramma de studio ingedragen zal worden. Voor dat toneel stond een enthousiaste menigte te hossen, compleet met feesthoedjes, toetertjes, in galakostuum, een glas in de hand, kortom helemaal in feeststemming.

Plotseling wees de kleine Clara opgewonden naar het scherm. "Papa", riep ze, een van de weinige woorden die ze met haar anderhalf jaar uit kan spreken. Ja, ja, Clara had gelijk, want daar op het podium stond papa.
Maar hoe was dat nu mogelijk? Papa, de swingende Cubaanse trompettist in het showorkest zat immers naast me. “15 dagen geleden opgenomen”, mompelde hij, emotieloos.

Dus we zaten te kijken naar mensen die deden alsof het Oudejaarsavond was.
We hielden de klok in de gaten. Het belangrijkste onderdeel van het vieren van Oudejaarsavond in Spanje is het eten van de 12 druiven op de slagen van de klok, de zogenaamde Campanadas. Om middernacht moet je precies op iedere klokslag een druif in je mond steken en doorslikken. Dat brengt geluk voor het jaar dat vóór je ligt. Zonder druiven kan het wel eens een heel slecht nieuw jaar worden. Er zijn maar weinig Spanjaarden die zich aan dit vreemde bijgeloof durven te onttrekken.

Om tien voor twaalf begon Xosé Ramón plotseling zenuwachtig te doen. “Het is tijd”, zo riep hij. “De druiven, opgepast!”
In de huiskamer keken we elkaar bevreemd aan. Het was tien minuten te vroeg. Was dit een misplaatste grap? Tien, negen, acht, zeven, zes, vijf, … en daar waar de eerste van de twaalf klokslagen moest klinken gingen we de reclame in. Smakelozer kon het bijna niet, daar waren Galiciërs, Nederlanders en Cubanen het over eens.

Na de reclame probeerden Las Supremas de Mostoles het nog met Gloria Gaynor’s, I will survive, in het Spaans Ai wiel soerfaif, maar menig Galiciër zal per ongeluk om tien voor twaalf de eerste druif in zijn mond gestopt hebben, daarmee het noodlot over zich afroepend.

Hoe vaak zullen de Spanjaarden tussen 1568 en 1648 hun druiven hebben moeten missen? Door dit soort bijgeloof moest de Tachtigjarige oorlog tegen de nuchtere Nederlanders natuurlijk wel verloren worden.

Oudejaarsavond in La Coruña

2008-12-28T20:47:00.007+01:00

Afbeelding: keuze uit cotillón Velazques, of cotillón Astro.

Plotseling moest mijn Opzetzoon een kostuum. In het dagelijks leven gaat hij gekleed zoals de gemiddelde Europese tiener, vanzelfsprekend smakeloos, in een merk-t-shirt, jack met capuchon, en sportschoenen volgens de laatste sportschoenmode. Vanwaar die plotselinge interesse in een pak?
Inmiddels heeft hij de leeftijd bereikt dat hij voor een volwassene door kan gaan. Op zijn kin groeit stevig baardhaar, dat hij trots laat staan. Het leven van onze vijftienjarige draait eigenlijk maar om één ding: stappen. In Spanje bestaan er twee hoofdvormen van stappen. De eerste is het botellon, dat ik al eens omschreven heb in een ander blogje .
De tweede vorm is die van de kroegentocht. Degenen die zich van het proletariaat willen onderscheiden kiezen voor de laatste optie. Hoe meer geld je hebt, des te duurder zijn de bars die je bezoekt. Op Oudejaarsavond kom je die bars alleen binnen als je enigszins gekleed bent. Vandaar dat onze Opzetzoon plotseling een kostuum aan wil trekken. Ik riep meteen al dat ik er niet over dacht om een kostuum voor hem te gaan kopen en dat hij maar auto’s moest gaan wassen. Gelukkig wist ma een tweedehandskostuum van een neef af te troggelen.

Nu heeft in Spanje de crisis al volop intrede gedaan. Elke dag komen er 800 mensen op straat te staan. Kerstinkopen zijn dramatisch teruggelopen en Duveltje kan hiervan getuigen. Afgelopen vrijdag en zaterdag bezocht ik enkele winkelcentra. Waar anders lange rijen voor de kassa staan was het nu bijzonder rustig.

Ook in het uitgaansleven is het crisis. De bars concurreren hevig met elkaar. Hieronder enkele aanbiedingen van bars en discotheken in La Coruña voor oudejaarsavond.

Voor 36 euro krijg je een armbandje om waarmee je naar binnen kan in de pubs Aeroclub, Las Vegas en de discotheek Punto 3. Je kan dan de hele avond gratis drinken, dat wil zeggen van één uur tot zes uur ’s nachts.
Discotheek Oh! Coruña offreert gratis transport naar de disco en vrij drinken voor 30 euro. De kaartjes zijn in de voorverkoop verkrijgbaar in de Lolita Bar, en de cafés Kantaro en Punk Noll.
De Cinema’s Bar presenteert gratis drinken (alleen goede merken), canapés en cotillón (confetti, en andere feestartikeltjes in een doosje) voor 33 euro.
Voor muziekliefhebbers is er de Green Place, met de dj’s Emilio del Río, Lolo Dejota en Isma. Voor 40 euro krijg je een aperitief, vrij drinken, en doe je mee in een loterij met vele surprises.
In El Cabo wordt een bal masqué gehouden. Opnieuw vrij drinken waarbij ook caipariñas en mojitos zijn inbegrepen. Cadeaus zijn er voor de meest originele vermomming en er zullen zelfs gogogirls aanwezig zijn. 50 euro aan de deur en 39 in de voorverkoop.

Maskertje heb ik nog liggen. Ik denk dat ik voor 31 december even een kostuum van de buurman leen. Mag ik hierbij alvast al mijn lezertjes een fantastisch 2009 wensen?

Swaffelen duidt op culturele crisis in Nederland

2008-12-20T15:48:00.008+01:00

foto: anti-swaffeltool

De situatie waarin Nederland momenteel verkeert wordt goed getypeerd door het kiezen van swaffelen tot woord van het jaar. In geen enkel ander land ter wereld zal men zich zulk een platheid durven permitteren.

Behalve een economische crisis maakt Nederland blijkbaar ook een culturele crisis mee. Hoe platter hoe beter lijkt het motto. BNN draagt altijd graag bij aan het verhogen van het Nationale Onbenul en dat deed de omroep dit jaar met het organiseren van een Nationale Swaffeldag. BNN heeft een grote platheidsfactor, of moet je zeggen swaffelfactor. De competitie voor het woord van het jaar wordt georganiseerd door het Genootschap Onze Taal, Van Dale Uitgevers en dagblad De Pers. In werkelijkheid wordt de scepter op Nederlands taalgebied gezwaaid door het schorem van BNN.
Duveltje vraagt zich af wat het voor zin heeft om belastinggeld te investeren in het opvoeden van de Nederlandse jeugd als BNN met belastinggeld die opvoeding aan de andere kant weer even hard afbreekt?
Geld weg bij de Nationale Omroep? Ik ben er helemaal voor. Waarschijnlijk is het dan ook snel afgelopen met BNN, toch eigenlijk het nieuwe Veronica in een derde-millenium-jasje gestoken.

Het “eigen ding doen” is voorlopig ook nog niet uit ons taalgebruik verbannen. Ik hoorde op de radio iemand zeggen, dat de ook minister zijn eigen ding aan het doen was. Sterker nog, hij wilde zijn eigen ding laten zien. De minister wil dus gaan swaffelen, zeg maar. Het was slechts een fragment dat ik opving, helaas weet ik niet om welke minister het gaat, maar het was ongetwijfeld een man. Is het swaffelen een van de laatste stuiptrekkingen van machisme? Of heeft u ook al vrouwen zien swaffelen?

In de laatste drie Nederlandse romans die ik heb gelezen (Campert, Japin, Grunberg) lieten de schrijvers mij gedwongen kennis maken met het geslachtsdeel van de hoofdpersoon. In de laatste drie buitenlandse romans werd alles wat met seks te maken had eufemistisch omschreven, hetgeen mij geenszins stoorde omdat het zeker niet aan de kwaliteit van inhoud afdeed. Het letterlijk in geuren en kleuren omschrijven van geslachtsdelen in het werk van de Nederlandse schrijvers deed voor mij wèl afbreuk aan de inhoud.
Blijkbaar is de Nederlandse lezer niet geïnteresseerd in literatuur als er geen expliciete omschrijvingen van geslachtsdelen in voorkomen. Het gebrek aan succes in het buitenland valt misschien te verklaren uit het feit dat de buitenlandse lezer zich minder snel laat swaffelen.

Duveltje stelt voor een inquisitie aan te stellen naar Spaans voorbeeld. Swaffelen wordt strafbaar. Taallessen voor lichte overtredingen, zoals het uitspreken van het woord en publique, taakstraffen voor het swaffelen in de openbare ruimte en een heel kleine guillotine voor veelplegers.

Kleine verwen-jezelf-pannenkoek voor alleenstaanden

2008-12-12T20:02:00.016+01:00

foto: Carlos III hield wel van een pannekoekje met een glaasje van zijn eigengestookte brandy!

Benodigdheden:

Crêpebeslag (zie recept onderaan) of kant-en-klaar pannenkoekmeel
1 blikje ananasschijven van ca. 150 gram
rozijnen
slagroom
cognac of Spaanse brandy, bijvoorbeeld Carlos III.
rietsuiker
1 klontje boter of 1 à twee eetlepels olie

Maak ongeveer 100 tot 150 gram beslag aan. Maak het beslag niet te dik maar iets meer vloeiend zodat de pannenkoek iets dunner wordt dan normaal. Zorg dat u de overige ingrediënten al kant en klaar bij de hand heeft zodat u straks alles gemakkelijk toe kunt voegen. Zet een middelgrote koekenpan op het vuur en laat hem even warm worden. Doe dan de boter of olie in de pan.
Het is het beste om de boter of olie even uit te wrijven met een doekje of kwastje zodat de hele bodem van de pan is ingevet. Verhit de boter of olie goed, voeg dan het beslag toe.
Wacht tot de hele bovenkant van de pannenkoek geel van kleur is voordat u de pannenkoek omdraait. Nadat u de pannenkoek heeft omgedraaid legt u daarop twee ananasschijven, en het handje rozijnen. U wacht weer tot de hele onderkant bruin is, daarna schuift u de pannenkoek op een bord. Bestrooi de pannenkoek nu met iets teveel rietsuiker. Gooi er iets teveel cognac overheen en bespuit hem dan met iets teveel slagroom.

Ingrediënten en recept voor het crêpebeslag, de hoeveelheden mag u zelf bepalen:

2/3 tarwebloem
1/3 maizena
4/5 melk
1/5 water
eieren
citroensap
vleugje zout
eetlepel olie of klontje boter laten smelten en toevoegen.

Meng de bloem en de maïzena. Kluts de eieren, voeg daarna voorzichtig wat meel toe. Roer het geheel door elkaar met de garde die u van een goede vriend, of vriendin, cadeau heeft gekregen, zodat er een gladde stroperige massa ontstaat. Voeg de melk beetje bij beetje toe, blijf roeren zodat er een glad beslag ontstaat.

Voeg het water toe. Roer daarna het zout en het citroensap er door. Zorg dat u een mooi glad beslag krijgt dat u straks makkelijk in een pan kunt gieten. Voor paren kunt u hetzelfde recept gebruiken; twee pannenkoeken bakken en de rest van de aanwijzingen volgen.

Carlos III had de bijnaam Burgemeester van Madrid, en is de meest populaire koning uit de geschiedenis van Spanje. Duveltje beweert dat Juan Carlos hem aardig naar de kroon steekt.

Sinterklaas, niet hùn feessie!

2008-12-01T18:11:00.007+01:00

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 19: “geen Sinterklaas”.

In Spanje oogst ik altijd veel succes met mijn verhaal over Sinterklaas. Als ik vertel dat wij in Nederland een feest vieren rondom een Sint Nicolaas die uit Spanje afkomstig is, dan zijn de Spaanse oren gelijk gespitst.

Meestal begint er dan één zo’n eigenwijze Spanjool gelijk te roepen dat Santa Claus van de Noordpool komt. Als ik onthul dat ook die Kerstman een Nederlandse culturele erfenis is ziet mijn Spaanse gezelschap mij al snel voor een fantast of een leugenaar aan.
Ik vertel verder en oogst nog meer hilariteit als ik vertel dat de Goedheiligman vergezeld gaat van een groot leger van Pedros Negros (zwarte pieten). De roe vinden mijn toehoorders een wreed instrument en dat hij kinderen in een zak stopt vinden ze onfatsoenlijk, zeker als ze daarin naar Spanje moeten worden vervoerd (wel wat eigenaardig met de inquisitie in je cv).

Het verhaal dat hij met een paard over het dak loopt zorgt voor veel ongeloof. Ook kunnen ze niet begrijpen dat kinderen eten in hun schoenen stoppen voor een schimmel en dat een Pedro Negro in het holst van de nacht door de schoorsteen heen klimt om cadeaus in dat schoeisel te plaatsen. Wanneer ik vertel dat Nederlanders elkaar een chocoladeletter, en wel de eerste letter van hun voornaam, cadeau doen valt dat echter in goede aarde. Ook de import van grote hoeveelheden sinaasappels en mandarijnen kan uiteraard hun goedkeuring wegdragen.

Het is eerlijk waar, wanneer ik klaar ben met mijn verhaal dan zien ze groen en geel van jaloezie, want tegen Sinterklaas kan geen enkele Spaanse Santa Claus op. Zelfs drie koningen niet, want in Spanje krijgen de kinderen hun cadeautjes met Driekoningen, op 6 januari. Heel triest, want ze hebben zo geen tijd om lekker met het nieuwe speelgoed te spelen. De volgende dag moeten ze weer naar school.

Daarom: Nederlanders, laat toch de schellen van uw ogen vallen. Ziet u niet hoe mooi dat Sinterklaasfeest is? Hoe authentiek? De Klaas, zijn boek (een soort van weblog avant-la-lettre), de roe, de zak, de Pieten, het paard, een schimmel op het dak, de wortels, het stro, de peperkoek, de pepernoten, marsepein, de appeltjes van oranje, de speculaas, de makkers met hun wild geraas, de stoomboot, de tabberd, de staf, de mijter, de schoen die gezet moet worden, de schoorsteen. Het hele logistieke gebeuren dat tot de verbeelding spreekt, de verschillende soorten Pieten, de klimpiet, de zangpiet, de domme piet. Het spelen met de cadeaus de hele kerstvakantie, tot je weer naar school moet.

Zou Sinterklaas in de Tachtigjarige Oorlog de kant van de Spanjaarden hebben gekozen, dan was die oorlog misschien heel anders afgelopen. Het zegt genoeg dat deze katholiek toch uiteindelijk in Nederland zijn feessie viert!

In de serie "80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft" verschenen eerder:

Utrechtse Kaasschaaf - Review

2008-11-25T20:22:00.008+01:00

Ik ben sinds kort de gelukkige bezitter van een originele Utrechtse kaasschaaf. De schaaf kwam toevallig in mijn bezit toen een vriendin mij er plots mee verraste.

“Heb je er soms belangstelling voor?”, vroeg ze … en ze hield het ding voor mijn neus.
“Ja, maar hoe zit dat dan?”, vroeg ik enigszins wantrouwig.
“Er zitten wat krasjes op”, zei ze, een beetje schalks. Maar dit was voor mijn geen reden genoeg om haar dit prachtige instrument te ontnemen.
“Bovendien heb ik er al een” , vervolgde ze toen, er lag nu een lichte dwang in haar stem. Dat was voor mij wel een geldige reden om de kaasschaaf aan te nemen, want wat moet alleenstaande vrouw tenslotte met twee goede kaasschaven?

“Weet je het zeker”, vroeg ik nog eenmaal en ze antwoordde “Ja, … want, …”, en toen stokte haar adem. Misschien wilde ze wel zeggen “ja, want, … ik hou van je”, maar dat zei ze niet. Ontdekte ik daar weer een steelse blik in haar ogen, die lichte schittering? Maar ze strekte haar hand uit en zuchtte “hier, pak nou maar!”.

Ik nam de schaaf aan en sindsdien is ze niet meer uit mijn keuken weg te denken. Toen ze mij de schaaf overhandigde viel mij onmiddellijk al op, het instrument ligt prettig in de hand. Bovendien is het fraai ontworpen, met een teakhouten handvat en een schattig fijne heft dat eindigt in een kleine sierlijke hals waarmee het blad wordt vastgehouden. Maar genoeg over het uiterlijk. Het gaat tenslotte om de functionaliteit.
Het snijvlak is breed genoeg voor een flink stuk kaas. De schaaf snijdt uitstekend en behalve de prettige grip is ze ook nog uiterst stabiel. Het blad is van zuiver Fiskars, Zweeds roestvrij staal en staat in een goede hoek van ongeveer 5 graden ten opzichte van de steel. Het gewicht van deze schaaf is trouwens ook ideaal, niet te licht en niet te zwaar. Ze kan ook makkelijk mee op reis, maar dan zou ik er toch wel een doosje om heen doen om te vermijden dat het snijvlak buigt. Het ontbreken van een gebruiksaanwijzing was trouwens geen enkel punt. Het snijden wijst zich min of meer vanzelf.

Het enige nadeel dat deze schaaf kent, is dat ze eigenlijk te prettig en te makkelijk snijdt, zodat je voordat je het weet teveel kaas op je brood hebt liggen.

Elke keer als ik haar vasthoud denk ik aan haar. Jammer van die krasjes.

De Mythe van het Multitasken

2008-11-18T16:56:00.009+01:00

meer over multitasken en bellen op LetsGoMobile.org

Alsof mijn mannelijk ego de afgelopen veertig jaar nog niet genoeg door de mangel is gehaald moet ik de laatste tijd het gezwam over vrouwelijke superioriteit met betrekking tot het multitasken aanhoren.

Vrouwen kunnen beter enkele dingen tegelijk doen dan mannen en dat geldt natuurlijk voor Spaanse vrouwen net zo goed als voor Nederlandse vrouwen. Bij dingen tegelijk doen komt het dan vooral neer op een combinatie van telefoneren en een ander ding doen. Bij mijn vrouw Plof is dat bijvoorbeeld autorijden en bellen, koken en bellen of tv-kijken en bellen.

Ik moet zeggen dat ik haar kunsten met veel respect aanschouw. Het is wonderbaarlijk dat ze met een mobieltje aan haar oor zo over de weg heen en weer kan slingeren zonder andere auto’s te raken. Dat terwijl ze weet dat de persoon naast haar in doodsangst verkeert. Een van haar favoriete onderdelen is inparkeren en bellen. Daarbij lopen haar auto, zowel als de auto’s om haar heen, slechts te verwaarlozen blikschade op. Ik zelf heb een handsfree-set. Als ik gebeld word kies ik voor eerst inparkeren en daarna terugbellen, maar dat is bij Plof niet nodig. Terwijl ze bumpert, ramt en knalt weet ze ondertussen toch nog een intelligent gesprek te voeren.

Koken en bellen gaat ook goed. Terwijl Plof drie pannen op het vuur heeft staan loopt ze pratend van de keuken naar de woonkamer waar ze bij het raam gaat staan en al converserend naar buiten kijkt. Ik draai het vuur wat lager, roer in een koekenpan of hak een uitje fijn. Ik voel me gevleid. Blijkbaar is mijn mannenbestaan dus niet geheel nutteloos, want ik maak hier deel uit van het multitasken en als ik even op het eten let brandt er niets aan en loopt alles goed af.
Vorige week was de schat op haar nieuwe laptop bezig toen er gebeld werd. Plofje rende naar de telefoon, maar struikelde over de kabel van de voeding. Ze verstuikte haar teen, de laptop viel op de grond en nu hangt het scherm schuin aan een scharnier. Maar ze is nog steeds mijn kampioen, want ik weet zeker dat haar dat niet overkomen was als ze al had zitten bellen.

Nationaal Geweten

2008-11-12T01:01:00.012+01:00

foto: opgravingen in de fosa (grafkuil) de Santoyo, foto El Pais

Toen Spanje zich in het midden van de jaren zeventig eindelijk verlost zag van het Franco-regime wilde de politiek zo snel mogelijk aan de slag met een echte democratische staat naar modern West-Europees voorbeeld. Bijna iedereen, zowel links als gematigd rechts, was bang voor polarisatie en vooral voor een terugkeer naar de dictatuur. De extreemrechtse vleugel bestaande uit de vroegere aanhangers van Franco, was gefrustreerd door de nederlaag en zocht naar mogelijkheden om opnieuw de macht te grijpen. In 1980 werd dat geconcretiseerd in een serieuze poging tot een staatsgreep geleid door luitenant-kolonel Antonio Tejero. Gelukkig mislukte deze coup.
In 1976 moest het verleden vergeten worden. Men wilde liever niet niet omkijken maar de handen uit de mouwen steken en aan het werk gaan met de toekomst van Spanje. De oorlogsmisdadigers gingen vrijuit en kregen soms zelfs goede posities binnen de nieuwe staat.

Vorig jaar op 28 oktober werd in het parlement de Ley de Memoria Histórica de España aangenomen. In deze wet worden de rechten erkend van de slachtoffers van vervolging of geweld tijdens de dictatuur en de Spaanse Burgeroorlog, en worden maatregelen getroffen om deze mensen te compenseren.

Rechter Baltasar Garzón wil in het kader van deze nieuwe wet onderzoek doen naar alle moorden, illegale opsluitingen, verdwijningen, represailles en andere delicten die hebben plaatsgevonden sinds het begin van de burgeroorlog in 1936 tot aan het einde van de dictatuur. Daarbij worden ex-dictator Franco en vierendertig andere belangrijke staatslieden aangeklaagd.
Volgens het Nationale Hooggerechtshof, de Audiencia Nacional, is dat tegen de grondwet omdat de feiten verjaard zijn. In 1977 is namelijk een wet aangenomen waarbij amnestie werd afgekondigd voor alle politieke misdaden die voor 15 december 1976 hebben plaatsgevonden.

Baltasar Garzón vindt dat hij wel bevoegd is omdat er sprake is van misdaden tegen de menselijkheid begaan door kopstukken van de regering. Daarbij stelt hij dat het Franco-regime, op illegale wijze aan de macht gekomen, gedurende haar bewind heeft afgerekend met haar tegenstanders. Volgens de Audiencia Nacional vallen de misdaden onder het oorlogsrecht en onder de amnestie van 1977.

Er is sprake van een dilemma. De wet van 1977 was een noodgreep, een knieval naar de handlangers van Franco die naar alle waarschijnlijkheid elke gelegenheid zouden aangrijpen om de nieuwe democratie om zeep te helpen. Het is natuurlijk vreemd om alle oorlogsmisdaden onder een amnestie laten vallen, nog geen jaar nadat er een einde is gekomen aan een 36-jarige dictatuur.
De discussie is nu aangewakkerd door het openen van de massagraven. In 2008 liggen er nog tienduizenden ongeïdentificeerde doden in de Spaanse bodem. Nabestaanden verkeren in onzekerheid over waar familieleden begraven zijn, hoe ze om het leven zijn gekomen en wie er schuldig is aan de misdaden waarvan ze het slachtoffer werden. Tijdens de burgeroorlog maakten de partijen aan beide kanten zich even hard schuldig aan terreurdaden.
Er zijn inmiddels 19 van deze graven ontdekt, maar door het protest van de Audiencia Nacional moesten de opgravingen weer worden stilgelegd.

Feitelijk komen de protesten tegen het onderzoek van politiek rechts. Maar in Spanje durft niemand dat te bekennen. De linkervleugel geeft niet openlijk toe dat hij wil afrekenen met de fascistische oorlogsmisdadigers. Links Spanje is nog steeds bang voor polarisatie en repercussies met betrekking tot andere politieke kwesties. Natuurlijk is het zo dat het fascistische regime van af het einde van de burgeroorlog tot zelfs na de dood van Franco wel heeft afgerekend met een groot deel van de linkse oppositie, daarbij marteling en doodvonnissen hanterend.

De Ley de Memoria Histórica de España, te vertalen in Wet van de Historische Herinnering mag van mij de bijnaam krijgen van Ley de la Conciencia Historica Nacional, de Wet van het Nationaal Historisch Geweten.

Duurzaam kan goedkoop!

2008-11-09T17:08:00.004+01:00

Afbeelding: links de ontwerptekening voor de Duvel Lecto I, rechts het kant-en-klare model.

Duveltje reist nu heen en weer tussen Sinterklaasland en Paulus-de-Boskabouterland. Hier leidt hij een eenvoudig solitair bestaan in een klein Fries dorp, waar op een herfstige zaterdagavond nadat het geluid van die ene voorbijsjezende bromfietser is uitgestorven de stilte nog slechts verbroken wordt door het geritsel van bladeren meegevoerd door een vlaag herfstwind.
Op zo'n avond laat ons klein Duveltje zich tevreden ten prooi vallen aan zijn melancholische herfstgevoelens, met Miles Davis klinkend uit de oude Cd-speler of luisterend naar het avondconcert op Radio 4, met een roman, een detectiveboek, of aquarellend. In zijn bescheiden onderkomen, gelegen aan de rand van een donker bos, probeert hij ook af en toe zijn leven in halfkluizenaarsbestaan te vervolmaken door het doen van kleine uitvindingen.

Er is voor mij geen groter genot dan lezen tijdens de avondmaaltijd. Helaas is het moeilijk lezen in een krant of boek dat plat op tafel boven je bord ligt. Een kleine lessenaar zou uitkomst bieden. Na een korte zoektocht vond ik op internet de Opus II lessenaar, een transparant plastic standaard á 91,15 euro, de Acryl lessenaar á 81,00 euro en de ReadWrite lessenaar vanaf 119,00 euro.
Dat kan anders, dacht ik en besloot na te denken over een duurzamere en goedkopere oplossing. Een afgeronde opleiding kleuterschool kwam hierbij goed van pas! Ik dacht eerst uitvoerig na over de praktische toepassing en tekende toen een ontwerp. Het ding moest verticaal niet teveel plaats innemen, hoog genoeg zijn om een krant in tabloidformaat te kunnen ondersteunen en stevig genoeg om een dik boek te kunnen dragen.
Uiteindelijk werd het ontwerp uitgevoerd in karton en verpakkingstape, versterkt met houtlijm en wat nietjes. De kartonnen doos haalde ik bij de supermarkt. Ik knipte hem uit elkaar zodat ik lange rechthoekige stukken kreeg en vouwde deze naar voorbeeld van mijn ingenieuze ontwerp.
De lessenaar voldoet prima en ik heb hem de Duvel Lecto I gedoopt. Let op de opstaande onderkant! Die is breed genoeg voor het dikste boek en zelfs de regels onderaan de pagina blijven leesbaar. Hij is stabiel en tot nu toe nog niet een keer omgevallen. Helaas is de Lecto I niet hoog genoeg om een grotere krant te ondersteunen. Dit kan echter worden ondervangen door de krant met wasknijpers aan de zijkant van de Lecto I te bevestigen.

De Lecto I kan tevens naast de computer worden gebruikt als u een documentje moet overtypen.

Antihelden deel IV - George McFly

2008-11-05T20:32:00.012+01:00

foto: uit Back to the Future, v.l.n.r. George McFly, Lorraine Baines McFly, Marty McFly (Crispin Glover, Lea Thompson, Michael J. Fox).

Een van mijn favoriete films uit de vorige eeuw is de komedie Back to the future (1985) geproduceerd door Steven Spielberg. De hoofdrol werd gespeeld door Michael J. Fox, die hiermee het grootste succes uit zijn carrière oogstte. Michael speelt de rol van Marty McFly, die per ongeluk verzeild raakt in een experimentje van zijn vriend, professor Doc Brown. Hij reist daardoor dertig jaar terug in de tijd en beleeft een groot avontuur.
De film leverde een van mijn meest geliefde antihelden op, namelijk George McFly. De slungelige, flegmatische George is de totale antiheld en voor Marty is het een schok als hij in 1955 ontdekt dat hij tegenover zijn toekomstige vader staat. George dreigt bovendien het onderspit te delven tegenover de onsympathieke, agressieve Bill Tannen als deze Lorraine, de toekomstig moeder van Marty, lastig valt. Met hulp van Marty lukt het George deze Bill tegen de grond te slaan.

George McFly wordt gespeeld door Crispin Glover, die niet alleen vaak excentrieke karakters speelt, maar dat ook zelf is. Behalve acteren schrijft hij ook boeken, zingt en heeft cd’s uitgebracht. Vanaf 2005 regisseert hij ook zelf films.
In 1987, twee jaar na het monstersucces van Back to the future, mocht Crispin optreden in de David Lettermanshow als promotie voor de film River’s Edge. Hij gedroeg zich daarbij niet volgens de regels van Letterman en werd min of meer de uitzending uitgegooid. Het incident bleef hem achtervolgen en leek lange tijd belangrijker dan alles wat hij daarvoor of daarna had gepresteerd.
In 2007 maakte Crispin opnieuw een film met de regisseur van Back to the Future, Robert Zemeckis. De cast van deze film, Beowulf, was niet zuinig. Crispin deelde het witte doek met John Malkovich, Anthony Hopkins en Angelina Jolie. Crispin speelt Grendel, het monster.
Mooi voor Crispin, maar ik blijf toch hopen dat hij nog een keer in een echte antiheldenrol terecht komt.

In het licht van de economische crisis en de verkiezing van Obama is het is interessant dat Crispin ooit opmerkte dat Amerika meer een “corporate culture” had dan een “democratic culture”. Volgens de acteur had het hele monetaire systeem zijn weerslag op de Amerikaanse cultuur en daarmee ook op de films die in de US worden geproduceerd.
Als het tij echt keert met Obama dan krijgt de antiheld Crispin vast ook wel weer een kans.

Knettergek in Beetsterzwaag

2008-11-02T18:06:00.010+01:00

foto's uit het programma van "Ien fleach oer it koekoesnêst", van toneelgezelschap "Op ny feriene"

Ons bezoek aan de voorstelling was een gokje. Ik liet me verleiden door een flyertje met de aankonding dat toneelvereniging "Op ny feriene" uit Bantega op zaterdagavond het toneelstuk "Ien fleach oer it koekoesnêst" zou opvoeren. Het gezelschap was me onbekend en ik versta maar weinig Fries, maar de titel zei me wel wat.
"One flew over the cuckoo’s nest" is een boek van Ken Kesey, een Amerikaan en vertegenwoordiger van de tegencultuur uit de jaren '50 en '60. Kesey werkte een tijdje in een psychiatrisch ziekenhuis hetgeen hem inspireerde tot dit verhaal dat gaat over misstanden in de psychiatrische zorg. Met de discussie over elektroshocktherapie en cameratoezicht in isoleercellen is de inhoud heel actueel. Het boek is bewerkt door Dale Wasserman en vervolgens naar het Nederlands vertaald. Tryntsje van der Zee bewerkte en vertaalde het toneelstuk in het Fries zoals het zaterdag werd gespeeld.

In 1975 maakte Milos Forman een film naar het boek met Jack Nicholson in de hoofdrol. Het was destijds een buitengewoon populaire film en ik denk dat vrijwel iedereen van mijn generatie hem heeft gezien. Jack Nicholson maakte er zijn grote doorbraak mee en Brad Dourif en Danny DeVito wonnen door deze film veel aan bekendheid.
Aan de ene kant heeft regisseur Jan Smit (niet de zanger) dus nogal wat hooi op zijn vork genomen, want vergelijkingen met de beroemde film zijn onvermijdelijk. Aan de andere kant is dit stuk goed geschikt voor amateurtoneel, omdat het veel typetjes kent en de acteurs geen diepe rollen op zich hoeven te nemen. Dit met uitzondering van het personage van Maximiliaan Midland (in de film Randle Murphy geheten en gespeeld door Nicholson). Marten Wesselius maakt hier een meesterwerk van. Ook Jelle Wesselius en Albert Fabriek speelden fantastisch en zouden in een professioneel gezelschap niet misstaan. Vanwege mijn gebrekkige kennis van het Fries heb ik af en toe wel wat van de inhoud gemist, maar dat deed er voor mij niet aan af.

De programmafolder was wel tweetalig (Fries en Nederlands). Hij werd voor de voorstelling uitgedeeld door een dokter en een verpleegster. Je kreeg er ook nog twee pilletjes en instructies bij:

houd u strikt aan de aanwijzigingen van het bewakingspersoneel
ga linea recta naar uw zitplaats, zonder al te veel drukte
spreek niemand aan waarvan u vermoedt dat het wel eens een patiënt zou kunnen zijn (wij wijzen er met klem op dat onze patiënten onberekenbaar zijn)
mocht het gemoed u volschieten, neem dan (in plaats van weg te lopen) bijgevoegde pilletjes in
Deze pilletjes zijn absoluut niet schadelijk (ook niet voor zwangere vrouwen)
U wordt er alleen maar rustig van.

De zaal, de sporthal van revalidatiecentrum Friesland, zat vol en dat was terecht. Dit gezelschap verdient alle aandacht. Het is jammer maar gisteren was de laatste keer dat "Ien fleach oer it koekoesnêst" werd opgevoerd, dus u kunt er niet meer naar toe. Op 21 en 22 november speelt het gezelschap "It hong yn 'e loft", Fries voor "Het hing in de lucht", van Bert Peets, in de Buorskip in Beetsterzwaag. Gaat dat zien!

Dakloos in La Coruña

2008-10-30T17:46:00.011+01:00

Nee, dit is geen foto van Yann Arthus-Bertrand, en ook geen kunstwerk van Christo en Jeanne-Claude. Dit is een foto gemaakt door Duveltje, vlakbij de toren van Hercules in La Coruña.
Wat is dit? Op de rotsen aan een klein strandje liggen zes handdoeken of andersoortige stukken textiel uitgespreid over de rotsen, daarnaast ligt een matras en nog een stuk opgerold plastic.
Waarschijnlijk zijn de doeken te drogen gelegd en worden ze gebruikt door daklozen om ’s avonds hier op het strand te slapen. Een plaats in de stad bij een luchtrooster of in een cajero (geldautomaat in een gebouw) zou logischer zijn. Op het strand is het immers veel te vochtig.

Bijna drie jaar geleden zocht de dakloze Rosa María E.P. een slaapplaats in een cajero in de wijk Sant Gervasi in Barcelona. Midden in de nacht stapten twee jongens de hal van de geldautomaat binnen, sloegen Rosa Maria en vertrokken weer. De vrouw deed de deur van binnen op slot, maar opende deze weer toen een paar uur later een derde (minderjarige) jongen op de deur klopte. Op dat moment drongen de eerste twee jongens ook weer binnen. De jongens overgoten de vrouw met benzine en staken haar in brand. Twee dagen later overleed Rosa Maria aan haar verwondingen. (foto: bankfiliaal waar de vrouw in brand werd gestoken)

Deze maand, bijna drie jaar later, staan de jongens terecht. De officier van justitie eist voor de twee meerderjarige jongens 25 jaar cel voor moord met voorbedachten rade en 3 jaar voor de schade die aan de automaat en het gebouw werden aangebracht. De jongere jongen is inmiddels veroordeeld tot 8 jaar gevangenis. De verdachten beweren dat ze de vrouw alleen maar uit de hal weg wilden jagen.

Misschien is het met dit verhaal in het achterhoofd dat zes daklozen voor een slaapplaats aan het strand hebben gekozen?

Voor Duveltje geen Walkure vanavond

2008-10-25T12:24:00.007+02:00

foto: Víctor Pablo Pérez

Víctor Pablo Pérez heeft voor drie jaar bijgetekend als dirigent van het Orquesta Sinfónica de Galicia. De dirigent heeft een aantal goede voornemens waaronder het voltooien van de reeks concerten van de Nibelungenring. Onze vriendin F., celliste in het orkest, bood aan een vrijkaartje voor me te versieren voor de uitvoering van de Walkure van vanavond in het Palacio de la Opera in La Coruña. Maar vijf uur lang is me een beetje te veel van het goede, ook omdat Plof niet meewil. Bovendien hadden we al een afspraak voor een diner met een vaste groep van vrienden.
De Walkure is het tweede deel uit Der Ring des Nibelungen. Over de uitvoering van het eerste deel, Das Rheingold, schreef ik vorig jaar dit blogje. Janine Jansen trad vorig jaar op met het orkest in La Coruña en vertolkte toen een vioolconcert van Mozart. Ze noemde het een van de beste orkesten van Spanje.
In 2009 maakt het orkest een tour door Europa, in 2010 staat China op het programma en in 2011 Amerika. Hopelijk bezoekt het gezelschap volgend jaar ook Nederland.

Uitzicht

2008-10-19T13:00:00.004+02:00

Foto: Oleiros, A Coruña, zondag 19 oktober 10.30 uur.

Meester van goed en kwaad.

2008-10-10T23:09:00.009+02:00

Afbeelding: detail van het Laatste Oordeel van Jeroen Bosch (ca.1482)

Het zijn vreemde tijden. Tijden van het strijd tussen chaos en kalmte, licht en donker, goed en kwaad. Banken vallen om en beschaafde landen maken ruzie over spaargeld.

Het was natuurlijk géén toeval dat Duveltje zich het afgelopen weekend samen met de Utrechtse op een romantische en avontuurlijke speurtocht naar ’s-Hertogenbosch begaf. Daar bevindt zich het Jheronimus Bosch Art Center (waarom moet dat nu weer in het Engels? Boeh!). Dit Kunstcentrum is gevestigd in de voormalige Sint-Jacobskerk en herbergt een permanente expositie over het werk en leven van Jeroen Bosch (ca. 1450-1516).

Als er één schilder is die de strijd tussen goed en kwaad tot voornaamste onderwerp van zijn werken heeft gemaakt dan is het deze middeleeuwse meesterschilder. Ik ben een groot Jeroen Boschliefhebber en ik was zeer in mijn nopjes met onze excursie. Bovendien, wie kan er nu beter Duveltjes schilderen dan de oude virtuoos? Het mooiste schilderij is het drieluik van het Laatste Oordeel, waarvan het origineel in Wenen hangt. Het laatste oordeel is een van mijn favoriete onderwerpen. Niet in de minste plaats omdat ik er nog steeds niet achter ben wat er met mij zal gebeuren op de dag des oordeels. Fantastisch vond ik de televisiebewerking van Het grote gebeuren van Belcampo, door de VPRO uitgezonden op oudejaarsavond 1975. Het is het verhaal van het laatste oordeel dat de schrijver situeert in het stadje Rijssen. De kellner en de levenden van Simon Vestdijk, een boek met hetzelfde thema, heb ik wel drie keer ademloos uitgelezen. Jeroen Bosch heette eigenlijk Jheronimus van Aken, omdat zijn familie oorspronkelijk uit Aken afkomstig was. Omdat hij in ’s-Hertogenbosch werd geboren noemde hij zich later Jheronimus Bosch.
Dat Duveltje een paar weken geleden in Aken de domtoren beklom is puur toeval. In Den Bosch beklom Duveltje samen met de Utrechtse de toren van de Sint-Jacob. Toen wij boven op de kerk stonden loerde Onze Lieve Heer net even uit de hemel naar beneden en snapte ons. Net als in Aken sloeg het weer onmiddellijk om. De zon verdween en plots woei een ijzig koude wind door de Sint-Jacobskerk. We maakten ons als de wiedeweerga uit de voeten. De vriendelijke mevrouwen bij de kassa probeerden ons nog te verleiden tot een bezoek aan het schildersatelier, dat geheel in de stijl van de 15e eeuw is nagebouwd. Maar we sloegen het aanbod af en rollebolden verkleumd het Kunstcentrum uit.

Misschien heb ik het wel te bont gemaakt en Onze Lieve Heer teveel uitgedaagd met al die beklimmingen. Duveltje is namelijk getroffen door een woekerpolis en door een omgevallen bank. Afgelopen maandag kwam Paus Benedictus gelukkig met een uitspraak over mijn geldzorgen: “Door de economische crisis verdwijnt het geld in het niets”, zei de Paus. “Hij die alleen bouwt op zichtbare en tastbare zaken als succes, carrière en geld, bouwt zijn huis op zand”. Het is maar goed dat geld niet gelukkig maakt. Dankzij de Paus wandel ik nog steeds met een grote glimlach over straat.

Converteren van FLAC naar WAV

2008-09-28T15:22:00.013+02:00

Afbeelding: George Taylor (Charlton Heston) kust Dr. Zira (Kim Hunter) in Planet of the Apes.

Het blijkt dat mijn blog veel bezocht wordt door domme apenkoppen die willen weten hoe ze verschillende soorten muziekbestanden kunnen converteren om ze vervolgens op een CD te branden. Ik heb hiermee een geheel nieuwe doelgroep aangeboord, die ik beter maar kan koesteren, want in educatief opzicht is ze zeker de moeite waard. Daarom: Welkom beste Apenkop! Wellicht dat ik u als muziekliefhebber er op deze manier toe kan verleiden om eens een van mijn andere blogjes te lezen.

In een vorig stukje getiteld Dit is niet mijn Ding, van APE naar WAV legde ik uit hoe je APE bestanden kunt decomprimeren en vervolgens kunt omzetten naar WAV bestanden. FLAC (Free Lossless Audio Codec) is een ander formaat dat door veel mensen wordt gebruikt om muziekbestanden mee te comprimeren. Je kunt het bestand op je computer met een gewone player afspelen, maar je kunt er geen audio-cd’s mee branden. FLAC bestanden kunnen gemakkelijk worden geconverteerd naar mp3 of naar wav format met de Free MP3 WMA converter van Koyote Soft. Dit programma is freeware en kunt je downloaden van de site van Koyote Soft. Deze site doet soms wat vervelend daarom kun je de software ook hier downloaden. Nu u al dit converteergeklets heeft doorgelezen vraag ik u vriendelijk om ook een van mijn andere blogjes door te spitten. Bij voorbaat dank voor de moeite,

Hoogachtend,

Uw Kleine Demoon

Veel Paralympiërs wisten van niets

2008-09-19T20:52:00.006+02:00

foto: Dianyuan Wu (79) en Xiuying Wang (77), twee Chinese bejaarde vrouwen, moeten naar een werkkamp wegens het aanvragen van een vergunning voor een demonstratie tijdens de Olympische Spelen.

Let op! Gevoelige lezertjes kunnen dit stukje beter overslaan, want dit wordt een akelig blogje, een haatdragend, cynisch, vervelend stukje.

Gelukkig zijn de Paralympics nu ook voorbij. De Nederlandse atleten zijn vandaag ontvangen in Den Haag en kregen een lintje opgespeld. Bij die Paralympics heb ik het woord mensenrechten niet een keer horen vallen. Niet voor die Paralympische Spelen, niet tijdens, niet na afloop en vandaag tijdens die huldiging ook niet. Ik vraag daarom maar eens aan mijn buurvrouw wat ze daarvan denkt, want die heeft overal een mening over.
Ze zegt: “Het komt omdat gehandicapte mensen zielig zijn. Die mag je niet lastig vallen met mensenrechten".
“Dat is waar”, zeg ik, "en bovendien hebben gehandicapte mensen zelf ook al minder rechten dan andere mensen, omdat ze overal letterlijk en figuurlijk drempels tegenkomen. Dan moet je ze niet met de rechten van ándere mensen lastig vallen” .
“Daarnaast moet je niet vergeten”, vervolg ik, “dat er natuurlijk ook Paralympische sporters zijn die stom zijn, dus die kunnen sowieso niets zeggen over de mensenrechten in Peking. Dan zijn er de doven en de blinden en die weten waarschijnlijk helemaal niets af van die situatie in China”. “Goh”, zegt mijn buurvrouw, “daar had ik nog niet eens aan gedacht”.
“Ja, en dan komt het ergste nog”, roep ik, en ik kom nu echt lekker op dreef, “waarschijnlijk zitten er ook mensen bij die gehandicapt zijn, omdat ze gemarteld zijn. Die moet je natuurlijk al helemaal niet met mensenrechten gaan lastigvallen”. Nu besefte de buurvrouw dat ik misschien wel een mening over iets gaf. Ze raakte daardoor in verwarring en nam afscheid met de opmerking: “Daar ga ik even over nadenken”.

Dianyuan Wu (79) en Xiuying Wang (77), twee bejaarde Chinese vrouwen die herhaaldelijk een verzoek hadden ingediend om tijdens de Olympische Spelen te mogen demonstreren zijn voor een jaar naar een werkkamp gestuurd. Het ging niet om een demonstratie tegen de schending van de mensenrechten, maar om een protest tegen het slopen van hun huizen door de gemeente Beijing.

We hebben de atleten in China niet gehoord, noch de gehandicapten, noch de niet-zieligen. Ik hoop dat ik nog de dag mag meemaken dat iemand zegt: “het spijt me dat ik aan die Spelen van 2008 heb deelgenomen”. En misschien kan Balkenende die Chinese grootmoeders straks ook eens huldigen als ze uit het werkkamp komen.

Terugkeer van Superdepor?

2008-09-13T20:47:00.012+02:00

foto: het strand van Riazor, in La Coruña, foto van Pedro Ferrer. Rechts, in het midden het stadion van Deportivo

La Coruña is een middelgrote stad, met 240.000 inwoners is het net iets kleiner dan bijvoorbeeld Utrecht. De stad is in het buitenland niet zo bekend, maar in de jaren negentig wist het voetbal La Coruña meer op de kaart te zetten. Veel voetballiefhebbers kennen sindsdien de naam van de plaatselijke voetbalclub. Real Club Deportivo de La Coruña, wordt in de volksmond kortweg Deportivo of Depor genoemd. Door de komst van enkele Braziliaanse spelers zoals Bebeto en Mauro Silva, en dankzij legendarische spelers als Francisco Javier González Pérez, voor de fans Fran, wist Deportivo, onder leiding van trainer Arsenio Iglesias uit te groeien tot een echte topclub.
De voetbalclub kreeg toen de bijnaam Superdepor. In 1999 werd Roy Makaay gecontracteerd en werd de vereniging kampioen van de Spaanse eredivisie. Deportivo ging Europees voetbal spelen en deed dat helemaal niet slecht. Maar in 2004 was het plotseling uit met het succes. Makaay verliet de club en ook andere veteranen, zoals Fran, Luque, en Mauro Silva vertrokken. Hun opvolgers, waaronder zijn Walter Pandiani en Diego Tristán, wisten de successen niet te evenaren.

Het belang van het voetbalsucces voor Galicië moet niet onderschat worden. Deportivo is voor Galicië op dezelfde manier belangrijk als het S.C. Heerenveen voor Friesland. Het laat zien dat de provincie meetelt, ook al loopt die op andere gebieden misschien ver achter.

Duveltje was er zelf bij toen Deportivo een paar weken geleden won van Atlético Madrid in de finale van de copa Teresa Herrera. Dat is het traditionele vriendschappelijke toernooi dat Deportivo organiseert voor dat de nieuwe competitieperiode begint. In het stadion hangt een ontspannen stemming. Bij Depor wandelt de hele familie, man vrouw kinderen oma’s en opa's ooms en tantes, het stadion binnen met tassen met broodjes en frisdrank en natuurlijk met paar grote zakken pipa’s, de zonnebloempitten, die de hele wedstrijd door worden gepeld en gegeten. Er wordt gewoonlijk niet gefouilleerd en alles gaat heel gemoedelijk. De vaste aanhang van Deportivo heet de Riazor Blues. Het is een van de weinige supportersclubs met een linkse politieke voorkeur en ze zorgen voor veel sfeer in het stadion.

Het stadion ligt vlak aan zee en na een overwinning van Deportivo zijn alle kroegen rondom het stadion en aan het waterfront blauwwit gekleurd en heerst er een fantastische sfeer. De verwachtingen voor deze wedstrijd waren niet al te hoog gespannen, de vorige wedstrijden van Deportivo in dit toernooi verdienden geen schoonheidsprijs. Duveltje had wel zin in een leuk potje en probeerde zijn Coruñese gezelschap voor de wedstrijd een beetje enthousiast te krijgen, met verhalen over vorige successen. Want Duveltje heeft hier samen met de Opzetzoon toch mooi Van Gaal zien en horen schreeuwen, Fernando Torres zien rennen, en Ronaldinho op doel zien schieten.

Deportivo – Atlético de Madrid werd uiteindelijk een mooie wedstrijd, vooral dankzij de drie doelpunten in de 1e helft. Sergio scoorde voor Depor uit een penalty, na een overtreding op de Depor-veteraan Valeron. In de 37e minuut schoot Sergio opnieuw de bal in het doel. Abreu van Atlético scoorde in de extra tijd van de eerste helft. Het werd 2-1 voor Deportivo, dat daarmee de beker voor de 9e achtereenvolgende keer wint. De tweede helft was wat minder, maar toen zat de stemming bij het publiek er al zo goed in, dat het allemaal niet meer uitmaakte. Deportivo had misschien wel een hart onder de riem nodig. Door de ondergang van Fadesa (zie mijn blogje van 1 september) raakte de club zijn hoofdsponsor kwijt. De spelers spelen nu zonder een sponsornaam op het shirt, iets wat toch uitzonderlijk is. Blijkbaar heeft de overwinning de club goed gedaan, want Deportivo won op 31 augustus met 2-1 van titelhouder Real Madrid. Op het ogenblik staat Deportivo 4e in de Spaanse competitie. Hopelijk wordt Depor dit jaar weer Superdepor en kunnen de Coruñezen hun neuzen weer eens trots rechtop in de frisse Atlantische zeewind steken.

Le Petit Diable à Aix-la-Chapelle - 2

2008-09-10T18:28:00.012+02:00

afbeelding: schilderij, voorstellende een Hollands interieur, Pieter de Bloot (1601, Rotterdam - 1658, Rotterdam), werk gestolen uit de verzameling van het museum Suermondt-Ludwig. Olieverf op eikenhout. Meegenomen naar Canada door een zekere Alice Siano, in dienst geweest van de Russische regering. In 1954 verkocht aan kunsthandelaar Victor Spark te New York.

Zondagochtendstond had in Aken goud in de mond. Dáár straalde de zon volop en Duveltje vroeg uit bed gevallen pakte snel zunne spullekes bij elkoar, werkte zich door het verplichte hotel-onbijtbuffet met vruchtensalade en zoete broodjes heen, de koffie was te drinken, en vertrok opnieuw naar het centrum van Aix-la-Chapelle, dorstig naar kunstzinnig vermaak.

Zo kwam het dat ik voor de tweede keer in drie weken als eerste bezoeker een museum betrad.
Beet ik drie weken geleden de spits af in het museum Soares dos Reis in Porto, afgelopen zondag was ik de eerste bezoeker in het museum Suermondt-Ludwig in Aix-la-Chapelle. De overeenkomsten zijn opvallend. De bezoekers zijn op een hand te tellen, ook in dit museum zijn de museumwachten in de meerderheid en net als in Porto is de merchandising slecht geregeld.
Ik kan de oude museumcatalogus kopen voor vijftig eurocent, maar ik kies tenslotte toch de nieuwe uit 1994 (!) voor 12,80 euro. Hun trotse aanwinst uit 2006, weliswaar in bruikleen, een portret van een jonge man door Rembrandt van Rijn, staat er dus niet in.

Ik vraag bij de ingang naar een plattegrond van het museum. Nee, een plattegrond hebben ze niet, maar beneden rechts vind ik de net geopende tijdelijke expositie en boven de vaste collectie. Ik begin met de expositie, Schattengalerie, Verlorene Gemälde des Suermondt-Ludwig-Museums. De volledige collectie van het museum werd in de jaren dertig van de vorige eeuw op de gevoelige plaat vastgelegd. 230 werken verdwenen tijdens en na de 2e Wereldoorlog uit de collectie van het museum. Voor deze tentoonstelling zijn ongeveer 80 foto’s van de verdwenen schilderijen uitvergroot tot de werkelijke dimensies van de originele werken. Onscherpe zwart-wit foto’s die op een zwarte achtergrond hangen. Werkelijk, nooit in mijn leven heb ik een triestere tentoonstelling gezien. Het is alsof je door een grafkelder loopt .

Bij de tentoonstelling publiceert het museum de volgende tekst:

Bei den Verlustgemälden handelt es sich in erster Linie um Werke, die - heute meist subsumiert unter dem Begriff "Beutekunst" – zum Schutz vor Bombardierungen in die Meißener Albrechtsburg ausgelagert worden waren, wo sie wahrscheinlich unmittelbar nach dem Krieg von so genannten "Trophäenbrigaden" beschlagnahmt und in die Sowjetunion verbracht wurden. Vermutlich auf mehrere der ehemaligen Sowjetrepubliken verteilt, fristen sie nunmehr ein Schattendasein in nicht öffentlich zugänglichen Depots.

Bij de verloren werken gaat het in de eerste plaats om werken, die – tegenwoordig meestal aangeduid met “Beutekunst” – als bescherming tegen de bombardementen in de Albrechtsburg in de stad Meissen waren opgeslagen , waar ze waarschijnlijk meteen na afloop van de oorlog door zogenaamde Trofeeënbrigades in beslag zijn genomen, en naar de voormalige Sovjet Unie zijn vervoerd. Vermoedelijk over meerdere vroegere Sovjetrepublieken verdeeld, leiden ze nu een schaduwbestaan in ontoegankelijke opslagruimten (vertaling van de hand van le Petit Diable).

De zwart-wit foto’s vertellen een droevig verhaal. De toeschouwer krijgt nauwelijks een indruk van hoe het eigenlijke werk eruit heeft gezien. De expositie is waarschijnlijk op deze naargeestige manier ingericht in een poging om druk te leggen op Rusland en andere Oostbloklanden om de schilderijen op te sporen en weer terug te geven (hetgeen in slechts een enkel geval gebeurd is).

De organisatoren hebben nogal pech. Na jarenlange voorbereiding en research opent de tentoonstelling net nu de spanning tussen Rusland en de Westelijke wereld weer oploopt. De Russen zullen op dit moment niet geneigd zijn om een onderpand dat miljoenen waard is uit handen te geven.

Heeft u belangstelling, dan kunt u ook de even sobere website van deze tentoonstelling Schattengalerie bekijken, daar zijn 206 afbeeldingen te zien. Meer achtergrondinformatie over de tentoonstelling vindt u op artnet.de .

Gelukkig vind ik op de eerste verdieping van het museum een mooie collectie van Nederlandse en Vlaamse schilders uit de late Middeleeuwen, Renaissance en Barok, waaronder Ruysdael, een enkele Frans Hals en het Portret van een jonge man door Rembrandt van Rijn. Verder is er een fraaie collectie religieuze kunst te zien, met vooral veel houten beelden.

Het is droevig dat de werken die niet verdwenen of gestolen zijn hier hangen en staan voor slechts deze enkele, eenzame, duivelse bezoeker die hier op zondagmorgen een voet naar binnen durft te zetten. Net als in de opslagplaatsen leiden deze schilderijen hier in dit dode museum even goed een schaduwbestaan.

Le Petit Diable à Aix-la-Chapelle

2008-09-09T08:51:00.011+02:00

Foto: en profil, de troon van Karel de Grote in de Dom van Aken.

Was het Lucifer, of was het Gabriel, die mij opriep: "Luister zunne, duveltje, ’t wordt nou toch eens tijd, dadde gij afreist naar Aix-la-Chapelle, om daar God’s huis te bezichtigen en de domtoren te beklimmen". Ik zweer dat het Aix-la-Chapelle was zoals dat klonk, en niet Aachen, of Aken, zeker omdat voorwaar het in het Frans veel de beter en schoner klinkt.

Terstond verreisde ik daarom naar Aix-la-Chapelle, waar ik rap de toren van de Aacherdom beklom, waarvoor ik God 2 euro moest betalen, nadat ik hem ook al 2 euro had betaald om in de benedenkerk mijn fototoestel te mogen gebruiken. Maar blijkbaar vond Onze Vader het toch wat te gortig dat Duveltje zo snel tot bovenaan de Dom was gekomen, want het begon er zowaar meteen fors te waaien en pijpenstelen te regenen. Ik maakte er wat plaatjes van en schoot toen snel naar beneden. Om de drie meter stond in die kerk een godsvruchtige Duitse vrijwilliger, met een plakkaatje om zijne nek, om aan te duiden dat het hier eentje in dienst van God betrof, om tegen de mensjes te zeggen dat ze nergens aan mochten komen, want die Dom is zó oud, die valt bijkans uit elkaar.

Onderweg stond ergens zo ene stijve Duitser stijf te wezen, naast wat stukken steen, waar over aan de achterkant een versleten roze kleedje hing. Ik vroeg deze oude gesteven vrijwilliger of het hier ook een altaar betrof, en hij keek mij minachtend aan en zei toen: "Dass hier, das ist der Thron von Karl der Grosse".
Maar ik had dat toch onmogelijk kunnen weten, want er stond geen bordje bij, en van de zijkant, en profil, zag het er ook niet uit als een troon. Ik mocht er ook niet omheen wandelen want alles was afgesloten. "En wandelde die Karel, die Grote, dan zo gewoon die kerk binnen, um hier die Messe bei zu wohnen?" vroeg ik dan. “Nein”, zei de stijverd, met strenge blik, “der Karl kwam binnen over een brug vanuit het paleis, zodat hij zich niet onder het gewone volk hoefde te begeven”. Ik zeg: “Weet u dat er in Brugge ook zo’n bruggetje bestaat naar de Onze Lieve Vrouwe kerk?” Ja, dat wist de bejaarde suppoost wel, want da was hij selbst gewesen, en hij ontstijfde en plotseling glimlachte hij ook. Ik schoot door naar beneden, waar God mij nogmaals een paar euro uit de zak probeerde te kloppen met stukjes steen van de Dom, boekwerkjes, ansichtkaarten en andere memorabilia, maar ik stond alweer buiten.
Meteen hield het op met regenen en kwam de zon tevoorschijn. Dat zat hem toch niet lekker, Der Ouwe, zo lachte Duveltje in zijn duivelse vuistje.

Tapas, lekker kneuteren

2008-09-05T10:49:00.016+02:00

Foto: Nederlandse nep-tapa (Elzasser cervelaatworst, Amsterdamse ui, Griekse feta), copyright Duveltje

Wij Nederlanders houden van kneuterig gedoe. We houden van Anton Pieck, letterbakken, punniken, en we houden ook van kneuterig eten. Er is geen een land in Europa waar zo kneuterig wordt gegeten als in Nederland. Daarom importeren wij ook veel kneuter-eten uit het buitenland. De Indonesische rijsttafel was in de jaren zestig een groot succes. Lekker veel kleine, verschillende hapjes en niet duur. Daar kwamen in de zeventiger jaren de kaas- en vleesfondue bij, met eindeloos veel schaaltjes met sausjes, rauwkost en andere flauwekul. Genoeg om een lange, gezellige, donkere winteravond kneuterend door te brengen. In de jaren tachtig verdwenen de fonduepannen naar zolder en volgde het gourmetten. In de jaren negentig gingen we steengrillen, was de sushi in opkomst en verschenen ook de tapas.

De afgelopen vijftien jaar zijn in Nederland de tapasrestaurants als paddenstoelen uit de grond geschoten. De meeste van deze tapastenten serveren voedsel van twijfelachtige kwaliteit. Er worden veel conservenblikken opengetrokken en er wordt veel ontdooid en opgewarmd. Duveltje heeft, samen met zijn Spaanse vrouw Plof, zelf ooit eens een restaurantje gehad in de buurt van Barcelona. Tapas kunnen veel geld in het laatje brengen, en daarom kwamen we spoedig op het idee om ook tapas te gaan verkopen. Spanjaarden eten “met het oog”. Daarom staan er op veel bars glazen vitrines. In een tapasbar liggen er verschillende soorten tapas in deze vitrines. Het woord tapas komt van het werkwoord tapar, dat bedekken betekent. Een tapa is dus een hapje dat de honger moet toedekken, oftewel stillen.

In Spanje zal je geen tapas-restaurants vinden. Tapas worden daar geserveerd als voorgerecht, of als snack, meestal in bars en cafeteria’s en ook wel in restaurants, maar niet in tapas-restaurants. Na het nuttigen van een of meerdere tapas wordt er in Spanje ècht gegeten.

Er zijn honderden, misschien wel duizenden soorten tapas. Iedere Spanjaard heeft zijn eigen favoriete tapas. In Galicië worden er veel schaal- en schelpdieren gegeten. Net als in Portugal zijn de berberechos (kokkels), mejillones (onze Gewone Mossel, oftewel de Mytilus edulis), almejas, (een ander soort mossel) en percebes (eendenmosselen) heel populair.
De tapas die in Spanje het meest geserveerd worden bij een glas wijn of een biertje zijn olijven, gevuld met paprika of met ansjovis, plakjes chorizo of gerookte ham, worstjes, de tortilla Española en de pincho’s. Een pincho is een prikkertje met bijvoorbeeld een stukje brood, ham en een olijf. Je hebt tapas die bestaan uit groenten, zoals een kleine portie spinazie, of bonen en ook zijn er warme tapas. Kroketten, gebakken of gefrituurde aardappeltjes, gehaktballetjes, inktvis, kippenvleugeltjes of pootjes, gebakken visjes en ga zo maar door.

In het Nederlandse tapas-restaurant dat ik vorig jaar bezocht stonden er gefrituurde kikkerbilletjes, rijstballen met kaas, rundvlees in yoghurtsaus en stukjes Turks brood met “tapanade” op de kaart. Al die zaken, inclusief de “tapanade” heb ik in Spanje nog nooit gezien en geproefd. De “tapanade” heeft niets met tapas te maken, heet eigenlijk tapenade en komt uit zuiden van Frankrijk.

Duveltje en Plof probeerden het in hun eigen Spaanse restaurant ook met tapas, maar kwamen er al snel achter dat het geen makkelijke business is. Als we de vitrine volstouwden met tapas kwam er geen (Spaanse) hond langs en de meeste tapas zijn niet lang houdbaar, zeker niet in het Middellandse Zeeklimaat. De gekoelde vitrines zijn handig, maar kosten veel stroom. Als het eten er lang in ligt droogt het uit en ziet het er lelijk uit. Als we geen klandizie verwachtten stond de zaak plotseling vol met mensen die om tapas zeurden. Uiteindelijk hebben we de vitrine verkocht.

Nog een tip. Als u toch tapas wil gaan eten, let dan goed op als u een zogenaamd tapasrestaurant binnenstapt! Verzeker u ervan of er in de keuken echte Spanjaarden werken of dat u te maken heeft met als Spanjolen vermomde Argentijnen, Mexicanen, Turken of nog veel erger: Nederlanders. Geloof mij, u proeft het verschil. Een echte Spanjaard is trots op zijn keuken en zal u niet snel blikvoer voorzetten.

Wereldberoemd in Galicië

2008-09-01T16:30:00.009+02:00

foto links : Armancia Ortega, rechts: Manuel Jove

Galicië is een van de armste provincies van Spanje, maar natuurlijk is niet iedereen in Galicië arm, berooid en onsuccesvol. Er zijn ook Gallego’s die het ver geschopt hebben. In Nederland kennen velen zeker de naam Óscar Pereiro, de winnaar van de Tour de France in 2006. De dictator Franco was een Galiciër, hij was afkomstig uit Ferrol. De in Galicië geboren schrijver Camilo José Cela ontving in 1989 de Nobelprijs voor de literatuur.

Twee namen die u waarschijnlijk niet kent, maar die in Galicia vaak over de tong gaan, zijn Armancio Ortega en Manuel Jove.
Armancio Ortega begon zijn carrière in een naaiatelier waar keukenschorten werden gemaakt. In 1975 opende hij een klein winkeltje in La Coruña, waar hij overhemden verkocht. In 1975 begon hij met de eerste kledingwinkel onder de naam Zara. De winkel was een succes en Armancio Ortega begon een imperium op te bouwen. Tegenwoordig verschaft de multinational Inditex werk aan tienduizenden mensen in Galicië en daarbuiten. Armancio’s huidige vermogen schijnt meer dan 25 miljard euro te bedragen. Hij staat nummer 22 op de lijst van Forbes voor 2008. Behalve Zara, maken ook de winkels van Massimo Duti, Pull & Bear en Bershka onderdeel uit van Inditex.

Even berucht als bekend is Manuel Jove Capellán, de multimiljonair die vorig jaar het door hem opgebouwde makelaars- en aannemersbedrijf Fadesa verkocht. Evenals Armancio Ortega startte Jove met bijna niets. Hij begon als hulpje van zijn vader, als eenvoudige timmerman.
Ook Manuel Jove’s grote succes kwam in de jaren zeventig. Boze tongen beweren dat het welslagen van Jove voor een groot deel aan zwart werk te danken was. In 1980 werd Fadesa opgericht, een onderneming die uitgroeide tot een internationale aannemers- en onroerendgoedmaatschappij met een opvallende voorkeur voor lagelonenlanden, waaronder Marokko, Portugal, Hongarije, Roemenie. In de Forbeslijst van 2008 staat Jove nu op nummer 307.
Fadesa werd vorig jaar, voorjaar 2007, overgedaan aan Fernando Martín Álvarez, directeur van Martinsa, ook een onroerendgoedbedrijf. Op dit moment gaat het erg slecht met de Spaanse economie. De crisis is te vooral danken aan de slechte markt voor onroerend goed. Het aanbod van woningen is veel groter dan de vraag. Toen de prijzen omhoog gingen dachten veel Spanjaarden hun slag te kunnen slaan en boden hun woning te koop aan. Dit zorgde voor een overschot in het aanbod. De neergang was er al voordat de internationale kredietcrisis losbarstte, maar deze heeft wel een versterkend effect gehad op de Spaanse onroerendgoedmarkt. Door het uitblijven van inkomsten is er bij Martinsa-Fadesa een liquiditeitsprobleem ontstaan. De onderneming heeft in juli uitstel van betaling aangevraagd bij de rechtbank in La Coruña. De totale schuld van het bedrijf schijnt meer dan 7 miljard euro te bedragen. De banen van duizenden mensen, waaronder veel in Galicië, maar ook in andere Spaanse provincies en in het buitenland, staan op het spel. Jove kocht voor het geld aandelen in de Baskische bank BBVA en werd de grootste particuliere aandeelhouder in deze bank. In de Forbeslijst van 2008 staat Jove nu op nummer 307.

Het gerommel van Jove heeft ook in onze directe omgeving zijn sporen achtergelaten. Eerder schreef ik al een stukje over het project Costa Anacara dat Fadesa begon in een dal tussen de dorpen Miño en Pontedeume, een gebied met een oppervlakte van 160 hectare. Op de satellietfoto is duidelijk te zien hoe de urbanisatie over een lengte van tenminste vijf kilometer een gat in her voorheen beboste landschap heeft geslagen.
Voor de bouw begon zagen wij op onze finca nauwelijks vogels. Nu hun oorspronkelijke woongebied hen is ontnomen zien we bij ons plotseling uilen, spechten, mezen en nog veel meer. Aan de duizenden woningen die dichtbij ons buitenhuis in Miño werden gebouwd wordt op dit moment niet meer gewerkt. Een honderdtal is er verkocht, de rest staat kaal en onafgebouwd, de bouwvakkers zijn vertrokken. De kans is groot dat Costa Anacara vooral een woongebied wordt voor ratten en slangen.

Zware Port - 5

2008-08-29T21:27:00.005+02:00

afbeelding: Vrouw gekleed in het zwart, fragment van het schilderij van Henrique Pousão (1859-1884)

Zondagmorgen. Het museum Soares dos Reis ligt om de hoek, dichtbij het hotel. Het is onze laatste stop voordat we terug rijden van Porto naar La Coruña. Op Internet was er weinig informatie over dit museum te vinden. De helft van de website deed trouwens het niet (dit is inmiddels hersteld).
Drie Britse toeristen staan samen bij ons bij het loket. Ze hebben het museum uit een gidsje opgediept en krijgen uitleg van een jonge student. Hij is zichtbaar opgewekt vanwege het feit dat hij het Engels dat hij op school geleerd heeft eens uit kan proberen. Het museum ligt buiten de toeristische routes en vanochtend is er verder bijna geen publiek te bekennen. Blijkbaar wil de directie de bezoekersaantallen niet onnodig opdrijven, hetgeen tegenwoordig zonder meer bewonderenswaardig genoemd kan worden. Zeker na mijn enerverende bezoek aan Ikea van gisteren.

“Linha do horizonte” – "Line of the horizon" heet de tentoonstelling op de begane grond. Hier vinden we werk van eigentijdse Portugese kunstenaars. Het thema, de horizon in het landschap, is de gemeenschappelijke deler. De technieken en stijlen lopen erg uiteen. Mij vallen vooral Álvaro Lapa en fotografe Rita Magalhães op. Rita Magalhães laat zich in haar werk beïnvloeden door Johannes Vermeer. Dat is wel aardig, vooral als je weet dat de Portugese kunstenaars zich in ook de 16e en 17e eeuw op de Nederlandse en Vlaamse kunstenaars oriënteerden.
Op de 1e verdieping van het museum bevindt zich een interessante collectie met enkele hoogtepunten, waaronder de schilderijen van Henrique Pousão (1859-1884) en de beelden van António Soares dos Reis (1847-1889). Als ik een foto neem, zonder flitslicht, komt een van de museumwachten meteen op me toegesneld. “Absoluut verboden!”, zegt hij. “U kunt beneden in de museumwinkel reproducties kopen”. Dat zal ik doen, zo beloof ik hem.
Met de merchandising is het slecht geregeld, want in de museumwinkel is niemand om me te helpen. Er zijn wel ansichten, maar niet van het beeldje dat ik wilde fotograferen. Reproducties zie ik al helemaal niet. Tenslotte verschijnt er toch een mevrouw die mij vier ouderwetse ansichten verkoopt. Eéntje is er voor de Utrechtse, waarvan ik weet dat ze binnenkort weer haar kritisch oog over dit blogje zal laten glijden. We verlaten het museum en nemen afscheid van Porto.

Ter afsluiting van deze vijf blogjes over Porto een gedicht van Fernando Pessoa:

Autopsicografia

De dichter wendt slechts voor.
Hij veinst zo door en door
Dat hij zelfs voorwendt pijn te zijn
Zijn werkelijk gevoelde pijn.
En zij die lezen wat hij schreef,
Voelen in de gelezen pijn
Niet de twee die hij geleden heeft,
Maar een die de hunne niet kan zijn.
En zo rijdt op zijn rails in ’t rond,
Tot vermaak van onze rede,
Die opwindtrein, in dichtermond
Ook wel ‘het hart’ geheten.

(Vertaling August Willemsen)

Zware Port - 4

2008-08-27T18:42:00.004+02:00

foto: Jardins do Palácio de Cristal, Porto, Portugal (Creative Commons, Tiago S Costa)

De Postcard Brass Band, een Portugese Dixieband met een alternatief geluid, verrast ons zaterdagavond in het park van het Palacio de Cristal.
Het is tien uur, de zon is al achter de horizon verdwenen en het podium is verlicht met spots en met kaarsen. De sfeer is ontspannen. Het publiek, een mengeling van jong en oud, chique en sportief, meest autochtone Portugezen, een enkele toerist zoals wij, zit deels op de versleten houten klapstoeltjes, deels op het gras daar omheen.
We zijn op tijd en hebben een plekje op de eerste rij. De muzikanten beginnen te spelen. Het is duidelijk dat ze er zin in hebben, want het plezier straalt van ze af.

Een sympathieke zwerfhond, het tegenbeeld van zijn lelijke voorganger die ons een paar dagen eerder een paar straten lang achtervolgde, is samen met ons het park in gelopen. Hij laat zich niet wegjagen door de opgeschoten jongen die trapgebaren naar hem maakt. Hij wacht op een afstand en als de muzikanten beginnen te spelen komt hij vlak voor ons zitten. De hond staart aandachtig naar de artiesten op het podium, waarbij hij zelfs zijn oren omhoog steekt om al die mooie jazzgeluiden goed te kunnen beluisteren. Wat zou een leuke Portugese hondennaam zijn? Amadeu lijkt me wel aardig.

Een eindje van ons af zien we een klein jongetje, met een kastanjebruine krullenbol. Hij is een beetje bol en heeft een uilenbrilletje op. Ik schat dat de kleine professor vijf of zes jaar oud is. Hij danst, gaat helemaal op in zijn eigen wereld en trekt zich niets aan van al die volwassenen om zich heen. In zijn denkbeeldige glazen bol vindt hij telkens nieuwe bewegingen uit, zwaait met zijn heupen, met zijn armen, inventiever dan welke balletdanser dan ook. Hij danst niet op het ritme, maar op de muziek. Speelt de trombonist op het podium een solo, dan maakt de kleine jongen trombone-geluid-bewegingen. Speelt de saxofoon, dan verzint hij daar weer iets bij. De kleuter laat zich vallen, staat weer op, wijst naar de hemel, dan naar de aarde, alsof hij de muziek van een diepere betekenis wil voorzien.
Na een tijdje haalt hij ook zijn kleinere broertje op, pakt hem beet en trekt hem mee zijn wereld in. Dan is er een ontmoeting tussen de twee dansende jongetjes en de hond, die even gaat kijken wat er buiten het podium om nog meer te beleven valt. Het beest wil graag spelen, springt heen en weer, maar de draaiende jongetjes zijn de hond teveel. Amadeu gaat dan maar naast een oudere mevrouw zitten die hem heel gezellig vindt en hem lief aait.
Tenslotte zijn de kereltjes moe gedanst. Het oudste dansertje laat zijn broertje los en gaat dan voor de eerste rij van het publiek zitten. Zijn kleine beentjes bungelen in de lege orkestbak voor het podium. Zo brengt hij de rest van het concert door, met openhangende mond, starend naar de vier muzikanten. Vlak voor het einde van het concert verdwijnt de hond plots weer, alsof hij een afgesproken teken volgt. Hij mist daardoor wel de toegift.
Het publiek loopt het park uit. We hebben een lange dag achter de rug en lopen terug naar het hotel. Het was prachtig. Net alsof we even in een film van Fellini hebben meegespeeld.

Om vier uur ’s nachts word ik wakker. Er klinkt gekraai van hanen, gekrijs van meeuwen en er huilt een hond. Misschien is het Amadeu die zijn eigen toegift geeft.

Zware Port - 3

2008-08-25T19:13:00.010+02:00

Foto: Livraria Lello e Irmão (Joe Aesmorga)

Een verplicht onderdeel van onze reis naar Porto is een bezoek aan Ikea. Er is geen namelijk geen Ikea in A Coruña. De dichtstbijzijnde Spaanse Ikea is in Oviedo op 3,5 uur rijden. Mijn vrouw is iemand die bijzonder veel plezier beleeft aan het inrichten van haar woning en zichzelf een bezoek aan Ikea niet kan ontzeggen. Duveltje is daarbij onmisbaar vanwege zijn talenten op het gebied van interieurdecoratie.

Twee jaar geleden reden we naar Ikea in Oviedo met een verlanglijst voor het verbouwde flatje van Plof. We wisten precies wat we wilden hebben. We zochten uit, rekenden af en reden met de Billy’s en de Benno’s en nog wat van die woondingen met mooie namen weer terug naar A Coruña.

Zaterdagochtend in Porto. Om kwart voor acht klinkt de wekker van het mobieltje van mijn vrouw. Ze fluistert zachtjes mijn naam. “Kom op, we gaan”, zegt ze. Een half uur later rijden we over een lege snelweg richting Matosinhos, een buitenwijk van Porto. Het regent.
“Kijk, dat komt nou goed uit”, zegt mijn vrouw, “dit is een perfecte dag voor een bezoek aan Ikea. Wat hadden we hier anders moeten doen, met dit lelijke weer?”.
Ik weet het wel, maar ik zeg het niet. Op mijn verlanglijstje stonden nog de prachtige boekwinkel Lello en het station San Bento met de beroemde tegelwanden. Musea zijn er ook volop. Ik roep heldhaftig: “Niets! Schat, dit is ideaal. We hadden het niet beter kunnen treffen”. Ik besluit het als een man te dragen, met een glimlach. Vier dagen zonder zeurend kind, vier dagen vrij, en dan een paar uur in Ikea door brengen , dat is een compromis, dat is op te brengen.“Heb je een lijst van dingen die je hebben wil?”, vraag ik. “De lijst zit in mijn hoofd”, zegt mijn vrouw.
Als dat maar goed gaat, denk ik en mijn vrees wordt later bewaarheid. De lijst blijkt nogal chaotisch te zijn.
Om 9 uur rijden we de parkeergarage van Ikea in O Porto in. We zijn de eersten.

Het ongelooflijke is gebeurd. Duveltje, vijand van grootkapitalisme, globalisme en alles wat daarmee te maken heeft, bevindt zich als eerste klant in een winkel van een van de meest succesvolle Europese multinationals. Midden in het hol van de leeuw, in zijn vakantie, op een zaterdagmorgen.
In Portugal is het een uur vroeger dan in Spanje, dat waren we even vergeten. “Geen gemor!”, roept mijn vrouw. We doen ochtendgymnastiek! Ochtendgymnastiek, op zaterdagmorgen om 09.00 uur in de parkeergarage van de Ikea in Porto. Dat moet mij overkomen. Ochtendgymnastiek houdt in: snelwandelen door de parkeergarage. Ik houd het drie rondjes vol, dan geef ik het op. Inmiddels groeit de rij wachtenden. Plof vraagt hoe laat we naar binnen mogen. Om half tien kunt u het restaurant al in, belooft een Ikea-medewerker opgewekt. Na een kopje Ikea-koffie à 40 cent lopen we de winkel in. Nauwelijks zijn we binnen of Plof blijft al gefascineerd staan bij de bakken vol kinderspeelgoed. Goed, denk ik, net grootouders geworden, dus geen gezeur. Maar ook bij de bedden blijven we lang staan, bij de keukens, bij de eettafels. De lijst in Plof’s hoofd bestond aanvankelijk uit een nieuwe tafel om aan te werken en een rekje voor de pannen in de keuken, maar hoe verder we de winkel binnenlopen hoe groter de lijst blijkt te worden.

Om 12.00 uur zijn we nog steeds niet bij de kassa aanbeland. De winkel is inmiddels zo druk dat de mensen voetje voor voetje over de Ikea-route schuifelen. Negentig procent van de klanten bestaat uit Spanjaarden, waarschijnlijk voor het grootste deel afkomstig uit Vigo. Ik bijt op mijn tanden. Daarna op mijn tong. Probeer mijn glimlach nog vast te houden, maar die is nu inmiddels al veranderd in een akelige verbeten grimas.
Plof heeft het in de gaten. “Je moet niet zo kinderachtig doen”, zegt ze. “Ik zeg toch niets”, kreun ik. “Nee, maar dat smoelwerk van jou zegt genoeg”.

Om 13.00 staan we eindelijk buiten. “Je raadt het nooit”, zegt ze, “ik krijg plotseling een fantastische inval”. “Zo?”, vraag ik hoopvol en ik denk even aan een onverwachte excursie naar een nabijgelegen kasteel of klooster, museumbezoek, of een etentje in een van die geweldige restaurants die haar vader vroeger bezocht.
“Die commode, die we zagen in de slaapkamers. Volgens mij past die perfect.” Ik word duizelig, zie even zwart voor mijn ogen. Dan besluit ik nogmaals mijn goede wil te tonen. Opnieuw de winkel in. Maar niet alleen voor de commode blijkt nu. We gaan ook nog even naar de afdeling Verlichting. Nu word ik boos. Het spijt me, maar ik houd het niet meer. Er volgt een woordenwisseling. Plof geeft gelukkig toe. We vertrekken uiteindelijk na een persoonlijk record in Ikea, 5 uur en twee keer de hele route van ingang tot aan de kassa.

Die middag krijg ik van Plof in Livraria Lello een boek cadeau. Ze had geld over, want de commode heeft ze uiteindelijk toch laten staan.

Zware Port - 2

2008-08-23T19:31:00.007+02:00

foto: Avenida dos Aliados, Porto.

Plof heeft akelige herinneringen aan Porto. Ze is er twee keer eerder geweest, jaren geleden met vriendinnen die een abortus nodig hadden, in tijden dat het allemaal nog illegaal was. De mooie kanten van Porto had ze nog niet gezien. Maar de mooie kanten kunnen niet zonder de lelijke. In Porto ligt het dicht naast elkaar. Achter de stegen, waar het stinkt naar broeiend vuilnis en urine, ligt de schone, witte Avenida dos Aliados, met stoere standbeelden, onder andere van koning Peter IV. De helft van de huizen in het oude stadscentrum lijkt leeg te staan. Veel van het leven is verdwenen naar de buitenwijken.

Vrijdagmorgen nemen we de bus naar de Fundação de Serralves, het museum voor moderne kunst. Ik heb er niet veel zin in. Ik wil liever naar iets authentiek Portugees, maar Plof heeft zin in moderne kunst. Zo rijden we door de buitenwijken, saaier, maar wel schoner en dichter bevolkt. We bekijken de expositie van de Zuid-Afrikaanse fotograaf David Goldblatt, Intersecções intersectadas (Intersections intersected). De foto’s geven een beeld van het troosteloze Zuid-Afrikaanse landschap, geteisterd, eerst door Apartheid, nu door AIDS. Zuid-Afrika, in het tijdperk van AIDS, staat bij sommige titels van de foto’s. In de tijd dat de Apartheid werd opgeheven, na 1990, schakelde Goldblatt over van zwart-wit naar kleur. De foto’s blijven even onthullend en ontluisterend. Verlaten dorpen, kale vlakten, lege pleinen waar op stadsmeubilair, een muur of op een monument een AIDS-symbool is geschilderd. Waarom heb ik nooit zoiets gezien op de foto’s waarmee kennissen terugkomen na hun trips naar Zuid-Afrika?
De entree voor het museum bedraagt 5 euro. Het museum herbergt een te duur restaurant. Vandaar misschien dat hier weinig Portugezen rondlopen. Of komt het omdat het vakantie is en de zon nu zo uitbundig schijnt? Het inkomen per hoofd van de bevolking in Portugal is het laagste van alle West-Europese landen, maar tegelijkertijd staat het land bij de eerste twintig landen op de quality of life index. Die hoge kwaliteit vertaalt zich ondermeer in vriendelijkheid, want de Portugezen zijn over het algemeen bijzonder aardig en behulpzaam.

We laten het museum achter ons en lopen door naar het strand, over de Avenida de Marechel Gomez Costa. Hier woont de gegoede burgerij, in witte villa’s, groene tuinen. Aan het strand eten we vis, met uitzicht over zee, tussen gewone Portugezen.

Zware Port

2008-08-21T09:25:00.010+02:00

foto: deel van de gevel van de Capela de Santa Catarina, in Porto, voorstellende een deel van het leven van Sint Franciscus.

Op zoek naar avontuur steekt Duveltje de grens over en belandt hij samen met vrouw Plof in het indrukwekkende Porto. De Portugese havenstad ligt op slechts drie uur rijden van La Coruña.

Porto is zwaar. Dat voel ik als ik de rivier de Douro oversteek, de Luis I-brug na zonsondergang over loop en omhoog kijk. Tonnen donker staal hangen boven mijn hoofd. Een gevoel vergelijkbaar met hoogtevrees.
Boven die tonnen staal straalt de volle maan, die iedereen die nacht wakker lijkt te houden. Honden huilen en janken, meeuwen krijsen en lachen als kleine, ondeugende, boze kinderen, hanen kraaien, eksters kwekken en katten miauwen volop in de eindeloze Portugese nacht.
We doorkruisen de kleine stegen, klimmen over de steile heuvelwanden. Middeleeuwse taferelen. Een man, in lompen gehuld, op een stoepje, toont de stomp van zijn afgezette been. Een ander hangt roerloos in een portiek, draait woest met zijn ogen, terwijl de rest van zijn lichaam verlamd lijkt. Misschien hard geraakt door de wieken van de mallemolen van het leven?
Dronken mannen, gearmd zwalkend over de straat. De zomer is volop in gang, in Porto heerst de liefde als in de lente. Vrijende paartjes in de straten, op de kaden, in de parken. Een rat schuifelt snuffelend over de boulevard zonder zich ook maar iets van de mensen aan te trekken.
Hippiecultuur, aan de oevers van de Douro. Vrolijke, jonge mensen, in Indiase kleren gehuld, hun huid omhangen en doorstoken met sieraden. Het doet me aan vroeger denken. Een lelijke vuilbruine straathond, zijn ribben steken door zijn armzalige borstkas, die ons vals keffend achtervolgt, twee straten lang, druipt uiteindelijk af als Plof sneller gaat lopen.
De toeristen zoeken elkaar ‘s avonds op, op de Cais de Ribeira, opeen gedrukt op de terrasjes van de restaurants, waar ze graag twee keer te veel betalen om hun eigen soort eens goed te bekijken en zich niet in de stad onder hoeven te dompelen.
Buitenlandse bezoekers lopen de bodega’s af, waar ze geïnviteerd worden op een glas port. Het eerste glas is gratis, met het tweede glas betalen ze het eerste, en het derde glas moet ze over halen een fles Tawny te kopen. De bodega’s hebben elk hun eigen boot die aan de kade van de Douro ligt. Het water van de rivier weerkaatst de maan en de grote neonverlichtingen van Sandeman.
Contrasten, licht en donker, vuil en schoon, kunst en kitsch.
Ik ben er nog niet uit. Die blauwe tegeltjes op de wanden van de kerken, dat is toch gewoon kitsch. Of wordt iets kunst als het oud is?

Spartelen op het droge

2008-08-10T14:46:00.010+02:00

foto: het ongebruikte zwembad

In de serie ”80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft”, deel 18: “traagheid in de besluitvorming”.

Het flatgebouw waar ik woon ligt aan een ría, dat is een soort een zeeinham. Naast onze flat werden de afgelopen tien jaar rijen nieuwe huizen gebouwd. Toen de tweede huizenrij aan deze zeeinham in 2005 werd voltooid besloot de projectontwikkelaar en eigenaar ook maar meteen een zwembad aan te leggen. In de appartementen wonen veel gezinnen met kinderen. Hier in het noordwesten van Spanje is het niet het hele jaar door zonnig weer, maar vanaf mei tot en met september is het hier zeker warm genoeg voor een buitenbad.

De ría zelf is jammer genoeg niet geschikt om in te zwemmen. Er zijn drie verschillende gemeentes verantwoordelijk voor de zuivering van het water en die maken er allemaal een potje van. Met een beetje eensgezindheid en vaart in de besluitvorming zou het probleem allang opgelost kunnen zijn. De verderop gelegen conservenfabriek schijnt nog steeds haar afvalwater in de ría te lozen. Een zwembad zou een uitkomst kunnen zijn.

Maar sinds het in 2005 gereed kwam heeft nog steeds niemand in dit zwembad gezwommen. Er bestaat namelijk onenigheid wie er voor de kosten van het onderhoud moet betalen. De eigenaar, de geheimzinnige dokter Pombo, een rijke medicus, heeft een deel van de appartementen verkocht, een ander deel heeft hij verhuurd. Hij vind dat de kopers en huurders voor het zwemplezier moeten betalen, maar deze willen daar niets van weten.
Deze week was het bijna 30 graden in La Coruña, maar de bewoners en hun kinderen blijven hier verstoken van zomers zwemplezier in het mooie bad dat voor hun Spaanse neuzen ligt.

De Spaanse traagheid in de besluitvorming heeft Nederland in de Tachtigjarige Oorlog erg geholpen. De Spaanse koning Filips II was een twijfelaar. Als hij een eindelijk eens een besluit nam duurde het vaak ook nog eens een maand of langer voordat men in de Lage Landen op de hoogte was. Aan de andere kant hadden de edelen in dienst van de Spaanse koning ook nog hun persoonlijke belangen die ze wilden verdedigen. Daarom lieten ze vaak de koning niet of slecht informeren over de ontwikkelingen in de Nederlanden. De Nederlandse Staten maakten op hun beurt dankbaar gebruik van het machtsvacuüm om politieke besluiten te kunnen nemen. In juli 1581 leidde de Nederlandse eensgezindheid tegenover de Spaanse koning tot het Plakkaat van Verlatinghe waarin een groot deel van de Nederlanden gezamenlijk verklaarden dat zij in Filips II niet langer hun officiële heerser zagen.

Zouden de buren zich verenigen en gezamenlijk bij de gemeente aankloppen dan was het probleem waarschijnlijk al opgelost. Maar tot nu toe is nog niemand op het idee gekomen. Duveltje laat ze nog even lekker op het droge rondspartelen.

In de serie "80 redenen waarom Spanje de Tachtigjarige Oorlog verloren heeft" verschenen eerder:

1. Gebrek aan eensgezindheid

2. El desayuno

3. La comida

4. La siesta

5. La merienda

6. La cena

7. Gebrek aan kennis van de eigen taal

8. Gebrek aan leuke creatieve ideeën

9. Corruptie

10. Geen beslissingen durven nemen

11. Ondeskundig liegen

12. Grootheidswaanzin

13. Luiheid

14. Domheid

15. Bedriegen

16. De Barbeknoei

17. Slecht mikken